Στο 60% κλειδώνει το ποσοστό αναπλήρωσης για τις συντάξεις

Σε ποσοστό αναπλήρωσης 60% φαίνεται να καταλήγει το ανατολίτικο παζάρι που διεξήχθη τις τελευταίες ημέρες μεταξύ κυβέρνησης και εκπροσώπων των δανειστών μας. Παρ’ ότι η κυβέρνηση προσδοκά -και ακόμη προσπαθεί- να ανέλθει το ποσοστό αναπλήρωσης στο 65%.

Αυτό λοιπόν, όπως όλα δείχνουν, θα είναι το ποσοστό με το οποίο θα υπολογιστεί το ανταποδοτικό μέρος όλων των συντάξεων που έχουν δοθεί αλλά και αυτών που θα δοθούν στο μέλλον.

Σ’ αυτό το ποσοστό θα πρέπει να προστεθεί (σε όσους τελικά το πάρουν) και το ποσό των 384 ευρώ που αντιπροσωπεύει την εθνική σύνταξη.

Εκεί όμως οι δανειστές έχουν υψώσει τείχη άρνησης και επιδιώκουν να εισαχθούν εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια για τη λήψη της εθνικής σύνταξης, τα οποία επ’ ουδενί (τουλάχιστον μέχρι σήμερα) αποδέχεται η κυβέρνηση.

Εκείνο που είναι περισσότερο κοντά στο να αποδεχτούν οι Ελληνες διαπραγματευτές είναι η εθνική σύνταξη να καταβάλλεται μόνο σε όσους έχουν συμπληρώσει το 67 έτος της ηλικίας τους ή σε όσους συμπληρώνουν 62 έτη και έχουν 40 έτη ασφάλισης νωρίτερα.

Οι παλαιότεροι…

Αυτό το μέτρο του 60% αφορά το σύνολο της αναπλήρωσης σε κύρια και επικουρική ασφάλιση και οδηγεί σε μεγάλες μειώσεις κυρίως για όσους έλαβαν μεγάλα ποσοστά αναπλήρωσης στις επικουρικές συντάξεις ή συνταξιοδοτήθηκαν πριν από το 2008, που ωστόσο περιορίζονται με την καταβολή της εθνικής σύνταξης.

Θα πρέπει να σημειωθεί ότι το ποσοστό αναπλήρωσης της επικουρικής σύνταξης κυμαινόταν πριν από το 2011 (όταν ίσχυσαν οι πρώτοι μνημονιακοί νόμοι) από 20% έως 35% (ανάλογα με το ασφαλιστικό ταμείο όπου υπαγόταν ο καθένας).

Αντίστοιχα το ποσοστό αναπλήρωσης στο ΙΚΑ πριν από το 2008 ήταν 80% (για όσους είχαν ασφαλιστεί πριν από την 1-1-1993).

Από εκεί και πέρα με τις διατάξεις του νόμου Ρέππα (3092/2002) μειωνόταν από το 80% του τελευταίου μισθού (βασικός μισθός) σταδιακά στο 70%.

Ετσι όσοι θα συνταξιοδοτούνταν από το ΙΚΑ μετά την 1-1-2013 είχαν ποσοστό αναπλήρωσης στο 70%. Ωστόσο μεσολάβησαν οι μνημονιακοί νόμοι και άλλαξαν κατά πολύ τα δεδομένα.

Σε αδρές γραμμές στο ΙΚΑ ισχύουν τα εξής ποσοστά αναπλήρωσης:

α) Η σύνταξη των μισθωτών που ασφαλίστηκαν στο ΙΚΑ-ΕΤΑΜ πριν από την 1.1.1993 («παλαιοί ασφαλισμένοι») υπολογίζεται για 35 έτη ασφάλισης με ποσοστό αναπλήρωσης επί των συντάξιμων αποδοχών (Σ.Α.) ύψους 70% (2% ετησίως) για όσους ασφαλίζονται στο ΙΚΑ-ΕΤΑΜ.

Οι μισθωτοί που ασφαλίζονται σε άλλους ασφαλιστικούς οργανισμούς έχουν σήμερα ποσοστό αναπλήρωσης 72% (2,2% ετησίως), το οποίο σταδιακά και μέχρι το 2017 θα φτάσει στο 70%.

Για τα 15 έτη ασφάλισης το ποσοστό αναπλήρωσης ανέρχεται σε 30% και 33% αντίστοιχα.

β) Η σύνταξη των μισθωτών που είναι «νέοι ασφαλισμένοι», δηλαδή έχουν ασφαλιστεί μετά την 1.1.1993, υπολογίζεται για 35 έτη ασφάλισης με ποσοστό αναπλήρωσης 70%.

Βέβαια οι εργαζόμενοι σε ΔΕΚΟ και τράπεζες (ευγενή Ταμεία) ή στο Δημόσιο είχαν πολύ μεγαλύτερα ποσοστά αναπλήρωσης και συγκεκριμένα 116% όσοι εργάζονταν σε ΔΕΚΟ και τράπεζες, από 80% έως 100% στο Δημόσιο και στο ΙΚΑ.

Ωστόσο, ακριβώς επειδή σε διαφορετικές περιόδους ίσχυαν διαφορετικά ποσοστά αναπλήρωσης δεν είναι εύκολο να εξαχθεί συμπέρασμα.

Είναι χαρακτηριστικό ότι με τις μνημονιακές περικοπές των τελευταίων ετών τα ποσοστά αναπλήρωσης που αναφέραμε παραπάνω έχουν μειωθεί αρκετά και κυμαίνονται από 55% ώς 85%.

