Η απόφαση της κυβέρνησης της Ν.Δ. να μεταθέσει την αρμοδιότητα της έρευνας και τεχνολογίας από το υπουργείο Παιδείας στο υπουργείο Ανάπτυξης επικρίθηκε εξ αρχής για την «αγοραία» αντίληψη υπαγωγής της ακαδημαϊκής έρευνας στην «επιχειρηματικότητα». Ωστόσο, στην πρακτική εφαρμογή αυτής της υπαγωγής αναδεικνύονται ορισμένες παράδοξες -το λιγότερο- επιλογές.
Στο νομοσχέδιο «Διυπηρεσιακή Μονάδα Ελέγχου Αγοράς, διατάξεις για την ανάπτυξη, την έρευνα και την καινοτομία» του υπουργείου Ανάπτυξης, που είναι σε διαβούλευση μέχρι τις 15 Ιουνίου, έχει περιληφθεί διάταξη που τροποποιεί τους δικαιούχους χρηματοδότησης από το ΕΛΙΔΕΚ – το σχετικά νεοσύστατο, με νόμο του 2016, Ελληνικό Ιδρυμα Ερευνας και Τεχνολογίας, που υπάγεται πλέον στο υπουργείο Ανάπτυξης (με το άρθρο 11 του ν. 4623/2019).
Ο ιδρυτικός νόμος του ΕΛΙΔΕΚ (4429/2016) όριζε ότι «κύριοι δικαιούχοι χρηματοδότησης εκ μέρους του Ιδρύματος είναι, με την επιφύλαξη της παραγράφου 1ε του παρόντος άρθρου, Πανεπιστήμια και ΤΕΙ που εδρεύουν στην Ελλάδα, οι ερευνητικοί και τεχνολογικοί φορείς του άρθρου 13α του Ν. 4310/2014 (Α΄ 258) και τα Ερευνητικά Πανεπιστημιακά Ινστιτούτα των νόμων 2083/1992 και 3685/2008. Συνδικαιούχοι χρηματοδότησης δύνανται να είναι επιχειρήσεις, εκπαιδευτικά και ερευνητικά ιδρύματα και λοιποί φορείς, του δημόσιου ή του ιδιωτικού τομέα, της ημεδαπής. Οι δυνητικοί δικαιούχοι (κύριοι και συνδικαιούχοι) χρηματοδότησης θα ορίζονται στις εκάστοτε προκηρύξεις».
Στο άρθρο 44 τού υπό διαβούλευση νομοσχεδίου η παραπάνω διάταξη τροποποιείται, ορίζοντας ονομαστικά ότι στους δικαιούχους της χρηματοδότησης από το ΕΛΙΔΕΚ περιλαμβάνεται και το ΕΛΙΑΜΕΠ, το Ελληνικό Ιδρυμα Ευρωπαϊκής και Εξωτερικής Πολιτικής. Για ποιο λόγο να προστεθεί ονομαστικά ένα μόνο ερευνητικό ίδρυμα, δίνοντας την εντύπωση αποκλεισμού άλλων ή προνομιακής μεταχείρισης του ΕΛΙΑΜΕΠ;
Σημειώνεται ότι στα σχόλια του υπό διαβούλευση νομοσχεδίου του υπουργείου Ανάπτυξης προτείνεται, μεταξύ άλλων, η απόσυρση της αμφιλεγόμενης διάταξης. «Η εν λόγω διάταξη, στον βαθμό που εξαιρεί άλλα ιδρύματα, εν τέλει θίγει το κύρος του ίδιου του ΕΛΙΑΜΕΠ. Προτείνεται η απόσυρση του άρθρου 44 και η πραγματοποίηση δημόσιας διαβούλευσης ώστε να ορισθούν κριτήρια και να καταρτιστεί κατάλογος ιδρυμάτων, δικαιούχων χρηματοδότησης από το ΕΛΙΔΕ», επισημαίνει στο σχόλιό του ο Γιώργος Αγγελόπουλος, επίκουρος καθηγητής Κοινωνικής και Πολιτικής Ανθρωπολογίας ΑΠΘ.
