Προτείνει διάλογο… χωρίς όρους

Υπέρμαχος του διαλόγου για την Ανατολική Μεσόγειο και το Αιγαίο εμφανίστηκε ο πρόεδρος της Τουρκίας Τ. Ερντογάν από το βήμα της 76ης Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, στη Νέα Υόρκη, αλλά χωρίς καμία αναφορά στη Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασσας. Με ύφος ηγέτη μεγάλης δύναμης έδωσε το στίγμα της τουρκικής πολιτικής για όλα τα ανοιχτά μέτωπα στην περιοχή, ζητώντας απτά ανταλλάγματα για τον ρόλο της Τουρκίας στη Συρία, τη Λιβύη και το Αφγανιστάν.

«Τα προβλήματα στο Αιγαίο θα πρέπει να επιλυθούν μέσω διμερούς διαλόγου», είπε στην ομιλία του ο Τ. Ερντογάν, αναφορά που παραπέμπει στην αξίωση της Αγκυρας για διάλογο χωρίς όρους και προϋποθέσεις, ενώ ως προς την Ανατολική Μεσόγειο επανέφερε την πρόταση για διάσκεψη. «Η συνέχιση του ήρεμου περιβάλλοντος στην ανατολική Μεσόγειο είναι προς το κοινό συμφέρον. Ελπίζουμε ότι τα προβλήματα που σχετίζονται με την κατανομή της θαλάσσιας δικαιοδοσίας θα επιλυθούν στο πλαίσιο του διεθνούς δικαίου και των σχέσεων καλής γειτονίας. Γι’ αυτό, πρώτα απ’ όλα, είναι απαραίτητο να εγκαταλειφθεί η αντίληψη που αγνοεί ότι η Τουρκία έχει τη μεγαλύτερη ακτογραμμή στην Ανατολική Μεσόγειο. Ολοι οι παράγοντες της περιοχής πρέπει να συμμετέχουν στον διάλογο και τη συνεργασία».

Συνεχίζοντας αναφέρθηκε και στο Κυπριακό, λέγοντας μάλιστα ότι θα έπρεπε να μιλήσει στη Γ.Σ. του ΟΗΕ και ο Ε. Τατάρ, όπως μιλάει ο Ν. Αναστασιάδης, παραβλέποντας όλα τα ψηφίσματα και τις αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας. Ο Τ. Ερντογάν, όπως μετέδωσε το Κυπριακό Πρακτορείο Ειδήσεων, τόνισε ότι «η κυριαρχική ισότητα και το ισότιμο διεθνές καθεστώς του τουρκοκυπριακού λαού, το οποίο είναι το ουσιαστικό στοιχείο για τη λύση πρέπει να καταγραφεί» και κάλεσε τη διεθνή κοινότητα «να αξιολογήσει τις απόψεις των Τουρκοκυπρίων (για δυο ισότιμα κράτη) με ανοιχτό μυαλό και χωρίς προκαταλήψεις».

Ο Τ. Ερντογάν αναφέρθηκε και στις θέσεις της Τουρκίας για τη Συρία, τη Λιβύη και το Ιράκ, ενώ για το Αφγανιστάν επανέλαβε ότι δεν μπορεί να δεχτεί άλλο κύμα προσφύγων και μεταναστών. Στο κλίμα των ημερών προανήγγειλε ότι τον άλλο μήνα η Εθνοσυνέλευση θα κυρώσει τη Συμφωνία του Παρισιού, ενώ δεν παρέλειψε να αναφερθεί στις δράσεις της συζύγου του για την εναρμόνιση με την πράσινη πολιτική της Ε.Ε.

Η απάντηση

Στις επιθέσεις φιλίας του Τ. Ερντογάν θα απαντήσει την Παρασκευή στην ομιλία του στη Γ.Σ. του ΟΗΕ ο Κ. Μητσοτάκης. Ο Τ. Ερντογάν επρόκειτο αναχωρήσει τα ξημερώματα εκτός και αν λάβει θετική απάντηση από τον Αμερικανό πρόεδρο Τζο Μπάιντεν για συνάντηση στο περιθώριο των εργασιών της Συνέλευσης, οπότε δεν αποκλείεται να επανέλθει στο προσκήνιο και το ενδεχόμενο συνάντησης Μητσοτάκη – Ερντογάν.

Στο παρασκήνιο, το ενδιαφέρον επικεντρώνεται στη συνάντηση που είχε ο Αμερικανός ΥΠΕΞ Α. Μπλίνκεν με τον Μ. Τσαβούσογλου. Ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας εξέφρασε ευχαριστίες για την «άριστη συνεργασία στο Αφγανιστάν», λέγοντας ότι είχε πολλές τηλεφωνικές συνομιλίες με τον Α. Μπλίνκεν και διαβεβαίωσε ότι «η συνεργασία θα συνεχιστεί και σε άλλους τομείς». Για την πορεία των διμερών σχέσεων με τις ΗΠΑ ο Μ. Τσαβούσογλου υποσχέθηκε ότι «θα κάνουμε ό,τι μπορούμε για να συνεχίσουμε τη συνεργασία μας στο διμερές επίπεδο». Η τουρκική διπλωματία είναι πρόδηλο ότι θέλει να εκμεταλλευτεί τη συγκυρία και επιδιώκει ανταλλάγματα από τις ΗΠΑ, αλλά και την Ε.Ε., για το Αφγανιστάν.

Ο Ν. Δένδιας, σε κλειστή συνάντηση ομάδας υπουργών Εξωτερικών της Ε.Ε. για το Αφγανιστάν, επισήμανε ότι δεν θα πρέπει να επιτραπεί η εργαλειοποίηση του προσφυγικού/μεταναστευτικού. Ο Ελληνας ΥΠΕΞ συνέχισε τις επαφές και για το θέμα της Λιβύης, και χθες είχε συνάντηση με τον Αλγερινό ομόλογό του, Ρ. Λαμαμρά. Σε όλες τις συζητήσεις γύρω από τη Λιβύη κυριαρχεί το θέμα της αποχώρησης των ξένων στρατευμάτων και των μισθοφόρων προκειμένου να καταστεί εφικτή η διενέργεια εκλογών στα τέλη Δεκεμβρίου, όπως έχει συμφωνηθεί στο πλαίσιο της ειρηνευτικής διαδικασίας.