Επιδότηση καταναλωτών με… δικά τους χρήματα

Καυτές αυξήσεις στις χρεώσεις του ηλεκτρικού ρεύματος επιφύλαξαν οι νέες τιμές που ανακοινώθηκαν χθες από πλευράς προμηθευτών για τον Αύγουστο. Οι πρώτες χρεώσεις στα οικιακά τιμολόγια μετά την –υποτιθέμενη– κατάργηση της ρήτρας αναπροσαρμογής κυμαίνονται μεσοσταθμικά στα 50 λεπτά ανά κιλοβατώρα (0,5 ευρώ/kWh), με την κυβέρνηση να υπόσχεται απορρόφηση των αυξήσεων στο μεγαλύτερο μέρος τους ανακοινώνοντας ένα ποσό-μαμούθ επιδοτήσεων, αλλά αποκρύπτοντας το γεγονός ότι μεγάλο μέρος των πόρων που θα «ανακουφίσουν» τις τσέπες των καταναλωτών, προέρχεται από τις ίδιες τις τσέπες τους και από χρήματα που έχουν ήδη πληρώσει μέσω αυξημένου κόστους ενέργειας και φόρων.

Στην περίπτωση της ΔΕΗ –που συγκεντρώνει και τη μεγαλύτερη μάζα καταναλωτών– ανακοινώθηκε βασική χρέωση 0,486 ευρώ/kWh (για κατανάλωση έως 2.000 kWh το τετράμηνο και πάγιο 3,5 ευρώ/μήνα). Σύμφωνα με τις χθεσινές ανακοινώσεις του υπουργού Περιβάλλοντος, Κ. Σκρέκα, η κυβερνητική επιδότηση για τον Αύγουστο θα κυμανθεί οριζόντια (χωρίς εισοδηματικά κριτήρια και χωρίς το όριο των 300 kWh, που ίσχυε στο προηγούμενο καθεστώς επιδοτήσεων) στα 337 ευρώ/MWh, κάτι που ισοδυναμεί με 0,337 ευρώ/kWh.

Αρα, σε έναν καταναλωτή με οικιακό τιμολόγιο Γ1 της ΔΕΗ το κόστος υπολογίζεται σε 0,149 ευρώ/Kwh. Ποσό αυξημένο κατά 35% (συμπεριλαμβανομένης της επιδότησης) συγκριτικά με τη βασική τιμολόγηση της ΔΕΗ (0,11 ευρώ/Kwh) που ίσχυε πέρυσι τέτοια εποχή – και υπερ-τετραπλάσιο αν αφαιρεθούν οι κυβερνητικές επιδοτήσεις.

Σε σχέση με το προϊσχύον καθεστώς όπου υπολογιζόταν η ρήτρα αναπροσαρμογής, οι αυξήσεις υπολογίζονται στο 15% από την αξιωματική αντιπολίτευση. Σύμφωνα με δήλωση των τομεαρχών Περιβάλλοντος του ΣΥΡΙΖΑ, Σωκ. Φάμελλου και Πέτης Πέρκα, αν εφαρμοζόταν ο μαθηματικός τύπος της ρήτρας για τη ΔΕΗ η χρέωση θα ήταν 0,42 ευρώ/kWh, εφόσον θα έβγαινε με βάση τη μέση χονδρεμπορική τιμή Ιουλίου 340 ευρώ/μεγαβατώρα (0,34 ευρώ/kWh), η οποία θα προστίθετο στο σταθερό τιμολόγιο (0,11 ευρώ/kWh) και θα αφαιρούνταν η έκπτωση του 30%. «Και ενώ οι υπόλοιποι προμηθευτές ανακοινώνουν τιμές στην ευρύτερη περιοχή των 500 ευρώ/ΜWh, δηλαδή ακόμα πιο υψηλές», προσθέτουν οι δυο τομεάρχες.

Σύμφωνα με τον κ. Σκρέκα η κυβερνητική επιδότηση για τον Αύγουστο θα ανέλθει συνολικά στο 1,136 δισ. ευρώ, απορροφώντας:

■ το 90% της αύξησης σε όλες (κύριες και μη) τις κατοικίες,

■ το 100% της αύξησης στους δικαιούχους Κοινωνικού Οικιακού Τιμολογίου (ΚΟΤ), όπου η επιδότηση θα ανέλθει σε 0,377 ευρώ/kWh (377 ευρώ/MWh),

■ το 80% της αύξησης στις επιχειρήσεις με παροχή ισχύος μέχρι 35 KVA, όπου η επιδότηση θα ανέλθει σε 0,3 ευρώ/kWh (300 ευρώ/MWh),

■ το 82%-99% των αγροτικών τιμολογίων

■ το 67% της αύξησης των βιομηχανικών τιμολογίων (όπου η επιδότηση θα είναι 250 ευρώ/MWh ή αλλιώς 0,25 ευρώ/KWh)

■ ενώ για το φυσικό αέριο η επιδότηση θα ανέλθει σε 30 ευρώ/θερμική MWh.

