Στριμώχνει η Ε.Ε. την Τσεχία

Tην εξαίρεση του πρωθυπουργού της Τσεχίας Αντρέι Μπάμπιτς από τις διαπραγματεύσεις για τον προϋπολογισμό της Ε.Ε. ζήτησε η Επιτροπή Ελέγχου του Προϋπολογισμού του Ευρωκοινοβουλίου λόγω των εκτεταμένων κατηγοριών σύγκρουσης συμφερόντων που υπάρχουν σε βάρος του και οι οποίες αφορούν κοινοτικές επιδοτήσεις που έλαβε παρανόμως ο όμιλος επιχειρήσεών του. Σε σχετικό ψήφισμα που κοινοποίησε την προηγούμενη εβδομάδα η επιτροπή του Ευρωκοινοβουλίου κάλεσε την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να υιοθετήσει πολιτική μηδενικής ανοχής απέναντι στα αντικρουόμενα συμφέροντα που εμπλέκονται στη διάθεση κονδυλίων της Ε.Ε. και ζήτησε εξαίρεση του Μπάμπιτς από τις διαπραγματεύσεις έως ότου Κομισιόν και Ευρωπαϊκή Αρχή Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF) ολοκληρώσουν τις τρέχουσες έρευνές τους που διεξάγουν εναντίον του.

Ο Μπάμπιτς είναι ο δεύτερος πλουσιότερος άνθρωπος της Τσεχίας. Η περιουσία του εκτιμάται στα 4 με 5 δισ. ευρώ και επίκεντρο αυτής είναι ο όμιλος αγροχημικών Agrofert, ο οποίος μετά την είσοδό του στην πολιτική πέρασε σε τραστ που ελέγχεται από την οικογένειά του. Στον όμιλο -μεγάλο μέρος του οποίου δημιουργήθηκε χάρη στα κοινοτικά κονδύλια- περιλαμβάνονται 230 επιχειρήσεις οι οποίες δραστηριοποιούνται σε τρόφιμα, αγροτικά προϊόντα, χημικά αλλά και μέσα μαζικής ενημέρωσης. Μόνο το 2018 ο όμιλος του Μπάμπιτς εισέπραξε από τα προγράμματα της Ε.Ε. επιδοτήσεις περίπου 70 δισ. ευρώ.

Ο ίδιος αρνείται τις κατηγορίες ότι οι επιδοτήσεις που έχουν λάβει οι εταιρείες του ομίλου του από τα ευρωπαϊκά προγράμματα ήταν παράνομες. Επανειλημμένες όμως έρευνες των ευρωπαϊκών αρχών έχουν δείξει ότι εδώ και πάνω από 10 χρόνια συμβαίνει το αντίθετο. Ο Τσέχος πρωθυπουργός κατηγορείται μεταξύ άλλων ότι εκμεταλλεύθηκε ευρωπαϊκά κονδύλια που προορίζονταν για μικρομεσαίες επιχειρήσεις προκειμένου να δημιουργήσει ξενοδοχειακό όμιλο και τη γεωργική βιομηχανία κοντά στην Πράγα το 2007, τέσσερα χρόνια προτού ξεκινήσει την πολιτική του καριέρα.

Αποστολή έξι ευρωβουλευτών της Επιτροπής Ελέγχου Προϋπολογισμού επισκέφθηκε τον περασμένο Φεβρουάριο την Τσεχία προκειμένου να διερευνήσει την υπόθεση. Δέχθηκε έντονες πιέσεις, «πρωτόγνωρο επίπεδο επιθετικότητας», ακόμη και απειλές από ανώτατα στελέχη της κυβέρνησης. Η αποστολή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι «δεν υπάρχει αποτελεσματικό σύστημα ή μηχανισμός» στην Τσεχία «που να εμποδίζει τις περιπτώσεις σύγκρουσης συμφερόντων» σε ό,τι αφορά τη διανομή ευρωπαϊκών πόρων.

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ζητά από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να δημιουργήσει τους κατάλληλους μηχανισμούς ώστε να αποτρέπεται η σύγκρουση συμφερόντων στη διανομή ευρωπαϊκών πόρων. Μεταξύ άλλων προτείνει τη δημοσίευση των τελικών ωφελούμενων από τα ευρωπαϊκά κονδύλια καθώς και πλατφόρμες πληρωμών που θα συνδέονται άμεσα με ένα φυσικό πρόσωπο.