Χαριστικός ήταν, όπως φαίνεται, ο συμβιβασμός που είχε πετύχει η παραγωγός του οπιούχου εθιστικού παυσίπονου Oxycontin, Purdue Pharma, με την αμερικανική κυβέρνηση το 2007.
Εγγραφο του αμερικανικού υπουργείου Δικαιοσύνης που είδε χθες το φως της δημοσιότητας υποδεικνύει ότι οι Αμερικανοί εισαγγελείς είχαν εισηγηθεί έξι μήνες πριν από αυτόν τον συμβιβασμό βαρύ κατηγορητήριο που θα οδηγούσε πιθανότατα τη βασική υπεύθυνη της κρίσης οπίου στις ΗΠΑ σε λουκέτο, ανώτερα στελέχη αυτής στη φυλακή και δεκάδες χιλιάδες Αμερικανούς σε αποφυγή του overdose που τους οδήγησε στον θάνατο.
Το εξασέλιδο ντοκουμέντο, με τίτλο «Προτεινόμενο κατηγορητήριο της Purdue Pharma», συντάχθηκε στις 6 Οκτωβρίου του 2006. Οι εισαγγελείς που το συνέταξαν εισηγούνταν σε αυτό την καταδίκη της εταιρείας για παραπλάνηση ασθενών και γιατρών, πολλαπλής μορφής απάτη, ξέπλυμα χρήματος και συνωμοσία με στόχο τη μεγιστοποίηση των κερδών της από το Oxycontin, όπως και την καταδίκη των ανώτερων στελεχών της εταιρείας, Μάικλ Φρίντμαν, Πολ Γκολντενχάιμ και Χάουαρντ Ούμπελ, για κακουργήματα.
Οι εισαγγελείς υπογράμμιζαν στο έγγραφό τους ότι τα εγκλήματα της Purdue ξεκινούσαν από το 1992 και συνεχίζονταν έως το 2006, όταν και συνέτασσαν το κατηγορητήριό τους. Τόνιζαν ότι τα τρία παραπάνω στελέχη είχαν πει ψέματα σε καταθέσεις τους στο Κογκρέσο το 2001 και ζητούσαν την άμεση δίωξή τους.
Οταν όμως το υπουργείο Δικαιοσύνης ανακοίνωσε, 7 μήνες αργότερα, τον Μάιο του 2007, την ύψους 654 εκατ. δολαρίων συμφωνία διευθέτησης, αυτή ήταν πολύ διαφορετική σε σχέση με όσα είχαν εισηγηθεί οι δημόσιοι κατήγοροι.
Η εταιρεία και τα τρία στελέχη δήλωσαν ένοχοι για παραπλάνηση του κοινού για τον κίνδυνο εθισμού από το φάρμακο, αλλά από την πλευρά του το υπουργείο δέχτηκε να περιορίσει τις κατηγορίες εναντίον της Purdue για το παραπλανητικό μάρκετινγκ σε μόλις 6 χρόνια, από το 1996 -όταν το Oxycontin εισαγόταν με ετήσιες πωλήσεις 48 εκατ. δολαρίων- έως το 2001 – όταν οι πωλήσεις είχαν εκτοξευτεί στο 1,1 δισ. δολάρια. Στην περίοδο αυτή, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της κυβέρνησης, τα έσοδα της Purdue από το Oxycontin ανήλθαν στα 2,8 δισ. δολάρια. Συνολικά όμως σε όλα τα έτη κυκλοφορίας του ξεπέρασαν τα 35 δισ. δολάρια.
Η συμφωνία αυτή μπήκε ξανά στο μικροσκόπιο τα τελευταία χρόνια. Δυο γερουσιαστές ζήτησαν από το υπουργείο Δικαιοσύνης το έγγραφο επικαλούμενοι ψευδείς καταθέσεις των στελεχών της Purdue στο Κογκρέσο ότι η εταιρεία δεν γνώριζε πριν από το 2000 πως η παρατεταμένη χρήση του Oxycontin προκαλούσε εθισμό. Οι γερουσιαστές υποστηρίζουν ότι υπήρξε παρέμβαση της τότε κυβέρνησης προκειμένου η συμφωνία να είναι ευνοϊκή για την Purdue.
