Η εποχή της ραγδαίας απολιγνιτοποίησης στην Ε.Ε.

Ραγδαία μειώνεται η παραγωγή και η κατανάλωση στερεού καύσιμου άνθρακα στην Ε.Ε., με κυρίαρχη τάση τη μείωση του λιθάνθρακα και του λιγνίτη, που από το 2018 μέχρι πέρσι μειώθηκαν κατά 35% και 33% αντίστοιχα. Σύμφωνα με τη Eurostat, το 2020, η Ε.Ε. παρήγαγε 56 εκατομμύρια τόνους λιθάνθρακα, 80% λιγότερους από την παραγωγή του 1990.

Προφανώς, η εξήγηση αυτής της τεράστιας μείωσης εδώ και τρεις δεκαετίες είναι η στροφή της ενέργειας προς το φυσικό αέριο, τις δυο πρώτες δεκαετίες μετά την κατάρρευση του Τείχους και της ΕΣΣΔ, που άνοιξε τους κρουνούς του ρωσικού αερίου, και η στροφή στις ανανεώσιμες πηγές κυρίως την τελευταία δεκαετία.

«Θύμα» αυτής της στροφής είναι και ο λιγνίτης, η εγκατάλειψη του οποίου γίνεται με εξαιρετικά βίαιο τρόπο για την Ελλάδα, όπως φαίνεται και στο γράφημα. Η κατανάλωση λιγνίτη στην Ε.Ε. εκτιμάται σε 246 εκατ. τόνους το 2020, 64% μικρότερη από το 1990. Το 95% καλύπτεται από 6 χώρες: Γερμανία (44%), Πολωνία (19%), Τσεχία (12%), Βουλγαρία, Ρουμανία και Ελλάδα με ποσοστά περί το 10%.

Ωστόσο, ο ρυθμός μείωσης της παραγωγής και κατανάλωσης λιγνίτη στην Ελλάδα, ελέω μνημονίων αλλά και βίαιης απολιγνιτοποίησης που προώθησε η κυβέρνηση Μητσοτάκη, είναι ύποπτα ταχύτερος από τον μέσο όρο της Ε.Ε. και των άλλων χωρών. Οπως προκύπτει από τα στοιχεία της Eurostat, ενώ η συνολική κατανάλωση λιγνίτη στην Ε.Ε. των «27» από το 2011 μειώθηκε κατά 44% (από τα 434 εκατ. στα 245 εκατ. τόνους) μέχρι το 2020, στην Ελλάδα η μείωση ήταν 78%, έναντι μόλις 25% της Πολωνίας και 38% της Γερμανίας. Παρ’ όλα αυτά, στον καύσωνα, ο «βρόμικος» λιγνίτης έσωσε την κατάσταση.