Πολύ κακή χρονιά για το κόστος ζωής και ενέργειας αποδείχθηκε το 2022, με τον πληθωρισμό να πλήττει επιχειρήσεις και νοικοκυριά και να μη δείχνει ουσιαστικά σημάδια βελτίωσης. Σύμφωνα με τη Eurostat, ο πληθωρισμός τον Δεκέμβριο έκλεισε στο 9,2%, υποχωρώντας ελαφρά σε σχέση με τον Νοέμβριο, ωστόσο παραμένει υψηλός. Τον Νοέμβριο έτρεχε με 10,1% έναντι 10,6% τον Οκτώβριο.
Στην Ελλάδα, ο πληθωρισμός τον Δεκέμβριο ήταν στο 7,6%, από 8,8% τον Νοέμβριο.
Ωστόσο, αυτές οι «βελτιωμένες» τιμές παραμένουν εξαιρετικά υψηλές για τα ήδη εξαιρετικά επιβαρυμένα νοικοκυριά, ενώ οι προβλέψεις για το μέλλον δείχνουν ότι ουσιαστική βελτίωση της κατάστασης δεν προβλέπεται πριν από το 2024.
Euro area #RetailTrade +0.8% in November over October 2022, -2.8% compared with November 2021 https://t.co/Yb5LV31iiG pic.twitter.com/0mTRUkyyyC
— EU_Eurostat (@EU_Eurostat) January 6, 2023
Βασικός παράγοντας της κατάστασης που επικρατεί είναι το αυξανόμενο ενεργειακό κόστος που επιδεινώθηκε με τον πόλεμο στην Ουκρανία. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία, το ενεργειακό κόστος μειώνεται προς το παρόν, καθώς οι αυξήσεις των τιμών της ενέργειας επιβραδύνθηκαν στο 25,7%, σε σύγκριση με την άνοδο 34,9% του Νοεμβρίου και 41,5% τον Οκτώβριο.
Οι τιμές του φυσικού αερίου έχουν υποχωρήσει από τα υψηλά όλων των εποχών που κατέγραψαν το καλοκαίρι, καθώς οι χώρες-μέλη της Ε.Ε. έχουν εξασφαλίσει σχετική επάρκεια για το χειμώνα με προμήθειες από άλλες χώρες πλην Ρωσίας, ενώ ο καιρός, που είναι σαφώς καλύτερος συγκριτικά με άλλες χρονιές την ίδια εποχή έχει απαλύνει τον φόβο για ελλείψεις εν μέσω χειμερινής περιόδου που υπάρχει ανάγκη για θέρμανση.
Euro area #inflation at 9.2% in December 2022, down from 10.1% in November. Components: energy +25.7%, food, alcohol & tobacco +13.8%, other goods +6.4%, services +4.4% – flash estimate https://t.co/ZUdAkzeGNX pic.twitter.com/lGVVf1tGi8
— EU_Eurostat (@EU_Eurostat) January 6, 2023
Τα τρόφιμα τρέχουν με 13,8%
Οι τιμές των τροφίμων, του αλκοόλ και του καπνού αυξήθηκαν με ετήσιο ρυθμό 13,8% τον Δεκέμβριο, ελαφρώς υψηλότερο από τον Νοέμβριο, ενώ ο πληθωρισμός έχει επιδεινωθεί όσον αφορά τις τιμές των πρώτων υλών και ανταλλακτικών εν μέσω ανάκαμψης της παγκόσμιας καταναλωτικής ζήτησης μετά το τέλος των περιορισμών για την πανδημία του COVID-19.
Χαμηλοί μισθοί
Την ίδια ώρα, οι καταναλωτές και τα νοικοκυριά πιέζονται περισσότερο, καθώς οι μισθοί παραμένουν καθηλωμένοι, και οι εργαζόμενοι αντιδρούν με απεργιακές κινητοποιήσεις σε όλη την Ευρώπη.
Οι κεντρικές τράπεζες προσπαθούν να ελέγξουν τον πληθωρισμό αυξάνοντας τα επιτόκια, ενώ οι κυβερνήσεις, λιγότερο τολμηρές από τις πραγματικές ανάγκες, περιορίζονται σε επιδοματικού τύπου μέτρα, όπως επιδοτήσεις στους λογαριασμούς ενέργειας. Μόνη εξαίρεση η κυβέρνηση της Ισπανίας, που ανακοίνωσε λίγο πριν από τα Χριστούγεννα ένα γενναίο πακέτο με μείωση ή κατάργηση του ΦΠΑ σε βασικά προϊόντα, πάγωμα ενοικίων και εξώσεων, μείωση κόστους μεταφορών κ.λπ.
