«Αυτή την ώρα δεν χρειάζονται συλλαλητήρια και φωνές, αλλά εθνική συναίνεση, συνεννόηση και ομοψυχία». Η φράση του Αρχιεπισκόπου Ιερώνυμου στον Αλέξη Τσίπρα κατά τη χθεσινοβραδινή συνάντησή τους στην Αρχιεπισκοπή προσέφερε μια σημαντική χείρα βοηθείας προς την κυβέρνηση, αλλά λειτουργεί και ως μια διαχωριστική γραμμή ανάμεσα στις «νηφάλιες» και τις «έξαλλες» πολιτικές και κοινωνικές δυνάμεις.
Ο πρωθυπουργός πέρασε χτες το κατώφλι της Αρχιεπισκοπής, λίγο μετά τη σύσκεψη που είχε με τον υπουργό Εξωτερικών Νίκο Κοτζιά. Το κλίμα ήταν καλό και φαίνεται πως η πρόσφατη ανταλλαγή επιστολών δεν επισκίασε τη σχέση τους. Η ανακοίνωση που εκδόθηκε από το περιβάλλον του Ιερώνυμου ήταν άλλωστε σαφής. Ο Αλέξης Τσίπρας «ενημέρωσε για την πορεία των διαπραγματεύσεων σχετικά με την ονομασία της ΠΓΔΜ» και «άκουσε με μεγάλη προσοχή τις απόψεις του Αρχιεπισκόπου, ενώ έδειξε ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την εκκλησιαστική πτυχή του όλου ζητήματος, που αφορά στην ονομασία της σχισματικής Εκκλησίας των Σκοπίων».
«Ο πρωθυπουργός επανέλαβε τον σεβασμό του στις τοποθετήσεις και τις ανησυχίες της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος και διαβεβαίωσε τον Αρχιεπίσκοπο ότι θα τον κρατά ενήμερο για την πορεία των διαπραγματεύσεων» προσέθετε ο συντάκτης της ανακοίνωσης, σημειώνοντας ότι ο πρωθυπουργός ζήτησε από τον Αρχιεπίσκοπο «να συμβάλει, ώστε να διασφαλιστεί κλίμα εθνικής ομοψυχίας και υπευθυνότητας, χωρίς κραυγές και άγονες αντιπαραθέσεις».
Η ανταπόκριση του Ιερώνυμου ήταν θετική, όπως φάνηκε. «Ο Αρχιεπίσκοπος διετύπωσε τις θέσεις της Εκκλησίας της Ελλάδος και δεν παρέλειψε να επισημάνει την εμπιστοσύνη του προς τους, εκ του Συντάγματος, καθ’ ύλην αρμόδιους, να χειριστούν τα εθνικά μας ζητήματα με αίσθημα ευθύνης. Υπογράμμισε μάλιστα ότι αυτή την ώρα δεν χρειάζονται συλλαλητήρια και φωνές, αλλά εθνική συναίνεση, συνεννόηση και ομοψυχία», ανέφερε η Αρχιεπισκοπή. Η θετική στάση του Αρχιεπισκόπου έρχεται σε μια κρίσιμη στιγμή, που μια πολυσυλλεκτική ομάδα με προεκτάσεις στον πολιτικό, επιχειρηματικό και εκκλησιαστικό χώρο επιχειρεί να παρέμβει δυναμικά στη δημόσια σφαίρα μέσω του συλλαλητηρίου στη Θεσσαλονίκη (βλέπε σελ. 6).
