Σε ανώτερο, πολιτικό επίπεδο θα επιχειρήσει η κυβέρνηση να κάμψει τις αντιρρήσεις των θεσμών για την ανάγκη να υπάρξει ένα καθεστώς προστασίας για τους ευάλωτους δανειολήπτες που οι οφειλές τους έχουν «κοκκινίσει» και κινδυνεύουν άμεσα από πλειστηριασμό. Το καθεστώς θα είναι μεταβατικό και θα έχει ισχύ μέχρι την ίδρυση και λειτουργία του Φορέα Απόκτησης και Επαναμίσθωσης Ακινήτων, η οποία τοποθετείται χρονικά στις αρχές του 2023.
Οι θεσμοί, σε επίπεδο τεχνικών κλιμακίων, είναι αρνητικοί σε οποιουδήποτε είδους προστασία, συμπεριλαμβανομένων και των ευάλωτων δανειοληπτών που κινδυνεύουν άμεσα με πλειστηριασμό και «ξεσπίτωμα» καθώς δεν υπάρχει ακόμα ο φορέας που θα τους επέτρεπε να διαμείνουν για 12 χρόνια στο ακίνητο-πρώτη κατοικία.
Κι αυτό παρά το γεγονός ότι κυβέρνηση και χρηματοπιστωτικά ιδρύματα (τράπεζες και servicers) έχουν συμφωνήσει σε ένα μεταβατικό πλαίσιο, με το οποίο επί της ουσίας τράπεζες και servicers αναλαμβάνουν τον ρόλο του «φορέα» λαμβάνοντας ένα μίσθωμα -χαμηλότερο της δόσης του δανείου- αλλά και την επιδότηση του Δημοσίου που θα κυμαίνεται από 70-210 ευρώ. Με το σχέδιο αυτό, αναφέρουν οι πληροφορίες, έχει συμφωνήσει και η DGcomp, άρα δεν τίθεται ζήτημα state aid επειδή τράπεζες και servicers θα λαμβάνουν την κρατική επιδότηση.
Κατά την πάγια τακτική τους οι θεσμοί έθεσαν και στη χθεσινή συνάντηση με τους servicers ως κορυφαίο επιχείρημα τη διαφύλαξη της κουλτούρας πληρωμών, με τους πλειστηριασμούς να αποτελούν το κορυφαίο «μάθημα» για τους δανειολήπτες. Σημειώνεται ότι το κονδύλι για την επιδότηση του Δημοσίου δεν ξεπερνά τα 10 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με τις αρχικές εκτιμήσεις, και είναι προϋπολογισμένο. Οι δυνητικά ωφελούμενοι από ένα τέτοιο μεταβατικό καθεστώς υπολογίζονται σε 3.000-5.000 ευάλωτους δανειολήπτες.
Ωστόσο είναι ελάχιστοι οι ευάλωτοι δανειολήπτες (60-80 άτομα, σύμφωνα με πληροφορίες) που έχουν λάβει το πιστοποιητικό «ευαλωτότητας», γεγονός που πιθανόν να οφείλεται, όπως εκτιμούν τραπεζικές πηγές, στον εφησυχασμό που δημιουργήθηκε λόγω του οριζόντιου «παγώματος» των πλειστηριασμών για πολλούς μήνες. Σε κάθε περίπτωση, αυτό αποδυναμώνει την επιχειρηματολογία της ελληνικής πλευράς για «πλαίσιο προστασίας των ευάλωτων», αν και όλοι παραδέχονται ότι στο αμέσως προσεχές διάστημα οι πλειστηριασμοί που θα αναρτώνται θα αυξάνονται με γεωμετρική πρόοδο. Και είναι σαφές ότι η κυβέρνηση, σε ένα περιβάλλον εκρηκτικής αύξησης του κόστους διαβίωσης ακόμα και για τη μεσαία τάξη, πόσο μάλλον για τα χαμηλά εισοδήματα, πολύ δύσκολα θα διαχειριστεί ένα τσουνάμι πλειστηριασμών και ενώ τα σενάρια εκλογών βρίσκονται στο τραπέζι.
Την ίδια στιγμή η… λύση της «συμφωνίας κυρίων» μεταξύ τραπεζών-servicers αν επιμείνουν οι θεσμοί δεν είναι ιδιαίτερα εύκολη υπόθεση, καθώς η συντριπτική πλειονότητα των «κόκκινων» δανείων έχουν τιτλοποιηθεί και φέρουν την εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου στο πλαίσιο του προγράμματος «Ηρακλής». Αυτό σημαίνει ότι τράπεζες και servicers πρέπει να πιάσουν τους στόχους των ανακτήσεων, όπως περιγράφονται στα δεσμευτικά business plans που προβλέπει ο νόμος και παρακολουθούνται στενά από τις εποπτικές αρχές.
Από την άλλη πλευρά, ούτε για τις τράπεζες είναι «πολιτικά» εύκολο να σηκώσουν το ανάθεμα της κοινωνίας αλλά και να βρεθούν με ένα κοστοβόρο, για τις ίδιες, απόθεμα ακινήτων που κανείς δεν θα «χτυπήσει» στους πλειστηριασμούς.
