«Κύμα» θετικών αλλαγών στη Δημόσια Διοίκηση φέρνει το πρώτο νομοσχέδιο του αναπληρωτή υπουργού Διοικητικής Μεταρρύθμισης, Γιώργου Κατρούγκαλου. Αποσκοπεί στον «εκδημοκρατισμό και εξορθολογισμό της διοίκησης», στην «καταπολέμηση της γραφειοκρατίας» και στην «αποκατάσταση αδικιών και την επαναφορά προσωπικού» στο Δημόσιο, όπως είναι χαρακτηριστικά οι τίτλοι της διάρθρωσης του νομοσχεδίου, που αναρτήθηκε χθες σε δημόσια διαβούλευση (www.opengov.gr/ypes/?p=2575 – θα παραμείνει ανοιχτό σε σχόλια έως την 24η Μαρτίου).
Στις διατάξεις του νομοσχεδίου ενσωματώνονται κεντρικοί στόχοι του συνδικαλιστικού κινήματος: Επιστροφή αντισυνταγματικά απολυμένων και «διαθέσιμων» δημοσίων υπαλλήλων σε θέσεις εργασίας. Επανασύσταση κλάδων και ειδικοτήτων που καταργήθηκαν με μνημονιακούς νόμους. Μετατροπή σχέσεων ιδιωτικού δικαίου αορίστου χρόνου (ΙΔΑΧ) σε σχέσεις μόνιμης εργασίας. Απαγόρευση πολιτικής επιστράτευσης απεργών. Επαναφορά του τεκμηρίου αθωότητας στην πειθαρχική διαδικασία. Συμμετοχή αιρετών εκπροσώπων υπαλλήλων στα πειθαρχικά συμβούλια. Θεσμοθέτηση συλλογικών διαπραγματεύσεων. Αντικατάσταση αναγκαστικής αργίας με δυνητική. Ρητή πρόβλεψη ότι συνδικαλιστική και κοινωνική δράση δεν συνιστούν «ανάρμοστη συμπεριφορά» κ.ά.
Ειδικότερα, μέσω διαδικασιών κινητικότητας συναινετικών χαρακτηριστικών θα στελεχώσουν θέσεις στο Δημόσιο περίπου 4.500 υπάλληλοι (2.103 απολυμένοι, 1.825 «διαθέσιμοι», 500 σε εφεδρεία). Επανασυστήνονται οι κλάδοι των διοικητικών υπαλλήλων ΑΕΙ, των σχολικών φυλάκων και των καθηγητών Τεχνικής Εκπαίδευσης.
Αναφορικά με τους καθηγητές, να σημειωθεί ότι επανασυστήνονται 46 ειδικότητες οι οποίες απορροφούσαν το 23% των εγγεγραμμένων στα ΕΠΑΛ και το 56% στις ΕΠΑΣ. Η κατάργησή τους ήταν μια μορφή συγκαλυμμένης ιδιωτικοποίησης, εφόσον οι χιλιάδες αυτοί μαθητές εξωθήθηκαν να εγγραφούν στα αντίστοιχης ειδικότητας ιδιωτικά ΙΕΚ.
Προσωποπαγείς θέσεις
Οι εργαζόμενοι των τριών αυτών κλάδων, εφόσον δεν έχουν μεταταχθεί βάσει οριστικών πινάκων διάθεσης, θα έχουν τη δυνατότητα να επανέλθουν στις αρχικές τους θέσεις, εφόσον υποβάλουν εντός 10 ημερών από τη δημοσίευση του νόμου σχετική αίτηση στη Διεύθυνση Προσωπικού του φορέα όπου υπηρετούσαν.
Ολοι οι δημόσιοι υπάλληλοι που παρέμεναν σε διαθεσιμότητα θα συνεχίσουν να λαμβάνουν το 75% των αποδοχών τους έως την ανάληψη της θέσης τους. Για την επιστροφή των υπόλοιπων απολυμένων προβλέπεται να συσταθούν προσωποπαγείς θέσεις στα υπουργεία όπου υπάγονταν οργανικά.
Η επαναφορά απολυμένων και «διαθέσιμων» στο Δημόσιο υπολογίζεται να γίνει με έναν χρονικό ορίζοντα περίπου 45 ημερών μετά την ψήφιση του νομοσχεδίου, το οποίο επιδιώκεται να κατατεθεί στη Βουλή το ταχύτερο. Κεντρικό ρόλο στις διαδικασίες αναμένεται να διαδραματίσουν δύο συνιστώμενες Τριμελείς Επιτροπές, με αρμοδιότητα την επεξεργασία των αιτημάτων των φορέων του Δημοσίου σχετικά με τις ανάγκες τους σε προσωπικό, τη μοριοδότηση των υπαλλήλων που έχουν αιτηθεί πλήρωση των εν λόγω θέσεων, την έκδοση προσωρινών και οριστικών πινάκων κατάταξης και την εξέταση ενδεχόμενων ενστάσεων.
