Αναθεώρηση συμβάσεων έργων

Σε έλεγχο όλων των συμβάσεων κατασκευής των αυτοκινητόδρομων για να εντοπιστούν δυνατότητες αναθεώρησης βασικών σημείων τους προχωρά το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης. Βασικοί στόχοι είναι η ολοκλήρωση των έργων και η μείωση των τιμών διοδίων, η οποία θα επιχειρηθεί με τη λειτουργία ηλεκτρονικών διοδίων, ώστε οι οδηγοί να πληρώνουν ανάλογα με τα χιλιόμετρα. Μελετάται, επίσης, η θέσπιση κοινωνικού τιμολογίου για ειδικές κατηγορίες πληθυσμού.

Ως βασικό «εργαλείο» για την αλλαγή πολιτικής εξετάζεται η συμμετοχή του Δημοσίου στην εταιρεία λειτουργίας των αυτοκινητόδρομων, καθώς και η επιμήκυνση του χρόνου εξόφλησης του κατασκευαστικού κόστους μετά τα 35 χρόνια που προβλέπουν οι ισχύουσες συμβάσεις. Η μεγάλη ευκαιρία δεν αξιοποιήθηκε στα τέλη του 2013 κατά την αναθεώρηση των συμβάσεων, όταν το Δημόσιο δέσμευσε μελλοντικά έσοδα 2 δισ. ευρώ για να καλύψει μελλοντικές απώλειες των εργολάβων από διόδια!

«Το Δημόσιο απορρόφησε όλο το ρίσκο που είχαν οι συμβάσεις για τους ιδιώτες και μετέφερε τις απαιτήσεις του για το τέλος, δηλαδή θα πληρωθούν πρώτα οι εργολάβοι και στο τέλος το Δημόσιο», τόνισε ο Γιώργος Σταθάκης στην αρμόδια επιτροπή της Βουλής. Χαρακτήρισε «φαραωνική» την προ δεκαετίας επιλογή των τότε κυβερνήσεων για ταυτόχρονη κατασκευή πέντε αυτοκινητόδρομων και μάλιστα χωρίς την κλασική μέθοδο των δημόσιων έργων.

«Μετά την κρίση του 2008, το σύνολο των αυτοκινητόδρομων χρεοκόπησε», πρόσθεσε ο υπουργός Οικονομίας, Υποδομών, Ναυτιλίας και Τουρισμού. Εμμέσως έθεσε ζήτημα κοστολόγησης των έργων, που σήμερα διαμορφώνεται στα 7 εκατ. ευρώ ανά χιλιόμετρο, ενώ επισήμανε τις διακυμάνσεις στο κόστος συντήρησης που φθάνει από 60 έως και 250 χιλιάδες ανά χιλιόμετρο. Αναφέρθηκε επίσης στην υψηλή απόδοση ιδίων κεφαλαίων που έχουν διασφαλίσει οι εργολάβοι μέσω των συμβάσεων και παρατήρησε ότι δεν μπορεί να διαμορφώνονται στο 8% ή και το 10%.

Ο Γιώργος Σταθάκης τάχθηκε «υπέρ της διατήρησης ενός συστήματος διοδίων», αλλά παρατήρησε ότι το σημερινό είναι «εκτός τόπου και χρόνου», διευκρινίζοντας ότι «το ύψος και η συχνότητά τους» είχαν καθοριστεί με δεδομένα που ίσχυαν πριν από την οικονομική κρίση. Προέβλεψε ότι τα έργα δεν θα αποσβεστούν με υψηλότερες τιμές στα διόδια και μίλησε για «πολιτική χωρίς νόημα», αφού οι αυξήσεις θα μειώσουν την κυκλοφορία, επομένως και τα έσοδα.

Με την πρακτική των προηγούμενων κυβερνήσεων οι εργολάβοι ήταν μονίμως… θύματα. Διεκδίκησαν μέσα από την αναθεώρηση των συμβάσεων και έλαβαν 780 εκατ. ευρώ για καθυστερήσεις με υπαιτιότητα του Δημοσίου, καθώς και 170 εκατ. για διαφυγόντα έσοδα από τα διόδια λόγω της οικονομικής κρίσης. Ως τα τέλη του 2013 οι εργολάβοι είχαν ήδη εισπράξει από τα διόδια 1,5 δισ. ευρώ, ενώ με βάση τη νέα συμφωνία έχουν δικαίωμα να χαρατσώνουν τους οδηγούς ώς το 2041.

Ακριβά μου διόδια…

Ακριβότερο κατά 50% είναι το ύψος των διοδίων που πληρώνουν οι οδηγοί που κινούνται στους υπό κατασκευήν αυτοκινητόδρομους σε σχέση με αυτό που ισχύει για την ολοκληρωμένη Εγνατία οδό! Η αποκάλυψη έγινε από τον υπουργό Γ. Σταθάκη στην αρμόδια επιτροπή της Βουλής, που συνεδρίασε με θέμα τον οδικό άξονα που έχει ενταχθεί στο ΤΑΙΠΕΔ για να ιδιωτικοποιηθεί. Ο διαγωνισμός είχε αναβληθεί πολλές φορές στο παρελθόν.

Στον υπερσύγχρονο αυτοκινητόδρομο των 670 χλμ., που κόστισε 6,5 δισ. ευρώ, λειτουργούν σήμερα 7 μετωπικοί σταθμοί διοδίων, που προβλέπεται να αυξηθούν στους 13 με βάση παλιότερη υπουργική απόφαση. Από την 1η Απριλίου, με βάση τον διαγωνισμό που είχε προκηρύξει η απερχόμενη διοίκηση της Εγνατίας οδού, τη συντήρηση του αυτοκινητόδρομου για μια τριετία και με προϋπολογισμό 150 εκατ. ευρώ, αναλαμβάνει εταιρεία του ομίλου Μπόμπολα. Ο ίδιος όμιλος έχει και τη λειτουργία των σταθμών διοδίων.