Εγκρίθηκε η κατασκευή του αγωγού TAP

Πράσινο φως για να ξεκινήσει και τυπικά το μεγάλο έργο κατασκευής του αγωγού φυσικού αερίου Trans Adriatic Pipeline στην Ελλάδα άναψε χθες η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, κρίνοντας ότι τα φορολογικά και λοιπά επενδυτικά κίνητρα που προβλέπονται στη συμφωνία φιλοξενούσας χώρας μεταξύ της Ελλάδας και της κοινοπραξίας του TAP δεν αποτελούν κρατική ενίσχυση.

Η έγκριση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ήταν βασικό ζητούμενο ώστε να υλοποιηθεί η επένδυση καθώς στη συμφωνία προβλέπεται ότι η κοινοπραξία διαχείρισης του αγωγού θα απολαμβάνει προνομιακό φορολογικό καθεστώς για 25 χρόνια μετά την έναρξη των εμπορικών δραστηριοτήτων και δεν θα επιτρέπεται καμία μεταβολή στη φορολόγηση της εταιρείας. 

Οι Βρυξέλλες παραδέχονται στην επίσημη ανακοίνωσή τους ότι το ειδικό φορολογικό καθεστώς θα ευνοήσει τον TAP έναντι άλλων ανταγωνιστών του.

Εκριναν ωστόσο ότι τα οφέλη του έργου, ως προς την ενίσχυση του ανταγωνισμού, τη διαφοροποίηση των πηγών από τη ρωσική εξάρτηση και την ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού στην Ευρωπαϊκή Ενωση, «υπερέχουν σαφώς των στρεβλώσεων του ανταγωνισμού που ενδεχομένως να προκαλούσε η κρατική ενίσχυση».

Η αρμόδια επίτροπος για την Πολιτική Ανταγωνισμού Μαγκρέιτε Βέστεϊγερ δήλωσε σχετικά ότι τα επενδυτικά κίνητρα που παρέχει η ελληνική κυβέρνηση περιορίζονται σε ό,τι είναι αναγκαίο για την πραγματοποίηση αυτού του έργου και είναι σε συμμόρφωση με τους κανόνες για τις κρατικές ενισχύσεις.

Λόγω της φύσης και του μεγέθους του έργου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι «θα ήταν αδύνατο να υλοποιηθεί χωρίς ενίσχυση».

Σύμφωνα με την Ε.Ε., η ενίσχυση αυτή έγκειται σε ειδικό φορολογικό καθεστώς το οποίο, ανάλογα με το αν αυξάνονται ή μειώνονται οι φορολογικοί συντελεστές, θα έχει αποτέλεσμα να καταβάλλει ο TAP λιγότερους ή περισσότερους φόρους απ’ ό,τι θα έκανε χωρίς την ενίσχυση.

Σε περίπτωση αύξησης των συντελεστών, η ενίσχυση θα περιορίζεται στο ελάχιστο φορολογικό πλεονέκτημα για τον TAP.

Ειδικότερα, το καθεστώς περιλαμβάνει έναν μηχανισμό αναπροσαρμογής που περιορίζει το μέγιστο πλεονέκτημα για τον TAP.

Αν ο αντίστοιχος φορολογικός συντελεστής που ισχύει στην Ελλάδα αυξηθεί ή μειωθεί σε ποσοστό μεγαλύτερο από 20%, η συμμετοχή του TAP θα υπολογιστεί εκ νέου μέσω του μηχανισμού αναπροσαρμογής. 

Τόσο για την Ευρωπαϊκή Ενωση όσο κυρίως για την Ελλάδα, από το έδαφος της οποίας θα περάσουν περίπου 550 χιλιόμετρα αγωγού και θα επενδυθούν περίπου 2,3 δισ. ευρώ, το έργο θεωρείται πολύ μεγάλης σημασίας, ενώ συγκαταλέγεται ανάμεσα στις δέκα μεγαλύτερες επενδύσεις υποδομών που υλοποιούνται αυτή την περίοδο στην Ευρώπη καθώς ο συνολικός προϋπολογισμός ξεπερνά τα 5,6 δισ. ευρώ.

Τα έσοδα για το ελληνικό τμήμα του αγωγού θα προέρχονται από την καταβολή τελών διέλευσης από τους πελάτες που θα διακινούν αέριο μέσω του αγωγού.

Ωστόσο η κυβέρνηση ύστερα από διαπραγματεύσεις πέτυχε να αυξηθούν από 11 σε 32 εκατ. ευρώ οι δαπάνες εταιρικής κοινωνικής ευθύνης που θα κάνει ο TAP εν είδει αντισταθμιστικών ωφελημάτων στις περιοχές από όπου θα περάσει ο αγωγός. 

Ο Trans Adriatic Pipeline είναι το ευρωπαϊκό σκέλος του Νότιου Διαδρόμου Φυσικού Αερίου, που στοχεύει στη σύνδεση της αγοράς της Ευρωπαϊκής Ενωσης με νέες πηγές φυσικού αερίου.

Με αρχική ικανότητα μεταφοράς 10 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων φυσικού αερίου ετησίως, ο αγωγός θα μεταφέρει φυσικό αέριο από το κοίτασμα του Σαχ Ντενίζ II του Αζερμπαϊτζάν στην αγορά της Ε.Ε. από το 2020.

Θα ξεκινά από τα ελληνοτουρκικά σύνορα και μέσω Αλβανίας θα καταλήγει στην Ιταλία, διασχίζοντας υπογείως την Αδριατική.

Σύμφωνα με τον αντιπρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αρμόδιο για την Ενεργειακή Ενωση Μάρος Σέφτσοβιτς, στην υπουργική διάσκεψη για τον Νότιο Διάδρομο Φυσικού Αερίου, που πραγματοποιήθηκε στο Μπακού την περασμένη Δευτέρα, επιβεβαιώθηκε η αποφασιστικότητα όλων των συμμετεχουσών χωρών και κοινοπραξιών να ολοκληρωθεί έγκαιρα η κατασκευή του έργου.