Φιλόδοξος, εξαιρετικά πολιτικός, αλλά και συνάμα εκρηκτικός. Με αυτές τις λέξεις περιγράφει η Le Monde το σχέδιο για τον Ευρωπαϊκό προϋπολογισμό της Ευρωζώνης για το διάστημα 2021-2027, που παρουσιάστηκε στις Βρυξέλλες από τον Ζαν Κλοντ Γιούνκερ.
Η γαλλική εφημερίδα επισημαίνει ότι η προετοιμασία έχει διαρκέσει μήνες «και το αποτέλεσμα δεν θα απογοητεύσει», για να συμπληρώσει, όμως, ότι ενδέχεται να προκαλέσει ενόχληση σε αρκετά κράτη-μέλη, καθώς αντλεί διδάγματα από τις κρίσεις που συγκλόνισαν την Ένωση από το 2008 και εξής: οικονομική κρίση, μεταναστευτική κρίση και, στη συνέχεια, κρίση δημοκρατικών αξιών.
«Ένα σημαντικό ποσό της τάξης των 13 δισ. ευρώ θα διατεθεί για πρώτη φορά στην ευρωπαϊκή αμυντική πολιτική, ενώ επίσης σημαντικά ποσά προβλέπονται και για την προστασία των συνόρων, με την ακτοφυλακή της Frontex να φθάνει ένα δυναμικό 5.000 ατόμων. Ας σημειωθεί ότι η Επιτροπή θα προτείνει όλα τα κονδύλια του προϋπολογισμού να συναρτηθούν προς το σεβασμό του κράτους δικαίου από τις κυβερνήσεις των κρατών μελών. Τα κεφάλαια προς τις χώρες μέλη θα μπορούν να ανασταλούν εάν κριθεί ότι υπολείπεται το εθνικό δικαστικό σύστημα». Το «καμπανάκι» χτυπάει για τις Πολωνία, Ουγγαρία, Μάλτα και Ρουμανία.
Για την ενεργοποίηση της ρήτρας θα αρκεί μια σύσταση της Επιτροπής, που θα πρέπει ωστόσο να επικυρωθεί από το Συμβούλιο, αλλά όχι ομόφωνα. Ένα ακόμη πλήγμα για τις κυβερνήσεις που απομακρύνονται από τις κοινές αξίες: μέρος της χρηματοδότησης του Ευρωπαϊκού Κοινωνικού Ταμείου θα πάει στην ένταξη των μεταναστών.
Ένας από τους βασικούς στόχους του προϋπολογισμού είναι, φυσικά η αντιστάθμιση της τρύπας των δέκα δισ. ευρώ που θα δημιουργηθεί από το Brexit με τους 27 να καλούνται να βάλουν βαθιά το χέρι στην τσέπη. Στην κατεύθυνση αυτή, οι Βρυξέλλες προτείνουν γενναίες περικοπές στα κύρια χαρτοφυλάκια: διαρθρωτικά ταμεία και ΚΑΠ. Η ΚΑΠ θα μπορούσε να χάσει ως και το 6% των πιστώσεων (408 δισ. ευρώ το 2014-2020), καίριο πλήγμα για τη Γαλλία, την πρώτη δικαιούχο χώρα, υπογραμμίζεται.
Η Le Monde επισημαίνει, ακόμη, ότι η Κομισιόν δεν αποκλείεται να κάνει και ένα «δώρο» στον Μακρόν, εξασφαλίζοντάς του ένα ποσό, αν και συμβολικό, για την ευρωζώνη: ένα κονδύλι 20-30 δισ. ευρώ για την επταετία, που θα είναι προσβάσιμο πρωτίστως από τους 19 της ευρωζώνης, αλλά και στα υπόλοιπα κράτη μέλη (υπό την προϋπόθεση ότι θα συνεισφέρουν). Σκοπός: η σταθεροποίηση των επενδύσεων. Τα κράτη μέλη που αντιμετωπίζουν δυσκολίες θα μπορούν να καταφύγουν εκεί για να αντισταθμίσουν τις περικοπές του προϋπολογισμού στις οποίες θα υποχρεωθούν να προχωρήσουν σε περίπτωση υποχώρησης της ανάπτυξης. Τα δάνεια θα χορηγούνται χωρίς την απαίτηση αντισταθμιστικών μεταρρυθμίσεων, αντίθετα από ό, τι συνέβη στην περίπτωση της Ελλάδας και της Πορτογαλίας.
Δεδομένης της ανόδου της άκρας δεξιάς σε ολόκληρη την Ένωση, η Επιτροπή ελπίζει να ολοκληρώσει τη συζήτηση, τουλάχιστον στις κύριες γραμμές της, πριν από τις ευρωεκλογές του 2019, προκειμένου να αποφευχθεί η πλήρης σάρωση του σχεδίου από μια μελλοντική ευρωσκεπτικιστική πλειοψηφία. «Mission impossible», ψιθυρίζουν ήδη στους διαδρόμους της Κομισιόν.τονίζει η Le Monde.
