Το πρόβλημα της Ελλάδας δεν λύθηκε με τη συμφωνία της 13ης Ιουλίου, απλώς μετατοπίστηκε στο μέλλον, υποστηρίζει ο νομπελίστας Αμερικανός οικονομολόγος Τζόζεφ Στίγκλιτς.
Μιλώντας χθες έξω από τα δόντια στη γερμανική εφημερίδα Tagesspiegel, ο καθηγητής Οικονομικών του Πανεπιστημίου Κολούμπια της Νέας Υόρκης υπογράμμισε ότι το πρόβλημα απλώς μετατέθηκε στο μέλλον, αλλά και ότι ένα από τα σημεία-κλειδιά για την πορεία της Ελλάδας θα είναι το χτύπημα των Ελλήνων ολιγαρχών.
Ο ρόλος της τρόικας
«Πρέπει να δούμε τι θα γίνει μετά τις εκλογές, αν θα σχηματιστεί ένας συνασπισμός που θα μπορέσει να διαλύσει το παλαιό σύστημα της ολιγαρχίας. Η τρόικα δεν βοήθησε μέχρις στιγμής προς αυτήν την κατεύθυνση. Δεν εστίασε στους ολιγάρχες αλλά σε άλλα πράγματα, όπως η ρύθμιση της αγοράς ψωμιού ή ο ορισμός του νωπού γάλακτος… Ολα αυτά είναι ενδιαφέροντα πράγματα, αλλά όχι τα ζητήματα που θα αλλάξουν τη δομή της χώρας ριζικά».
Ο πάλαι πότε επικεφαλής οικονομολόγος του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου απέδωσε μεγάλες ευθύνες στη Γερμανία και στη στάση της στο ελληνικό πρόβλημα. «Η Γερμανία ευθύνεται για το χάος. Ξέρω αρκετά από τα ενδότερα της τρόικας για να είμαι σε θέση να πω ότι η Γερμανία ασκεί μεγάλη επιρροή στις αποφάσεις της τρόικας», τόνισε.
Υποστηρίζοντας ακόμη την ανάγκη κουρέματος του ελληνικού χρέους, υπενθύμισε ότι το ΔΝΤ έχει καταστήσει σαφές πως η Ελλάδα δεν μπορεί να εξυπηρετήσει το χρέος της και ότι απαιτείται αναδιάρθρωσή του. «Αυτό είναι ένα γεγονός και δεν έχει σημασία πώς θα το ονομάσουμε: κούρεμα του χρέους, επιμήκυνσή του ή οτιδήποτε άλλο. Ολα αυτά είναι μόνο σημασιολογία».
Επικρίνοντας τη στάση της γερμανικής κυβέρνησης στο ελληνικό ζήτημα -την οποία απέδωσε σε «εσωτερικούς λόγους», είπε ότι «η πολιτική πολλές φορές επιλέγει μαλακό πακέτο για σκληρά γεγονότα, όμως εγώ ως οικονομολόγος ενδιαφέρομαι για την ουσία. Και στην περίπτωση της Ελλάδας, τα πράγματα είναι απολύτως σαφή: τα χρήματα δεν γυρνούν πίσω. Το μόνο ερώτημα είναι πότε θα το αναγνωρίσει η γερμανική κυβέρνηση».
Στο ερώτημα της γερμανικής εφημερίδας αν οι μεταρρυθμίσεις που αποφασίστηκαν στη συμφωνία του τρίτου πακέτου στήριξης συνιστούν πρόοδο σε σχέση με την κατάσταση που υπήρχε νωρίτερα, ο Στίγκλιτς απάντησε ότι αυτό ισχύει μόνο προς το παρόν. Εκτίμησε ότι αν οι αποφάσεις που ελήφθησαν και οι στόχοι που υιοθετήθηκαν δεν μπορούν να αναθεωρηθούν, «η ύφεση στην Ελλάδα θα είναι μεγαλύτερη».
Οσον αφορά τα σημεία της συμφωνίας στα οποία πρέπει να γίνει επαναδιαπραγμάτευση, ανέφερε τον στόχο του πρωτογενούς πλεονάσματος στο 3,5% του ΑΕΠ, που η Αθήνα οφείλει να επιτύχει βάσει του νέου προγράμματος στήριξης το 2018. «Το ύψος του πλεονάσματος το 2018, συμπλήρωσε, δεν θα πρέπει να ξεπεράσει το 1%, η πολιτική λιτότητας πρέπει να τελειώσει».
Σημείωσε ακόμη ότι «αυτό που σκοτώνει την Ελλάδα δεν είναι μόνο η έλλειψη αποδοτικότητας του δημόσιου τομέα (σ.σ. που τόσο πολύ επικαλούνται τρόικα και μεταρρυθμιστές), αλλά και του ιδιωτικού τομέα. Οταν το τραπεζικό σύστημα έχει καταστραφεί στην Ελλάδα, μπορεί να κάνει ελάχιστα για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις. Και η Ελλάδα είναι πράγματι μια χώρα των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων. Θα πρέπει να βρεθούν τρόποι για τη διασφάλιση της χρηματοδότησης των εν λόγω εταιρειών ξανά».
Επικίνδυνη πολιτική
Ο Στίγκλιτς κατέληξε ότι η πολιτική λιτότητας που προωθεί η Γερμανία είναι μια επικίνδυνη πολιτική. «Η χρηματοδότηση των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων δεν λειτουργεί σε καμία από τις χώρες του ευρωπαϊκού Νότου και αν αυτό συνεχιστεί για ακόμη τρία χρόνια, ο ασθενής θα πεθάνει».
Για να αποφευχθεί μια τέτοια εξέλιξη, πρότεινε «να προχωρήσει γρήγορα η τραπεζική ένωση» στην ευρωζώνη, χωρίς αυτό να σημαίνει -όπως είπε- ότι όλες οι χώρες της Ε.Ε. πρέπει να ακολουθούν την ίδια οικονομική πολιτική.
