37 υπογραφές κατά της χούντας

Σαράντα πέντε χρόνια μετά η «Εφ.Συν.» παρουσιάζει σήμερα την πρώτη πράξη αντίστασης -άγνωστη και θαμμένη στη λησμονιά-, προάγγελο του μεγάλου φοιτητικού κινήματος που αναπτυσσόταν ταχύτατα και στη Θεσσαλονίκη.

Πρόκειται για την αίτηση τριάντα επτά (37) φοιτητών της Νομικής της Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης οι οποίοι, αψηφώντας τη xούντα τόλμησαν να καταθέσουν αίτηση για σύγκληση γενικής συνέλευσης προς την προσωρινή -διορισμένη από τη δικτατορία- διοικούσα επιτροπή του «Εθνικού Συλλόγου Φοιτητών της Σχολής ΝΟΕ-ΑΠΘ».

↳ Το ντοκουμέντο με τις υπογραφές -σε κάποια σημεία είναι εμφανείς οι διαγραφές από όσους είχαν υπογράψει αρχικά αλλά… πείστηκαν στη συνέχεια να αποσύρουν την υπογραφή τους- ανέσυρε πρόσφατα από το αρχείο του ένας από τους τολμητίες εκείνης της εποχής, ο δικηγόρος Γιάννης Βασιλακάκης

Εμοιαζε με απονενοημένο διάβημα η πράξη τους, και οι «λογικοί» της εποχής εκείνης θα το είπαν απώτατο «θράσος» να παραδώσουν το αίτημά τους με δικαστικό επιμελητή και, πηγαίνοντας την πρόκληση στα άκρα, με ημερομηνία 21 Απριλίου 1972, δηλαδή στα «γενέθλια» του καθεστώτος.

Το κείμενο είναι επίσης η πρώτη επίσημη συμπόρευση φοιτητών με διαφορετικές αριστερές αφετηρίες, από διαφορετικές αντιδικτατορικές ομάδες.

Μιλώντας με όρους τού σήμερα, ήταν φοιτητές που προέρχονταν από ομάδες και κόμματα της κοινοβουλευτικής και εξωκοινοβουλευτικής Αριστεράς.

Το ντοκουμέντο με τις υπογραφές -σε κάποια σημεία είναι εμφανείς οι διαγραφές από όσους είχαν υπογράψει αρχικά αλλά… πείστηκαν στη συνέχεια να αποσύρουν την υπογραφή τους- ανέσυρε πρόσφατα από το αρχείο του ένας από τους τολμητίες εκείνης της εποχής, ο δικηγόρος Γιάννης Βασιλακάκης.

Το έμαθε η Ασφάλεια

Μιλώντας μαζί του θυμάται συνεχώς σκαμπρόζικα περιστατικά και άλλα που σήμερα φέρνουν γέλιο, μοιάζουν με ανέκδοτα, μόνο που τότε ήταν κομμάτι της απεχθούς δικτατορικής καθημερινότητας.

«Ημουνα στο τέταρτο έτος της Νομικής, τις υπογραφές τις είχαμε μαζέψει κρυφά, όσο γινόταν, με συμφοιτητές που ήταν ήδη μέλη αντιδικτατορικών οργανώσεων ή είχαν δηλώσει την προθυμία τους να πάρουν μέρος σε διάφορες ενέργειες. Παρά τη μυστικότητα της προσπάθειας, φυσικά η Ασφάλεια το πληροφορήθηκε και άρχισαν οι κλήσεις και οι πιέσεις, γι’ αυτό και είχαμε πέντε άτομα που ζήτησαν να σβήσουμε τα ονόματά τους, όπως και το κάναμε βάζοντας άλλους στη θέση τους».

