Σενάρια ανατροπής της κατάστασης που είχε διαμορφωθεί τις τελευταίες εβδομάδες στην παγκόσμια αγορά πετρελαίου -με ενδεχόμενες πολιτικοοικονομικές επιπτώσεις- πυροδοτεί η προχθεσινή επίθεση του Ιράν κατά του Ισραήλ.
Ο φόβος κλιμάκωσης του πολέμου στη Μέση Ανατολή και μιας νέας διαταραχής στην παγκόσμια προσφορά αργού προκάλεσε χθες νέα άνοδο των διεθνών τιμών. Τόσο η τιμή του μπρεντ όσο και του αμερικανικού αργού χτύπησαν ενδοσυνεδριακά άνοδο μεγαλύτερη του 3%. Το μεν μπρεντ εκτοξεύτηκε χθες το μεσημέρι έως και τα 75,98 δολάρια, το υψηλότερο επίπεδο εδώ και ένα μήνα, σημειώνοντας άνοδο 2,4 δολαρίων ή 3,3% πριν σταθεροποιηθεί το βράδυ στα κάτω από τα 74 δολάρια, ενώ το αμερικανικό αργό ενισχύθηκε αντίστοιχα κατά 2,47 δολάρια ή 3,5%, έως τα 75,30 δολάρια. Η συνολική άνοδος και για τους δύο τύπους αργού το τελευταίο διήμερο ξεπερνά το 5%, ανατρέποντας την πτωτική τροχιά του προηγούμενου μήνα, η οποία οδήγησε στην υποχώρηση της τιμής του μπρεντ κάτω από τα 70 δολάρια, για πρώτη φορά από τα τέλη του 2021.
Περισσότερο από ποτέ άλλοτε στο παρελθόν Ισραήλ και Ιράν βρίσκονται πλέον πολύ κοντά στο ενδεχόμενο μιας γενικευμένης σύγκρουσης. Ισραηλινοί αξιωματούχοι διεμήνυαν χθες μέσω της ιστοσελίδας Axios ότι στις επόμενες ημέρες θα υπάρξουν σημαντικά αντίποινα για την πυραυλική επίθεση και ότι μεταξύ άλλων εξετάζεται και ο βομβαρδισμός των πετρελαϊκών εγκαταστάσεων στο Ιράν. Η παραγωγή του τελευταίου ανέρχεται σήμερα στα 3,7 εκατ. βαρέλια ημερησίως, το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων 6 ετών.
Η Τεχεράνη, από την πλευρά της, έχει διαμηνύσει ότι αν δεχθεί επίθεση από το Ισραήλ τότε θα ανταποδώσει. Παρατηρητές εκτιμούν ότι η απάντηση του Ιράν θα μπορούσε να περιλαμβάνει χτύπημα στις πετρελαϊκές εγκαταστάσεις της Σαουδικής Αραβίας ή το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ. Οποιαδήποτε από αυτές τις κινήσεις θα προκαλούσε περαιτέρω αναταραχή στην αγορά οδηγώντας σε ακόμη μεγαλύτερη άνοδο των τιμών. Ενδεχομένως και ώς τα 100 δολάρια ανά βαρέλι, εκτιμούν κάποιοι αναλυτές, καθώς περίπου το 4% της παγκόσμιας προσφοράς, όπως σημειώνουν, θα εξαλειφθεί μονομιάς.
Μια τέτοια εξέλιξη θα πυροδοτήσει ξανά πληθωρισμό στην παγκόσμια οικονομία και θα περιπλέξει το έργο των κεντρικών τραπεζιτών, οι οποίοι στοχεύουν σε μείωση επιτοκίων και κόστους δανεισμού με σκοπό την τόνωση της ανάπτυξης η οποία χωλαίνει όλο και πιο πολύ. Κάποιοι παρατηρητές επισημαίνουν πάντως ότι η Ουάσινγκτον δύσκολα θα συναινέσει σε αυτή τη φάση σε ένα χτύπημα της πετρελαϊκής βιομηχανίας του Ιράν από το Τελ Αβίβ, καθώς υπολείπεται μόλις ένας μήνας από τις προεδρικές εκλογές στις ΗΠΑ. Οι Δημοκρατικοί, που στήριξαν το Ισραήλ σε όλες του τις επιθέσεις τον τελευταίο χρόνο, δεν θα ήθελαν με τίποτα να πάνε στις κάλπες με τις τιμές του αργού και της βενζίνης στα ύψη. Αν ανάψουν το πράσινο φως στον Νετανιάχου είναι σχεδόν σίγουρο ότι θα χάσουν από τον Τραμπ.
Ο εν λόγω περιορισμός αυτός και ο τρόπος που θα τον διαχειριστούν Τελ Αβίβ και Τεχεράνη έχει μείζονα σημασία. Οχι μόνο για τις εξελίξεις στην περιοχή της Μέσης Ανατολής, την παγκόσμια αγορά πετρελαίου και την ανάδειξη του επόμενου πλανητάρχη, αλλά και για τις ευρύτερες προθέσεις των δυνάμεων που προωθούν την επέκταση των γεωπολιτικών διαχωρισμών και των συγκρούσεων στην υφήλιο. Εν τω μεταξύ, οι μετοχές των μεγάλων πολεμικών βιομηχανιών και των πετρελαϊκών εταιρειών Ευρώπης και ΗΠΑ πραγματοποίησαν και χθες ράλι, παρακάμπτοντας την πτώση και τη στασιμότητα που καταγράφηκε στην πλειονότητα των ανά την υφήλιο χρηματιστηριακών δεικτών.