Ασαφές είναι τι ποσό ακριβώς από το 1,136 δισ. ευρώ θα προέλθει από το Ταμείο Ενεργειακής Μετάβασης και τι από τον κρατικό προϋπολογισμό. Πηγές από το υπουργείο Οικονομικών μιλούν για 300 εκατ. ευρώ από τον προϋπολογισμό για τον Αύγουστο και άλλα 100 εκατ. για τον Ιούλιο. Σε κάθε περίπτωση πρόκειται για χρήματα που έχουν ήδη προπληρωθεί από τους πολίτες, είτε μέσω φόρων είτε μέσω των υπερκερδών που επιβάρυναν τους καταναλωτές.

Σύμφωνα με τον κ. Σκρέκα, ο μηχανισμός που δεσμεύει τα υπερκέρδη των εταιρειών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας συγκέντρωσε τον Ιούλιο 500 εκατ. ευρώ, χρήματα που θα επιστρέψουν και πάλι στα ταμεία των παραγωγών ενέργειας μέσω των κρατικών επιδοτήσεων. Το δε ζητούμενο, που ήταν να μπει φρένο στο ράλι τιμών, δεν επετεύχθη όπως φαίνεται: μετά από ένα άλμα-ρεκόρ στα 466,03 ευρώ/MWh χθες, η μέση χονδρική τιμή παραμένει υψηλή και για σήμερα κυμαίνεται στα 452,76 ευρώ/MWh, δείχνοντας ισχυρές τάσεις διατήρησης των υψηλών επιπέδων στις τιμές και μεγάλες πιθανότητες για μεγάλες επιβαρύνσεις των κρατικών ταμείων.

Από την πλευρά της η κυβέρνηση δεν εμφανίζει προθέσεις να αντιμετωπίσει το πρόβλημα της ακρίβειας των τιμών του ηλεκτρικού ρεύματος. Χαρακτηριστικό είναι ότι κατά τη διάρκεια των χθεσινών δηλώσεών του ο υπουργός Περιβάλλοντος έσπευσε πριν από όλα να συγκρίνει το ελληνικό με το ιβηρικό μοντέλο, λέγοντας ότι το πρώτο συγκέντρωσε 500 εκατ. ευρώ από τα υπερκέρδη των παραγωγών ενώ το δεύτερο «μόλις 250 εκατ. ευρώ». Δεν ανέφερε, ωστόσο, ότι τη στιγμή που στην Ελλάδα η μέση χονδρική τιμή έσπαγε ρεκόρ φτάνοντας στα 466,03 ευρώ/MWh, στην Ισπανία η αντίστοιχη τιμή ήταν 3 φορές μικρότερη (158,02 ευρώ/MWh)!

Τέλος, για τους καταναλωτές που ήθελαν να συγκρίνουν τις νέες χρεώσεις η χθεσινή ημέρα αποτέλεσε το απόλυτο χάος: λίγες ήταν οι εταιρείες που τήρησαν τις υποδείξεις του νόμου για σαφή ενημέρωση των καταναλωτών και ανάρτηση των νέων χρεώσεων σε σαφές και ευδιάκριτο σημείο.

«Χρηματοδοτούν την ενεργειακή ακρίβεια με 1,1 δισ. τον μήνα»

Υποκρισία καταλογίζουν στην κυβέρνηση ο τομεάρχης Περιβάλλοντος & Ενέργειας του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ., Σωκράτης Φάμελλος, και η αναπληρώτρια τομεάρχης Πέτη Πέρκα, σχολιάζοντας τις κυβερνητικές ανακοινώσεις. «Σίγουρη ακρίβεια για τους καταναλωτές και σίγουρα υπερκέρδη για το καρτέλ στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας» είναι, κατά τους βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ, το αποτέλεσμα των κυβερνητικών επιλογών. Επισημαίνουν ότι, αντί για κατάργηση ή αναστολή της ρήτρας τον Αύγουστο, όπως είχε υποσχεθεί, ο κ. Μητσοτάκης επιλέγει να οδηγήσει τις τιμές ρεύματος σε επίπεδα – ρεκόρ. Φάμελλος και Πέρκα τονίζουν ακόμη ότι:

■ Με τη νέα ρύθμιση, οι τιμές στο οικιακό τιμολόγιο της ΔΕΗ ανέβηκαν στα 486 ευρώ/MWh, 15% πάνω από το προηγούμενο αδιαφανές και καταχρηστικό πλαίσιο της ληστρικής ρήτρας αναπροσαρμογής.