Και τι σκέφτεται γι’ αυτούς που έκαναν πίσω; Θα έλεγε τα ονόματά τους μετά από τόσα χρόνια;

«Α, όχι. Είναι γνωστά πρόσωπα, αλλά αυτά τα πράγματα δεν θα ειπωθούν ποτέ. Ξέρετε, τώρα γελάμε όταν θυμόμαστε περιστατικά εκείνης της εποχής. Αλλά, κακά τα ψέματα, τότε δοκιμάζονταν οι αντοχές των ανθρώπων. Ηταν ασύλληπτο αυτό που γινόταν. Κληθήκαμε στην έδρα της Ασφάλειας στην οδό Βαλαωρίτου. Οι “πατρικού” τύπου συμβουλές ήταν το πρώτο, η τρομοκρατία ήταν το δεύτερο μέρος, ο ξυλοδαρμός το τρίτο. Εγώ κατάγομαι από το Μαυροκκλήσι Εβρου, πήγα το Πάσχα στο χωριό και με κάλεσαν αμέσως στο Τμήμα, πιέζανε τους πατεράδες μας να πάρουμε πίσω την υπογραφή μας, δεν δίνανε διαβατήρια σε όσους ήθελαν να ταξιδέψουν στο εξωτερικό. Κι αξίζει εδώ να καταθέσω και κάτι που έχει ξεχαστεί τελείως, ούτε ντοκουμέντα υπάρχουν: τον Οκτώβριο της ίδιας χρονιάς στη Θεσσαλονίκη έγινε και η πρώτη πορεία φοιτητών, ήμασταν περίπου 200 άτομα, ξεκινήσαμε από την πλατεία Χημείου και από την Εγνατία φτάσαμε μέχρι την Αγίας Σοφίας. Εκεί μας τσάκισαν στο ξύλο η αστυνομία και οι ασφαλίτες, έγιναν και συλλήψεις φυσικά. Ηταν η αρχή του φοιτητικού κινήματος και όσων ακολούθησαν».

Τα ονόματα

Οι υπογραφές άρχισαν να συγκεντρώνονται αρχές Μαρτίου του 1972 και η αίτηση έχει ημερομηνία 31 Μαρτίου – τελευταία σύγκληση της συνέλευσης.

Επιδόθηκε τελικά -θυροκολλήθηκε αφού το συμβούλιο αρνήθηκε να την παραλάβει- στην προσωρινή διοίκηση του συλλόγου με δικαστικό επιμελητή στις 21 Απριλίου, δηλαδή ανήμερα της επετείου της δικτατορίας.

Οι υπογράψαντες ήταν κατά σειρά:

• Κωνσταντίνος Γεωργιάδης,
• Τριαντάφυλλος Πρωτοσύγγελος,
• Βαγγέλης Καργούδης,
• Φώτης Κατσίκας,
• Ανδρόνικος Ζιάκας,
• Αγγελος Θεμελής,
• Μιχάλης Ζευγουλάς,
• Ολγα Χατζηδήμου,
• Δημήτρης Δημοκίδης,
• Γιάννης Φραγκίδης,
• Σταύρος Ράμμος,
• Δημήτρης Τσελούδης,
• Αθανάσιος Ακριβόπουλος,
• Μιχάλης Καρύδας,
• Χρυσάφης Ιορδάνογλου,
• Γεώργιος Τσιπινιάς,
• Ανδρέας Αθανασόπουλος,
• Βασίλης Παπαγεωργίου,
• Νίκος Ταμιωλάκης,
• Χρυσούλα Ντίνα,
• Σοφία Καπακιάρη,
• Αικατερίνη Τζόλη,
• Ανδρέας Μιχαηλίδης,
• Τρίαρχος Στυλιανού,
• Γεώργιος Αργυρίδης,
• Σωτήριος Γερακούδης,
• Χρήστος Τσιπιλίδης,
• Χριστίνα Νικολαΐδου,
• Μαρία Λανταβού,
• Κώστας Μαυρίδης,
• Λάμπρος Νικολαΐδης,
• Δημήτριος Σκρέππας,
• Κωνσταντίνος Σκουλάς,
• Ιωάννης Βασιλακάκης,
• Κυριάκος Βογιατζόγλου,
• Νικόλαος Βολωνάκης,
• Αριστείδης Ρούσσινος.