Η Ν.Δ. με μια πρωτοφανή ανακοίνωση σχολίασε τη συνάντηση Τσίπρα – Ιερώνυμου, αντανακλώντας την ενόχλησή της για τη θέση του Αρχιεπισκόπου. Κατηγόρησε τον Αλέξη Τσίπρα πως «προτάσσει τις μικροκομματικές επιδιώξεις του ακόμη και έναντι του εθνικού συμφέροντος» και τον έψεξε επειδή «έκρινε σκόπιμο να ενημερώσει τον Αρχιεπίσκοπο πριν από τα κόμματα, όταν λίγες ημέρες νωρίτερα το Υπουργείο Εξωτερικών ταύτιζε τους εκπροσώπους της Εκκλησίας με την Χρυσή Αυγή». Μίλησε τέλος για «πρωτοφανή ανευθυνότητα, από μια επικίνδυνη Κυβέρνηση που αναλαμβάνει πλέον αποκλειστικά τις ευθύνες της για ό,τι συμβεί».
Οι αντιφάσεις της Ν.Δ.
Νωρίτερα ο Δημήτρης Τζανακόπουλος είχε δηλώσει πως «ο κ. Μητσοτάκης και η κα Σπυράκη έχουν πνιγεί στις αντιφάσεις της Ν.Δ», καθώς «από τη μία είναι υπέρ της σύνθετης ονομασίας erga omnes από την άλλη λένε ‘‘ναι’’ στα συλλαλητήρια». Αναρωτήθηκε μάλιστα: «Εχει ο κ. Μητσοτάκης το σθένος να πει στον ελληνικό λαό ποια είναι πραγματικά η θέση της Ν.Δ. ή θα συνεχίσει να είναι όμηρος της ακροδεξιάς τάσης του κόμματός του, των κ.κ. Σαμαρά, Γεωργιάδη και Βορίδη;».
Εν μέσω αυτών των εξελίξεων, μέσα ενημέρωσης στην Ελλάδα και την ΠΓΔΜ μετέφεραν πληροφορίες για το ποια ονόματα περιλαμβάνονται στην πρόταση Νίμιτς. Σύμφωνα με δημοσιεύματα των ιστοσελίδων «www.MKD.mk» και «tovima.gr» τα προτεινόμενα ονόματα είναι «Republika Nova Makedonija» (Δημοκρατία της Νέας Μακεδονίας), «Republika Severna Makedonija» (Δημοκρατία της Βόρειας Μακεδονίας), «Republika Gorna Makedonija» (Δημοκρατία της Ανω Μακεδονίας), «Republika Vardarska Makedonija» (Δημοκρατία της Μακεδονίας του Βαρδάρη) και «Republika Makedonija (Skopje)» {Δημοκρατία της Μακεδονίας (Σκόπια)].
Πηγές και από τις δυο χώρες απέφευγαν να σχολιάσουν, να επιβεβαιώσουν ή να διαψεύσουν τα δημοσιεύματα, με την ελληνική πλευρά να ξεκαθαρίζει πως «δεν πρόκειται να μπούμε στην ονοματολογία».
Στην ΠΓΔΜ πάντως το πολιτικό θερμόμετρο ανεβαίνει. Πηγές του υπουργείου Εξωτερικών της χώρας, αντιδρώντας στη δεδηλωμένη «απαισιοδοξία» Ναούμοφσκι, ανέφεραν πως σύμφωνα με τις πρακτικές της διπλωματίας, οι ιδέες του μεσολαβητή Νίμιτς δεν πρέπει να σχολιάζονται δημόσια πριν γίνει διεξοδική ανάλυση και πριν οικοδομηθεί θέση της κρατικής ηγεσίας. Σημείωσαν μάλιστα πως το υπουργείο «δεν έχει λάβει πλήρη ενημέρωση για τη χθεσινή συνάντηση στη Νέα Υόρκη».
Ο γ.γ. του ΝΑΤΟ, Γενς Στόλτενμπεργκ, που ολοκλήρωσε χτες την επίσκεψή του στην ΠΓΔΜ, χαιρέτισε «τη δυναμική των πρόσφατων συναντήσεων» και σημείωσε πως ενθαρρύνει την κυβέρνηση της χώρας να συνεχίσει και «την εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων που θα ενισχύσουν το κράτος δικαίου και τους δημοκρατικούς θεσμούς».