Ναρκωτικό
Πίσω από την Purdue και το Oxycontin βρίσκεται μια από τις πλουσιότερες οικογένειες των ΗΠΑ, οι Σάκλερ. Η συνολική τους περιουσία που αποτιμάται σε περισσότερα από 13 δισ. δολάρια οφείλεται κυρίως στο Oxycontin. Το βασικό συστατικό του τελευταίου -η οξυκωδόνη- αποτελεί χημικό ξαδέλφι της ηρωίνης και είναι δυο φόρες πιο ισχυρή από τη μορφίνη. Οι γιατροί για δεκαετίες απέφευγαν να συνταγογραφούν αυτά τα ισχυρά οπιούχα φάρμακα λόγω του εθισμού που προκαλούσαν.
Η Purdue με μια άνευ προηγουμένου επιθετική εκστρατεία ανατροπής αυτής της αλήθειας -η οποία περιελάμβανε επί πληρωμή ακαδημαϊκές έρευνες, γενναιόδωρες παροχές σε γιατρούς, μπαξίσια σε κυβερνητικούς παράγοντες και ακριβοθώρητες δωρεές… πολιτισμού και πρεστίζ- κατάφερε να περάσει την αντίληψη ότι το Oxycontin λόγω της υποτιθέμενης καθυστέρησης απορρόφησής του δεν είναι εθιστικό. Αξίζει να σημειωθεί ότι ο γιατρός του αμερικανικού Οργανισμού Φάρμακων και Τροφίμων -FDA- που επόπτευσε τη διαδικασία έγκρισης του Oxycontin παραιτήθηκε λίγο μετά και δυο χρόνια αργότερα προσλήφθηκε από την Purdue.
Για την προώθηση του Oxycontin εκπονήθηκε μια από τις μεγαλύτερες φαρμακευτικές καμπάνιες στην Ιστορία, η οποία μεταξύ άλλων περιελάμβανε δεκάδες ιατρικά συνέδρια σε πολυτελή θέρετρα της Καλιφόρνια, της Φλόριντα και της Αριζόνα στα οποία συμμετείχαν με τα έξοδα πληρωμένα πάνω από 5.000 γιατροί, φαρμακοποιοί και νοσηλευτές, όπως και δεκάδες χιλιάδες κουπόνια δωρεάν χορήγησης του Oxycontin για 7-30 ημέρες σε ασθενείς, πλουσιοπάροχα μπόνους και έναν τεράστιο στρατό ιατρικών επισκεπτών.
Το αποτέλεσμα ήταν εκπληκτικό: 4 χρόνια μετά την κυκλοφορία του το Oxycontin εικοσαπλασίασε τις πωλήσεις του. Την επιτυχία του ζήλεψαν και άλλες φαρμακοβιομηχανίες οι οποίες μετά την εκπνοή της πατέντας του Oxycontin και σε διάστημα μιας εξαετίας πλημμύρισαν τις ΗΠΑ με περισσότερα από 75 δισεκατομμύρια δικά τους παυσίπονα οπιούχα χάπια.
Το τελικό αποτέλεσμα ήταν τραγικό: Εκατοντάδες χιλιάδες Αμερικανοί, άσχετοι με το περιεχόμενο των φαρμάκων αυτών που τους συνταγογραφούσαν σωρηδόν οι γιατροί, εθίστηκαν. Περισσότεροι από 450.000 πέθαναν από υπερβολική δόση και άλλες αιτίες που σχετίζονται με τα οπιούχα αυτά σκευάσματα. Το Οxycontin θεωρείται υπεύθυνο για το 65% της αύξησης των θανάτων από υπερβολική δόση μετά το 1996.
