Πρωτοβουλία για νέα συνάντηση Κοτζιά – Ντιμιτρόφ αναλαμβάνει ο Μάθιου Νίμιτς και, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, προγραμματίζεται συνάντηση των τριών στη Βιέννη, στις 25 Απριλίου, ενώ θα ακολουθήσει και νέα διμερής συνάντηση στη Θεσσαλονίκη, στις 3 και 4 Μαΐου, στο περιθώριο της τετραμερούς των υπουργών Εξωτερικών Ελλάδας, Αλβανίας, Βουλγαρίας και ΠΓΔΜ.
Αθήνα και Σκόπια θέλουν να διατηρήσουν τη διαδικασία σε θετικό momentum, καθώς δυσκολεύει η διαπραγμάτευση η οποία έχει φτάσει στην καρδιά του προβλήματος. Το όνομα είναι το ευκολότερο θέμα, αλλά το αγκάθι εξακολουθεί να είναι το εύρος χρήσης του, με την Αθήνα να ζητάει ένα όνομα για όλες τις χρήσεις, έναντι όλων (erga omnes) και συνταγματική αλλαγή που να το κατοχυρώνει και τα Σκόπια να επιδιώκουν διπλή ονομασία, άλλη για διεθνή χρήση κι άλλη για το εσωτερικό, μια κόκκινη γραμμή που δεν μπορεί να υπερβεί η Αθήνα.
Το επεσήμανε χθες κατηγορηματικά ο Νίκος Κοτζιάς, σε συνέντευξη του στον ραδιοφωνικό σταθμό 24/7, εξηγώντας ότι αν δεν υπάρξει ένα όνομα για διεθνείς σχέσεις αλλά και στο εσωτερικό, «τότε θα έχουμε επενδύσει σε έναν καβγά και σε τριβές για τον επόμενο αιώνα».
Η Αθήνα επιμένει στο erga omnes «γιατί θέλουμε μία συμφωνία με σταθερότητα, μακράς πνοής, που αντί να δημιουργεί, να λύνει προβλήματα». «Είναι θέμα της ίδιας της χώρας να επιλέξει τι θα ήθελε. Εμείς, εφόσον έχει σύνθετο γεωγραφικό προσδιορισμό δεν έχουμε πρόβλημα.
Αλλά αυτός ο σύνθετος γεωγραφικός προσδιορισμός θα πρέπει να είναι και για το εσωτερικό», υπογράμμισε ο υπουργός Εξωτερικών και επανέλαβε πως πρέπει να υπάρξει ένας συμβιβασμός στον οποίο η κάθε πλευρά να πάρει αυτό που η ίδια θεωρεί ως το πιο σπουδαίο.
Δεν προλαβαίνουν
Ο κ. Κοτζιάς εκτίμησε ότι σε περίπτωση συμφωνίας, ακόμη και τώρα, δεν υπάρχει ο αναγκαίος χρόνος να προλάβει η ΠΓΔΜ τη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ τον Ιούνιο και να γίνει μέλος της Συμμαχίας, καθώς απαιτούνται χρονοβόρες διαδικασίες από τα κοινοβούλια, την αλλαγή του Συντάγματος και το δημοψήφισμα στην ΠΓΔΜ.
Σχετικά με τη συνταγματική αλλαγή, ο Ελληνας υπουργός κάλεσε τον πρωθυπουργό της ΠΓΔΜ να παλέψει για να αποκτήσει μια αυξημένη πλειοψηφία που απαιτεί η συνταγματική μεταρρύθμιση και επισήμανε ότι «για να έχουμε συμφωνία θα πρέπει να έχουμε συμφωνήσει στις συνταγματικές αλλαγές. Αρα θα πάει το φθινόπωρο».
Ομως δεν είναι μόνο η ένταξη στο ΝΑΤΟ που παραπέμπεται μετά τη συμφωνία, αλλά και η έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων της ΠΓΔΜ με την Ε.Ε. Αυτό το έκαναν σαφές στα Σκόπια οι Βρυξέλλες και παρά τη θετική έκθεση προόδου που ανακοίνωσε η Επιτροπή και η οποία περιλαμβάνει καθαρή σύσταση για έναρξη διαπραγματεύσεων, η Ε.Ε. κατέστησε σαφές, όπως υπογράμμισε και ο επικεφαλής της αντιπροσωπείας της Ε.Ε. στα Σκόπια, Σάμουελ Ζμπόγκαρ, ότι «το ζήτημα της ονομασίας αξιολογείται ως θέμα που πρέπει να αντιμετωπιστεί ως επείγον ζήτημα» και πως «οι σχέσεις καλής γειτονίας, στις οποίες περιλαμβάνεται και το θέμα του ονόματος, είναι μια σημαντική αρχή που θα ληφθεί υπόψη από τα κράτη-μέλη όταν θα κληθούν να λάβουν θέση αργότερα μέσα σε αυτή τη χρονιά».
Στην κριτική της Ν.Δ. για την προσπάθεια που κάνει η κυβέρνηση να βρει μια εθνικά συμφέρουσα λύση, χωρίς να υπολογίζει το πολιτικό κόστος, αναφέρθηκε στη συνέντευξή του στον «24/7» ο Νίκος Κοτζιάς:
«Οι κυβερνήσεις έχουν πάντα πλειοψηφίες και μειοψηφίες. Στο ζήτημα της FYROM δύο φορές η Νέα Δημοκρατία είχε δημόσια εκφρασμένες μειοψηφίες. Η μία ήταν του κ. Σαμαρά, ο οποίος τελικά αποφάσισε ο ίδιος να φύγει, δεν τον έδιωξε ο κ. Μητσοτάκης, και η δεύτερη ήταν η ομάδα των τριών, Δήμα, Εβερτ και Κανελλόπουλου, και που τελικά ο κ. Μητσοτάκης τούς φοβήθηκε και δεν προώθησε την αλλαγή της ονομασίας της FYROM, κακώς κατά τη γνώμη μου διότι είδατε πώς κακοφόρμισε το πρόβλημα μέχρι σήμερα.
»Δεν μπορεί λοιπόν το κόμμα το οποίο κυβερνούσε, και όχι απλώς κυβερνούσε με μεγάλες εσωτερικές αντιθέσεις σε αυτό το ζήτημα, αλλά δεν τόλμησε να το κάνει γιατί φοβήθηκε, να κάνει κριτική σε εμάς που δείχνουμε υπευθυνότητα και τόλμη, για να τελειώνει μια χώρα με το πρόβλημα, που δεν υπολογίζουμε πολιτικό κόστος, αλλά υπολογίζουμε μόνο το εθνικό συμφέρον και λύνουμε ένα πρόβλημα που αυτοί ήταν ανίκανοι να το λύσουν τα 25 τελευταία χρόνια, που έχει κακοφορμίσει και που αν συνεχίσει να υπάρχει θα μας δημιουργεί προβλήματα».
