Συνταγματική επιταγή το δικαίωμα ακρόασης από τις ΔΟΥ

Η αυξημένη σύνθεση (7μελής) του Συμβουλίου της Επικρατείας καλείται να απαντήσει οριστικά στο ερώτημα εάν ο φορολογούμενος, σε περίπτωση που οι καταλογιστικές πράξεις των φορολογικών αρχών είναι περισσότερες από μία, πρέπει να παρέχει σχετικές εξηγήσεις για όλες μαζί ή για κάθε μία από αυτές ξεχωριστά.

Το θέμα παραπέμφθηκε «λόγω σπουδαιότητας» από την πενταμελή σύνθεση του Β’ Τμήματος του ΣτΕ, το οποίο προηγουμένως τάχθηκε υπέρ του να καλείται ο φορολογούμενος σε ακρόαση από τις ΔΟΥ πριν από την επιβολή κυρώσεων σε βάρος του σε περίπτωση παράβασης του Κώδικα Βιβλίων και Στοιχείων (ΚΒΣ).

Πιο συγκεκριμένα, το ανώτατο ακυρωτικό δικαστήριο ασχολήθηκε με το θέμα με αφορμή υπόθεση κατά την οποία ο προϊστάμενος του Διαπεριφερειακού Ελεγκτικού Κέντρου (ΔΕΚ) Αθηνών, κατόπιν ελέγχου που πραγματοποίησε για τη διαχειριστική περίοδο 1.1. έως 31.12.1998 σε εταιρεία, επέβαλε πρόστιμο 493.015 ευρώ για παραβάσεις του ΚΒΣ και συγκεκριμένα για τη λήψη και καταχώριση στα βιβλία της τριών εικονικών τιμολογίων, κατά την άποψη του ΔΕΚ Αθηνών.

Ακολούθησε προσφυγή στη Διοικητική Δικαιοσύνη από την εταιρεία, που υποστήριξε ότι πριν από την επιβολή του προστίμου δεν τηρήθηκε η συνταγματική επιταγή της προηγούμενης ακρόασης που προβλέπει το άρθρο 20.

Δηλαδή δεν κλήθηκε ο εκπρόσωπος της εταιρείας να δώσει εξηγήσεις, να προβάλει τους ισχυρισμούς του και να καταθέσει αποδεικτικά στοιχεία (ότι τα εν λόγω τιμολόγια δεν είναι εικονικά κ.λπ.).

Η 5μελής σύνθεση του Β’ Τμήματος (απόφαση 39/2017) υπογραμμίζει ότι σε περίπτωση παραβιάσεων του ΚΒΣ, όπου τα βιβλία και τα στοιχεία του επιτηδευματία ενδέχεται να χαρακτηριστούν ως ανεπαρκή ή ανακριβή, ο προϊστάμενος της αρμόδιας φορολογικής αρχής υποχρεούται να κοινοποιήσει στον επιτηδευματία σημείωμα με τις διαπιστώσεις του ελέγχου που έχει προηγηθεί, στις οποίες στηρίζει το ενδεχόμενο έκδοσης της καταλογιστικής πράξης, έτσι ώστε ο φορολογούμενος να ασκήσει -αν το επιθυμεί- το δικαίωμα της παραπομπής της υπόθεσης στην αρμόδια προβλεπόμενη επιτροπή.

Επίσης επισημαίνεται ότι «με τον τρόπο αυτό κινείται παράλληλα και η διαδικασία της συνταγματικής επιταγής του άρθρου 20 για την προηγούμενη ακρόαση, καθώς ο επιτηδευματίας καλείται πριν την έκδοση των καταλογιστικών πράξεων να προβάλει τις απόψεις του ενώπιον της φορολογικής αρχής».