Αναδρομικά στο ΕΤΕΑ τα Επικουρικά

Ξεκινάει με την κατάθεση του νομοσχεδίου η αποδόμηση του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης, τουλάχιστον όπως το ξέραμε μέχρι σήμερα… Μόνος καλός οιωνός για το σύστημα είναι η διατήρηση της κρατικής επιχορήγησης στα ασφαλιστικά ταμεία μέχρι το 2021 στα επίπεδα 2015, σε ονομαστικούς όρους.

Οι αναγνώστες θα πρέπει να γνωρίζουν ότι δεν είναι αυτές οι μόνες αλλαγές, αφού η κυβέρνηση δεσμεύτηκε, τόσο διά του πρωθυπουργού όσο και με το παρόν νομοσχέδιο που αναμένεται να τύχει ευρείας βουλευτικής αποδοχής (με τη σύμπραξη των κομμάτων ΠΑΣΟΚ-Ν.Δ.-ΠΟΤΑΜΙ και μέρος των βουλευτών του ΣΥΡΙΖΑ), να αναμορφώσει πλήρως το ασφαλιστικό σύστημα (με την αύξηση των εισφορών και τη μείωση των παροχών να δεσπόζουν στην προμετωπίδα των ριζικών αλλαγών) μέχρι το τέλος του 2015 ώστε οι περισσότερες αλλαγές να ισχύσουν από την 1η Ιανουαρίου 2016.

Στο παρόν νομοσχέδιο, λοιπόν, ρυθμίζονται θέματα Κοινωνικής Ασφάλισης, και ειδικότερα προβλέπεται η ένταξη όλων των Ταμείων και των τομέων επικουρικής Ασφάλισης στο ΕΤΕΑ, με τα έσοδά τους να είναι ασφαλιστικές εισφορές των ασφαλισμένων και εργοδοτών και οι προβλεπόμενες εισφορές υπέρ των ταμείων – τομέων και κλάδων που εντάσσονται στο ΕΤΕΑ, οι πρόσοδοι περιουσίας, καθώς και η απόδοση των κεφαλαίων και αποθεματικών, όπως και κάθε άλλο έσοδο και πόρος που προβλέπεται στη νομοθεσία.

Από την άλλη, αυξάνονται οι εισφορές υγειονομικής περίθαλψης στις κύριες συντάξεις από 4% στο 6% και επιβάλλεται κράτηση 6% στις επικουρικές, δηλαδή θα καταγραφεί μείωση στον καταβαλλόμενο συντάξιμο μισθό που μεσοσταθμικά θα κυμανθεί στα 13 ευρώ στις κύριες και στα 10 ευρώ στις επικουρικές.

Ούτε λίγο ούτε πολύ, λοιπόν, οι συνταξιούχοι ήδη από τη θέση σε ισχύ του νομοσχεδίου θα χάσουν τουλάχιστον 20 ευρώ ο καθένας από την καταβαλλόμενη σύνταξη. Οι άτυχοι είναι όσοι κατέθεσαν αίτηση συνταξιοδότησης από την 30ή Ιουνίου 2015, οι οποίοι θα πρέπει να ζήσουν μέχρι τη συμπλήρωση του 67 έτους της ηλικίας τους με σύνταξη που αντιστοιχεί στις εισφορές που έχουν καταβάλει (που σημαίνει ειδικά για τους χαμηλοσυνταξιούχους σύνταξη ακόμη και 150 ευρώ μηνιαίως).

Περικοπές προσεχώς

Πάντως άμεσα και σίγουρα πριν την 22α Ιουλίου θα πρέπει η κυβέρνηση να έχει νομοθετήσει εμπροσθοβαρή μέτρα για τη βελτίωση της μακροπρόθεσμης βιωσιμότητας του συνταξιοδοτικού συστήματος ως μέρους ενός προγράμματος συνολικής αναμόρφωσης του συνταξιοδοτικού συστήματος. Την επόμενη εβδομάδα, λοιπόν, αναμένεται να έρθουν και να ψηφιστούν μέτρα όπως:

● Η κατάργηση των πρόωρων συνταξιοδοτήσεων.

● Η αύξηση του πέναλτι από -6% ετησίως σε -16%.

● Η πρόβλεψη για σταδιακή κατάργηση των κοινωνικών πόρων.

● Η πρόβλεψη για σταδιακή κατάργηση του ΕΚΑΣ για όλους τους συνταξιούχους από το τέλος Δεκεμβρίου του 2019, με περικοπή τον Μάρτιο του 2016 του ΕΚΑΣ στο 20% των δικαιούχων.

● Το πάγωμα των χορηγούμενων συντάξεων έως το 2021.

Τα άμεσα μέτρα

Ως εκ τούτου το νομοσχέδιο περιλαμβάνει τις εξής αλλαγές στο ασφαλιστικό σύστημα:

● Στους συνταξιοδοτούμενους όλων των ασφαλιστικών ταμείων μετά τις 30.6.2015, χορηγείται σύνταξη που αναλογεί στις καταβαλλόμενες εισφορές και μετά τη συμπλήρωση του 67ου έτους χορηγείται το πλήρες ποσό της κατώτατης εγγυημένης σύνταξης (κατώτατο όριο).

