Το λένε, το ξαναλένε, και που το λένε, άσ’ τους να λένε. Σιγά που θα, εφόσον δεν… Τι λένε; Πως το ζήτημα είναι τι θα προηγηθεί: το μυαλό ή το συναίσθημα. Οταν υπάρχει μία δράση, το ποια θα είναι η αντίδραση εξαρτάται του τι θα προηγηθεί. Ποιο από τα δύο θα προλάβει να (αντι)δράσει πρώτα: το σκέπτεσθαι ή το αισθάνεσθαι;
Το συναίσθημα είναι φουριόζικο το άτιμο. Δε βαστιέται και ξεμπουκάρει πριν προκάνεις να βάλεις το μυαλό σε λειτουργία. Ετσι αντιδράς (συνήθως λάθος) χωρίς καλά καλά να έχεις καν καταλάβει τι έχει συμβεί. Αλλοι λένε να μετράς έως το δέκα (για να δώσεις χρόνο στο ακατοίκητο, μπας και πάρει μπρος), άλλοι να παίρνεις ανάσες, άλλοι να στρέφεις για λίγο αλλού το βλέμμα. Ολοι αυτοί οι τρόποι τον ίδιο σκοπό έχουν: να πάρεις χρόνο. Να αποστασιοποιηθείς από το γεγονός, να το σκεφτείς και μετά να δράσεις (και για ακραίες καταστάσεις, ισχύει το ίδιο, ωστόσο εκεί μεγαλύτερο ρόλο παίζει η προετοιμασία).
Πάμε τώρα στα δικά μας. Τα… γυναικεία. Ο λόγος θα «δοθεί» σε δύο γυναίκες: την Τζασίντα Αρντερν και την Καρολίν Ρεμί, γνωστή και ως Σεβερίν. Η πρώτη ήταν, έως πριν από λίγες μέρες, η πρωθυπουργός της Νέας Ζηλανδίας. Η δεύτερη ήταν, και θα μείνει για πάντα, η πρώτη επαγγελματίας δημοσιογράφος στη Γαλλία. Το 1980 γεννήθηκε η πρώτη, το 2017 έγινε πρωθυπουργός της Ν. Ζηλανδίας. Το 1855 γεννήθηκε η δεύτερη, το 1880 (έναν αιώνα από πριν τη γέννηση της πρώτης δηλαδή) έγινε δημοσιογράφος.
Η εφημερίδα λεγόταν «Η κραυγή του λαού» («Le Cri du peuple »). Ο Ζιλ Βαλές την εξέδιδε, νέος ήταν τότε, αριστερός, ο μέγας Κουρμπέ τον έχει ζωγραφίσει, που έχει ζωγραφίσει και τον άλλο πίνακα (στο Μουσείο Ορσέ στο Παρίσι είναι όλοι τούτοι) με τίτλο «Η προέλευση του κόσμου» (σόκαρε και σοκάρει φουλ ακόμα ο πίνακας αυτός – το «γιατί» εξηγεί πολλά, αν όχι όλα, όσα συμβαίνουν γύρω μας).
Ο Βαλές έδωσε στην Καρολίν (ή Σεβερίν) πολύ γρήγορα τον έλεγχο της εφημερίδας, καθώς ήταν νέα, ικανή, δυναμική και κάργα αριστερή (στο πρόσωπό της «συμμετείχαν» όλα τα σημερινά παρακλάδια: αναρχισμός, κομμουνισμός, σοσιαλισμός…). Ωστόσο, ήταν γυναίκα. Και μάλιστα πολύ όμορφη. Για κάποιους (μαρξιστές κιόλας) παραήταν και «δυναμική». Η ίδια δεν αποδέχθηκε ποτέ αυτόν τον όρο, καθώς «δεν θα τον έλεγαν ποτέ για έναν άνδρα. Ο άνδρας θεωρείται φύσει δυναμικός, αλλά για τη γυναίκα είναι “ειδικό χαρακτηριστικό”» έλεγε.
Και πολύ καλά τα έλεγε. Οκτώ χρόνια έμεινε στην εφημερίδα, έφυγε και συνέχισε να γράφει σε άλλα έντυπα: προωθούσε τη χειραφέτηση των γυναικών, κατήγγειλε τις κοινωνικές αδικίες, έλαβε δημόσια θέση στην υπόθεση Ντρέιφους. Υποστήριξε με την πένα της τη Ζερμέν Μπερτόν (Γαλλίδα αναρχική και συνδικαλίστρια) και συμμετείχε στις προσπάθειες για τη διάσωση των επίσης αναρχικών Σάκο και Βαντσέτι το 1927 (δύο μόλις χρόνια πριν πεθάνει). Εζησε την Οκτωβριανή Επανάσταση του 1917, το 1921 προσχώρησε μάλιστα στο κομμουνιστικό κόμμα, ωστόσο διαφώνησε σχετικά γρήγορα και παρέμεινε μόνο στην Ενωση για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα.
Ολα αυτά τα έκανε μια γυναίκα, 150 χρόνια πριν. Δεν ήταν η μόνη, δεν ήταν μόνη. Ηταν όμως μία από τις λίγες, τις πολύ λίγες, αλλά αρκετές για να «γράψουν» Ιστορία. Η συγκεκριμένη, ως δημοσιογράφος, το έκανε και στην κυριολεξία.
Για να φτάσουμε στο 2023 και να διαβάζουμε στο BBC: «Η Τζασίντα Αρντερν παραιτείται: μπορούν πράγματι οι γυναίκες να τα έχουν όλα;». Λίγες ώρες μετά την παραίτηση της πρωθυπουργού της Ν. Ζηλανδίας βγήκε αυτός ο τίτλος, στο BBC μάλιστα. Η Αρντερν παραιτήθηκε για προσωπικούς λόγους, τους οποίους δεν έκρυψε. Ηταν πολύ κουρασμένη για να μπορέσει να συνεχίζει να είναι σωστή πρωθυπουργός. Ηθελε να είναι πιο κοντά στην οικογένειά της – αυτά είπε. Και τη χάρηκε ο λαός της. Και τη στήριξε. Μέχρι να βγει το BBC με αυτόν τον τίτλο.
Τι τους απαντάς τώρα, μου λες; Να βγει η λογική ή το συναίσθημα; Θα προτιμήσω έναν συνδυασμό: «Ναι, μπορούν ηλίθιε!».
(ΥΓ: Επειτα από τη διεθνή κατακραυγή, το BBC απέσυρε τον συγκεκριμένο τίτλο. Καλό θα ήταν να έβαζε την απάντηση ως νέο τίτλο… Αλλά βλέπεις, δεν είμαστε στο 1880. Είμαστε στο 2023…)
