Καταργούνται μέσα σε μια διετία όλες οι παρεκκλίσεις αρτιότητας στην εκτός σχεδίου δόμηση. Μειώνονται κατά 10% οι συντελεστές κάλυψης και μέσω αύξησης των προστίμων -αναλογικά με τη χρονική καθυστέρηση δήλωσης- επιχειρείται να επιταχυνθεί η ολοκλήρωση του κτηματολογίου. Το σχέδιο νόμου που αναμένεται να δοθεί σε διαβούλευση από το υπουργείο Περιβάλλοντος περιορίζει τον συντελεστή δόμησης, «αξιοποιεί» τους πιστοποιημένους ιδιώτες μηχανικούς, προωθεί την αυτόματη έκδοση αδειών με ηλεκτρονική υποβολή του φακέλου και φρενάρει την έκδοση αδειών δόμησης για εκτός οικισμών τουριστικά καταλύματα σε Μύκονο και Σαντορίνη μέχρι την έγκριση των σχετικών τοπικών πλαισίων.
Με τις νέες διατάξεις δημιουργείται ενιαίο καθεστώς οικισμών (προ του 1923 και κάτω των 2.000 κατοίκων), ορίζοντας προδιαγραφές και όρους δόμησης με έτος αναφοράς για οριοθέτηση το 1981. Σε ό,τι αφορά το Κτηματολόγιο, το πρόστιμο από 300 έως 2.000 ευρώ (ανάλογα με την αξία του ακινήτου) θα προσαυξάνεται ανάλογα με τη χρονική καθυστέρηση δήλωσης.
Η εκτός σχεδίου δόμηση περιορίζεται κατά 10%, στα 186 τ.μ. για κάθε 4 στρέμματα (αντί των 200 τ.μ.) ή κατά 33% στη βιομηχανία, ενώ επιβάλλεται τέλος 5% του κόστους στις οικοδομικές άδειες εκτός σχεδίου υπέρ του Πράσινου Ταμείου -ενισχύει όμως κατά 25% κατά μέσο όρο την οργανωμένη χωροθέτηση π.χ. σε επιχειρηματικά πάρκα και ορίζει νέες μορφές οργανωμένων αναπτύξεων μικρής κλίμακας με ελάχιστο εμβαδόν 30 στρέμματα για βιομηχανία, εφοδιαστική αλυσίδα και τουρισμό, κατάλληλες για μικρότερα νησιά και περιοχές χωρίς μεγάλη ζήτηση. Επιπλέον δίδονται κίνητρα για απομείωση καθ’ ύψος υφιστάμενων κτιρίων και δυνατότητα «απόσυρσης» κτιρίων ή απαλλοτρίωσης ορόφων.
Το σχέδιο νόμου εστιάζει και στην απλοποίηση και μείωση των γενικών χρήσεων γης, στη διευκόλυνση μικτών χρήσεων, στην αντιστοίχιση χρήσεων γης με ΚΑΔ, ενώ εισάγει διαδικασίες καθορισμού νέων ειδικών χρήσεων. Επίσης, ενεργοποιεί τη μεταφορά συντελεστή δόμησης σε οργανωμένες περιοχές με διασφάλιση περιβαλλοντικού ισοζυγίου και αποκλείει τη μεταφορά συντελεστή για νομιμοποίηση αυθαιρέτων.
Καθιερώνοντας Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή και Ψηφιακή Τράπεζα Γης, διευκολύνεται η δημιουργία κοινόχρηστων ημιυπαίθριων χώρων κυρίως σε ξενοδοχεία (προσαύξηση 5% επιπλέον της συνολικής δόμησης που δικαιούται) αλλά και σε κατοικίες, δρομολογεί δυνατότητα αποζημίωσης ιδιοκτητών διατηρητέων κτιρίων και δίνει τη δυνατότητα σε κτίρια με υψηλές προδιαγραφές ενεργειακής απόδοσης να έχουν επιπλέον συντελεστή δόμησης.
Τέλος, απελευθερώνεται το σύστημα ρυμοτομικών απαλλοτριώσεων, με αυτοδίκαιη άρση μετά από εύλογο χρονικό διάστημα και μόλις μία ευκαιρία επανεπιβολής, ενώ επιταχύνεται και απλουστεύεται η διαδικασία καταβολής αποζημίωσης.
Προσβασιμότητα: Με άλλες διατάξεις αναμορφώνεται το νομοθετικό πλαίσιο σχετικά με την πρόσβαση των κτιρίων, αποσαφηνίζεται το πλαίσιο εφαρμογής των απαιτούμενων προσαρμογών στα υφιστάμενα κτίρια, καθώς και οι περιπτώσεις που εξαιρούνται, αλλά και οι διαδικασίες εξέτασης ειδικών περιπτώσεων. Πρακτικά, καθιερώνονται κινητοί «επιτοίχιοι χειρολισθήρες», επιτρέπεται η κατασκευή ράμπας εκτός ρυμοτομικής γραμμής (δεν προσμετρούνται σε συντελεστή δόμησης οι τροποποιήσεις για εξυπηρέτηση ΑμεΑ και εμποδιζόμενων ατόμων, όπως π.χ. ανελκυστήρες, πλατύσκαλα κ.λπ.), ενώ η Μελέτη Προσβασιμότητας γίνεται αναπόσπαστο μέρος της Ηλεκτρονικής Ταυτότητας των κτιρίων.