● Από 1.1.2015 εντάσσονται υποχρεωτικά στο Ενιαίο Ταμείο Επικουρικής Ασφάλισης (ΕΤΕΑ) όλα τα ταμεία και οι τομείς επικουρικής ασφάλισης που δεν έχουν ενταχθεί μέχρι τη δημοσίευση του παρόντος.

● Από 1.1.2016 οι εγγυημένες σε μηνιαία βάση συνταξιοδοτικές εισφορές (κρατική επιχορήγηση) προς τα ασφαλιστικά ταμεία κύριας ασφάλισης διατηρούνται σε ονομαστικούς όρους μέχρι το έτος 2021 στα επίπεδα του έτους 2015.

● Από 1.7.2015 αυξάνονται οι εισφορές υγειονομικής περίθαλψης από 4% σε 6% και παρακρατούνται από τις κύριες συντάξεις και από την ανωτέρω ημερομηνία το αντίστοιχο ποσοστό εισφορών υγειονομικής περίθαλψης ορίζεται σε 6% και παρακρατείται από τις επικουρικές συντάξεις.

● Με αποφάσεις του υπουργού Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, που θα εκδοθούν έως τις 31 Ιουλίου 2015, ρυθμίζονται θέματα εφαρμογής των προηγούμενων άρθρων, που αφορούν τους όρους ένταξης ταμείων ή τομέων στο Ενιαίο Ταμείο Επικουρικής Ασφάλισης, τις λεπτομέρειες και τη διαδικασία εναρμόνισης των ασφαλιστικών εισφορών με την ισχύουσα στο ΙΚΑ καθώς και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια.

Πάντως μέχρι τον Οκτώβριο του 2015 η κυβέρνηση θα πρέπει να εφαρμόσει ισοδύναμα προκειμένου να αντισταθμίσει πλήρως τη δημοσιονομική επίπτωση της απόφασης του Συμβουλίου της Επικρατείας για τη συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση του 2012 και να εφαρμόσει τη ρήτρα μηδενικού ελλείμματος ή αμοιβαία συμφωνηθέντα εναλλακτικά μέτρα.

Μόλις 132 εκατ. ευρώ θα εξοικονομήσουν τα Ταμεία μέχρι και το 2018 από τη χορήγηση στους συνταξιούχους μετά τις 30-6-2015 αρχικά του ποσού σύνταξης που αναλογεί στις καταβαλλόμενες εισφορές και εν συνεχεία, μετά το 67ο έτος, του πλήρους ποσού της κατώτατης εγγυημένης. Αντίθετα, η αύξηση του ποσοστού της εισφοράς υγειονομικής περίθαλψης στις κύριες συντάξεις καθώς και η θέσπιση αντίστοιχης εισφοράς στις επικουρικές θα αποδώσει στον ΕΟΠΥΥ επιπλέον έσοδα 854 εκατ. ευρώ σε ετήσια βάση. Από αναπροσαρμογή των χορηγούμενων επικουρικών συντάξεων λόγω της ένταξης Ταμείων και τομέων επικουρικής ασφάλισης στο ΕΤΕΑ η ετήσια εξοικονόμηση ανέρχεται στα 16 εκατ. ευρώ.

«Μαχαίρι» και στα εργασιακά δικαιώματα

Το φθινόπωρο θα κληθεί η κυβέρνηση να απορρυθμίσει και άλλο την αγορά εργασίας, ενώ μάλλον αδύνατο είναι να περάσουν η αύξηση του κατώτατου μισθού και η επαναφορά των συλλογικών διαπραγματεύσεων. Ολοκληρώνοντας τον ζυγό της ελληνικής αγοράς εργασίας, οι δανειστές θα δώσουν εντολή (άλλωστε πλέον μπορούμε να θεωρούμαστε και αποικία) να μην επανέλθει ο θεσμός της διαιτησίας αλλά και ο θεσμός των συλλογικών διαπραγματεύσεων.

Βεβαία θα πρέπει να θεωρείται και η απελευθέρωση των ομαδικών απολύσεων. Ολα αυτά θα λάβουν χώρα το φθινόπωρο αφού η κυβέρνηση με το παρόν νομοσχέδιο δεσμεύτηκε να πραγματοποιήσει αυστηρή αναθεώρηση και εκσυγχρονισμό των συλλογικών διαπραγματεύσεων, της βιομηχανικής δράσης και, σε εναρμόνιση με τη σχετική οδηγία της Ε.Ε. και τη βέλτιστη πρακτική, των ομαδικών απολύσεων, σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα και την προσέγγιση που συμφωνήθηκε με τους θεσμούς.

Μάλιστα δέχεται η κυβέρνηση ότι δεν θα επιστρέψει σε πολιτικές του παρελθόντος που για όσους το ψηφίσουν (παρακάμπτοντας τις διεθνείς συμβάσεις εργασίας) δεν είναι συμβατές με τους στόχους της προώθησης μιας ανάπτυξης βιώσιμης και χωρίς αποκλεισμούς.