Ετσι, για να μπορεί ο συνταξιούχος να δει ποια θα είναι η μείωση που θα υποστεί στον συντάξιμο μισθό του από την 1-1-2016 θα πρέπει να γνωρίζει το δικό του ποσοστό αναπλήρωσης και αυτό να το προσαρμόσει στο 60% που θα είναι -όπως όλα δείχνουν- το ποσοστό αναπλήρωσης των μισθών όλων των ασφαλισμένων και τω συνταξιούχων στην Ελλάδα.

Επίσης με βάση την ηλικία του (67 ετών) αλλά και τα έτη ασφάλισής του σε συνδυασμό με την ηλικία του (40 έτη ασφάλισης και 62 ετών) θα πρέπει να διαπιστώσει ο συνταξιούχος αν εμπίπτει στην κατηγορία όσων θα λαμβάνουν την εθνική σύνταξη των 384 ευρώ.

Παραδείγματα που αφορούν μεγάλες κατηγορίες ασφαλισμένων

Η «Εφ.Συν.» με τη βοήθεια του ειδικευμένου δικηγόρου σε θέματα Δικαίου της Κοινωνικής Ασφάλισης, Διονύσιου Ρίζου, επεξεργάστηκε και σας παραθέτει παραδείγματα που αφορούν μεγάλες κατηγορίες ασφαλισμένων.

Βέβαια τα παραδείγματα αυτά έχουν εξαχθεί με δεδομένη την καταβολή της εθνικής σύνταξης σε όλους τους συνταξιούχους ανεξαρτήτως του αν έχουν συμπληρώσει ή όχι το 67ο έτος ή τα 40 έτη ασφάλισης.

1. Γυναίκα υπάλληλος, γεννηθείσα το 1954, είχε συμπληρώσει την 31-12-2010 τα απαραίτητα 25 έτη ασφάλισης κι έτσι είχε κατοχυρώσει το δικαίωμα να μπορεί άμεσα να συνταξιοδοτηθεί με πλήρη σύνταξη, χωρίς να επηρεάζεται από τις αλλαγές, με 32 έτη που έχει σήμερα συμπληρωμένα.

Με τον σημερινό τρόπο υπολογισμού το ποσοστό αναπλήρωσης για την ίδια στην κύρια σύνταξη είναι 76%. Η σύνταξη υπολογίζεται επί των συντάξιμων αποδοχών του Οκτωβρίου 2011, που για την εν λόγω ασφαλισμένη είναι 1.245 €.

Με τις παλιές ρυθμίσεις το ποσό κύριας σύνταξης που θα ελάμβανε θα ήταν 876,4 €. Με τις νέες ρυθμίσεις και το ποσοστό στο 60% θα είναι 682,6 €.

2. Εκπαιδευτικός έχει συμπληρώσει το 59ο έτος της ηλικίας του και μπορεί να αποχωρήσει με 35ετία τον Ιούνιο του 2016. Η σύνταξή του θα είναι πλήρης, αναλογική των ετών ασφάλισής του στη στιγμή της αίτησης.

Οι συντάξιμες αποδοχές του με βάση τον μισθό που ελάμβανε τον Οκτώβριο 2011 είναι 1.646 €.

Με τον σημερινό τρόπο υπολογισμού το ποσοστό αναπλήρωσης για την κύρια σύνταξη είναι 75% για τον Ιούνιο του 2016 που μπορεί να αποχωρήσει.

Ετσι το ποσό που θα ελάμβανε στην κύρια σύνταξη με βάση τον σημερινό τρόπο υπολογισμού είναι 1.105 € μετά την αφαίρεση των μνημονιακών περικοπών. Με τον νέο τρόπο υπολογισμού και το ποσοστό αναπλήρωσης στο 60% θα είναι 935 €.

3. Ασφαλισμένος στο ΟΑΕΕ, στο πρώην ΤΕΒΕ, γεννηθείς το 1954, έχει συμπληρώσει μέχρι την 31/12/2011 συνολικά 35 έτη ασφάλισης εξαγοράζοντας 3 πλασματικά έτη τέκνων, κατοχυρώνοντας έτσι δικαίωμα για τα 60 του που έχει ήδη συμπληρώσει.

Ασφαλισμένος στις αντίστοιχες κατηγορίες για την 35ετία μέχρι και την ανώτερη και με τη βασική σύνταξη του ΤΕΒΕ, που είναι 220 €, λαμβάνει σήμερα, αφαιρεμένων των μνημονιακών περικοπών, συνολικά από 1.715 € μικτά στην αρχική απόφαση περίπου 1.160 €.

Με τον νέο τρόπο υπολογισμού και το ποσοστό αναπλήρωσης στο 60% αλλά και την αφαίρεση της βασικής σύνταξης των 220 € θα λάβει εν τέλει το ποσό των 990 €.

4. Ασφαλισμένη στο ΙΚΑ, μητέρα ανηλίκου, 56 ετών σήμερα είχε συμπληρώσει μέχρι την 31/12/2010 5.500 ημέρες ασφάλισης κατοχυρώνοντας δικαίωμα στα 55 με πλήρη σύνταξη.

Οι συντάξιμες αποδοχές της ήταν 1.320 €. Εάν υπέβαλλε το αίτημά της για συνταξιοδότηση με τον παλαιό τρόπο υπολογισμού θα ελάμβανε κύρια σύνταξη, μετά την αφαίρεση των περικοπών, 790 €.

Με τον νέο τρόπο υπολογισμού και συντελεστή αναπλήρωσης στο 60% θα λάβει 712 €.