Σε διάστημα 15 ημερών από την καταγραφή των αναγκών -διαδικασία που βρίσκεται σε εξέλιξη- θα γνωμοδοτήσουν για τις προς κάλυψη από απολυμένους και «διαθέσιμους» κενές θέσεις και θα εκδοθεί σχετική πρόσκληση ενδιαφέροντος, η οποία θα καθορίζει τις θέσεις ανά φορέα, κατηγορία, κλάδο/ειδικότητα προσωπικού και τυπικά ή τυχόν πρόσθετα απαιτούμενα προσόντα. Ενδιαφερόμενοι δημόσιοι υπάλληλοι θα έχουν τη δυνατότητα να υποβάλουν αιτήματα συμπληρώνοντας ειδικό έντυπο εντός 15 ημερών από τη δημοσίευση της πρόσκλησης.
Εντός ενός μηνός, θα έχουν ανακοινωθεί τα προσωρινά αποτελέσματα. Δυνατότητα ενστάσεων θα υπάρχει για διάστημα 5 ημερών. Τα κριτήρια που θα βαθμολογηθούν για την επαναπρόσληψη αναμένεται να περιλαμβάνουν: τυπικά προσόντα, χρόνο υπηρεσίας, οικογενειακή κατάσταση, ομοεδρικότητα φορέα προέλευσης / υποδοχής και τη συνυπαγωγή φορέα προέλευσης / υποδοχής στο ίδιο υπουργείο.
Η πρώτη «μίνι» διαδικασία κινητικότητας εκτιμάται ότι θα αποτελέσει πιλότο για την επόμενη φάση μιας ευρύτερης κινητικότητας. Εχοντας ικανοποιήσει την προεκλογική της δέσμευση για την αποκατάσταση των αντισυνταγματικά απομακρυνθέντων υπαλλήλων, η κυβέρνηση θα επιχειρήσει να εξορθολογίσει την κατανομή προσωπικού στη δημόσια διοίκηση.
Με το παρόν νομοσχέδιο προβλέπεται η κάλυψη άμεσων λειτουργικών αναγκών φορέων του Δημοσίου σε προσωπικό, μέσω των επιτυχόντων παλαιότερων διαγωνισμών του ΑΣΕΠ. Ο «πήχης» του αριθμού των αδιόριστων υπολογίζεται στις 4.500. Οσοι επιθυμούν θα έχουν τη δυνατότητα να στελεχώσουν θέσεις μέσω της «μίνι» κινητικότητας. Θα έχουν τη δυνατότητα να «απελευθερωθούν» από τις θέσεις όπου προορίζονταν να διοριστούν και να στελεχώσουν θέσεις ίδιου κλάδου και ειδικότητας, διαφορετικού όμως φορέα, μέσω αναμοριοδότησης. Για τους υπόλοιπους, ο νόμος προβλέπει σταδιακή υλοποίηση του διορισμού τους έως την 31η Δεκεμβρίου 2016.
Ο Σύλλογος Αδιόριστων ΑΣΕΠ βλέπει θετικά τις προσπάθειες του αναπληρωτή υπουργού και της κυβέρνησης για την επίλυση του ζητήματος των επιτυχόντων, αλλά διαπιστώνει πολλές ασάφειες στη διατύπωση του σχεδίου νόμου. Αναμένεται να ζητήσει από τον υπουργό σε κατ’ ιδίαν συνάντηση τη διευκρίνιση όλων των παραμέτρων που θα οδηγήσουν σε οριστική και δίκαιη επίλυση. Ενα παράδειγμα που τονίζει ο Σύλλογος είναι η διευκρίνιση του ακριβούς αριθμού της «δεξαμενής» του ΑΣΕΠ που θα μπορούσε να ενταχθεί στην πρώτη κινητικότητα.
Μονιμότητα υπαλλήλων
Επίσης, με το ίδιο νομοσχέδιο εξορθολογίζονται οι σχέσεις εργασίας στο Δημόσιο στην κατεύθυνση της μονιμότητας. Περίπου 40.000 θέσεις απασχόλησης με σχέσεις ΙΔΑΧ στον στενό δημόσιο, στους ΟΤΑ και στα Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου μετατρέπονται σε οργανικές θέσεις μόνιμων υπαλλήλων διατηρώντας το ασφαλιστικό και συνταξιοδοτικό καθεστώς που κατείχαν προ του διορισμού τους σε θέσεις μονιμότητας. Πρόκειται για ένα μέτρο που κινείται σε τροχιά κατάργησης ελαστικών μορφών εργασίας στο Δημόσιο.
Επιπλέον, «θωρακίζονται» οι υπάλληλοι ΙΔΑΧ, οι οποίοι, υπενθυμίζεται, ως πιο ευάλωτοι συγκριτικά με συναδέλφους τους, ήταν στο «στόχαστρο» μνημονιακών πολιτικών, όπως η διαθεσιμότητα και ο προσχηματικός επανέλεγχος. Σύμφωνα με την αιτιολογική έκθεση, «το μέτρο αυτό δεν έχει κανένα μισθολογικό κόστος, αντίθετα συντελεί στον εξορθολογισμό της διοίκησης, διευκολύνοντας τον θεσμό της κινητικότητας». Από τις διατάξεις αυτές εξαιρούνται: το ειδικό επιστημονικό προσωπικό των Ανεξάρτητων Αρχών, νομικοί συνεργάτες και δικηγόροι, καθώς και δημοσιογράφοι.
