Ακόμη μία ευκαιρία θα έχει η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου μετά την εξαγγελία της προέδρου της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, στο πλαίσιο της ομιλίας της για την κατάσταση της Ε.Ε. την Τετάρτη, για τη νέα πρωτοβουλία με τίτλο «Ενεργειακές λεωφόροι». «Θα προτείνουμε μια νέα δέσμη μέτρων για τα δίκτυα, ώστε να ενισχύσουμε τις υποδομές δικτύου μας και να επιταχύνουμε την αδειοδότηση. Και σε συνδυασμό μ’ αυτό, σας παρουσιάζω σήμερα μια νέα πρωτοβουλία με τίτλο «Ενεργειακές λεωφόροι».
Εντοπίσαμε οκτώ κρίσιμα σημεία συμφόρησης στις ενεργειακές μας υποδομές. Από τα στενά του Ερεσούντ έως τον πορθμό της Σικελίας. Θα εργαστούμε τώρα για να εξαλείψουμε αυτά τα σημεία συμφόρησης ένα προς ένα. Θα φέρουμε σε επαφή τις κυβερνήσεις και τις επιχειρήσεις κοινής ωφελείας για να αντιμετωπίσουμε όλα τα εκκρεμή ζητήματα», είπε η πρόεδρος της Κομισιόν.
Και στα διευκρινιστικά στοιχεία που έδωσε η Επιτροπή για την εξειδίκευση της εξαγγελίας, το υποβρύχιο καλώδιο διασύνδεσης Κύπρου-Κρήτης, και μέσω αυτής με την Ελλάδα, δεύτερο φιγουράρει το GSI, η «ηλεκτρική διασύνδεση της Κύπρου με την ηπειρωτική Ευρώπη για τον τερματισμό της ηλεκτρικής απομόνωσής της».
Τα άλλα επτά έργα που εντάσσονται στις «ενεργειακές λεωφόρους» είναι: η διασύνδεση της Ιβηρικής με την υπόλοιπη Ε.Ε. μέσω Πυρηναίων, οι διασυνδέσεις των Βαλτικών κρατών για να αντισταθμιστεί η ενεργειακή απεξάρτησή τους από τη Ρωσία, η διαβαλκανική διασύνδεση, η μετατροπή της Βόρειας Θάλασσας σε υπεράκτιο κόμβο διασύνδεσης, ο νότιος διάδρομος υδρογόνου (Μεσόγειος Θάλασσα προς Βόρεια Θάλασσα), ο νοτιοδυτικός διάδρομος υδρογόνου και οι διασυνδέσεις της Νοτιοανατολικής Ευρώπης με στόχο τη σταθερότητα των τιμών και την ενεργειακή ασφάλεια στην περιοχή.
Δεν είναι ακόμη σαφές σε τι μεταφράζεται -οικονομικά και διοικητικά- η νέα πρωτοβουλία «Ενεργειακές λεωφόροι», αν δηλαδή συνδέεται με νέα χρηματοδότηση.
Ως γνωστόν, η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου-Ισραήλ είναι ήδη ενταγμένη στα έργα κοινού ενδιαφέροντος, με χρηματοδότηση 657 εκατ. ευρώ από το 1,9 δισ. που υπολογίζεται ότι θα κοστίσει το έργο (σ.σ.: ως προς το Ισραήλ, είναι άγνωστο αν η μερική αναστολή της εμπορικής σχέσης με την Ε.Ε. επηρεάζει και την ενεργειακή συνεργασία τους).
Αν η νέα πρωτοβουλία μεταφραστεί σε επιπλέον χρηματοδότηση και άλλες παρεμβάσεις που θα διευκολύνουν την υλοποίηση του έργου (για παράδειγμα, η αποδοχή της Τουρκίας να ενταχθεί στο εξοπλιστικό πρόγραμμα SAFE της Ε.Ε. μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως αντάλλαγμα για να μην κάνει «σαματά» στην έρευνα και πόντιση του καλωδίου) ίσως ξεπεραστούν οριστικά οι βάσιμες επιφυλάξεις της Λευκωσίας, όχι τόσο για τα 125 εκατ. ευρώ που πρέπει να δώσει στον ΑΔΜΗΕ όσο για το τεράστιο γεωπολιτικό και οικονομικό ρίσκο αν η Αγκυρα θελήσει να τινάξει το έργο στον αέρα.