■ Οι δηλώσεις Σκρέκα επιβεβαίωσαν ότι, εδώ και έναν χρόνο, παράγονται υπερκέρδη, εφόσον ο Προσωρινός Μηχανισμός για την προημερήσια αγορά θα συγκεντρώσει για τον Ιούλιο 500 εκατ. ευρώ από υπερκέρδη.

■ Το νέο πλαίσιο, πέρα από το αλαλούμ με τη μετακίνηση των εκατομμυρίων καταναλωτών σε πέντε ημέρες, αφήνει πολλά περιθώρια νέας αισχροκέρδειας.

■ Η κυβέρνηση θα συνεχίσει την επιδότηση της ακρίβειας με το ποσό ρεκόρ των 1,136 δισ. ευρώ για έναν μήνα, κρύβοντας ότι αυτά είναι λεφτά των καταναλωτών, που κακώς εισπράχτηκαν τους προηγούμενους μήνες.

■ Και αυτή τη φορά δεν είπε κουβέντα, βέβαια, για τη φορολόγηση των πραγματικών υπερκερδών, που ανέρχονται σε 2,2 δισ. ευρώ το τελευταίο 12μηνο, ούτε για τα νέα υπερκέρδη από τον νέο μηχανισμό, που επιτρέπει πάνω από 1 δισ. ευρώ στο καρτέλ ενέργειας και, κυρίως, στη ΔΕΗ.

«Για άλλη μια φορά, το κόστος θα πληρώσουν οι οικιακοί καταναλωτές και οι επιχειρήσεις», σχολιάζει το ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝ.ΑΛΛ., τονίζοντας ότι διαψεύδονται οικτρά οι υποστηρικτές της λύσης για επιβολή πλαφόν στη χονδρική τιμή του ρεύματος. Με τις ανακοινώσεις της κυβέρνησης, η MWh θα κυμαίνεται από 150-170 ευρώ για τα νοικοκυριά και, ανάλογα με τον πάροχο, θα υπάρξουν περιπτώσεις που θα ξεπερνά τα 200 ευρώ, ενώ με την πρόταση του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝ.ΑΛΛ. για πλαφόν στη λιανική τιμή η MWh θα προσδιοριζόταν στα 140 ευρώ σταθερά για έναν χρόνο και το κόστος θα μοιραζόταν μεταξύ κράτους και ηλεκτροπαραγωγών, τώρα όμως μεταφέρεται στον Ελληνα φορολογούμενο.

Ο εκπρόσωπος Τύπου του ΜέΡΑ25, Μιχάλης Κριθαρίδης, δήλωσε ότι «η κυβέρνηση συνεχίζει να επιδοτεί, όχι τους πολίτες, αλλά το ολιγαρχικό καρτέλ που αισχροκερδεί».

Η ΓΣΕΒΕΕ χαρακτηρίζει θετική την επιδότηση που ανακοίνωσε η κυβέρνηση, εκφράζει όμως την ανησυχία της για τις τιμές που ανακοίνωσαν οι πάροχοι, που είναι περίπου πενταπλάσιες της τιμής της κιλοβατώρας μέχρι τον Ιούνιο του 2021 και αυξημένες κατά 50% από την τιμή του Ιουνίου 2022 (30 – 35 λεπτά). Η ΓΣΕΒΕΕ προτείνει αλλαγή του τρόπου τιμολόγησης του ρεύματος, ώστε να μην εξαρτάται από το ακριβότερο φυσικό αέριο, μείωση της συμμετοχής του αερίου στο ενεργειακό μείγμα, αύξηση της συμμετοχής του λιγνίτη και απαλλαγή της Ελλάδας από τον φόρο άνθρακα, μέχρι να σταματήσουμε να κατέχουμε το πανευρωπαϊκό ρεκόρ ενεργειακής φτώχειας.