ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ Φίλιππος Μίτλεττον*
Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης
Προσθήκη του efsyn.gr στην Google

Εφυγε πλήρης ημερών από κοντά μας πριν από λίγες μέρες ένας από τους «πατριάρχες» του εκδοτικού κόσμου της Ελλάδας.

Ο Γιάννης Αρσενίδης γεννήθηκε στη Λάρισα το 1927. Μετά τις εγκύκλιες σπουδές του στο Γυμνάσιο της Λάρισας γράφτηκε στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών. Ηταν τότε που, όπως έλεγε κάποτε, είχε ένα και μόνο όνειρο. Να κάνει ένα ιατρείο ανοιχτό για όλο τον κόσμο όλο το 24ωρο. Αυτό θεωρούσε πως θα ήταν η κοινωνική του προσφορά ως ανθρώπου στην ελληνική κοινωνία. Ομως στα σκληρά χρόνια της μετεμφυλιακής Ελλάδας φαίνεται πως δεν υπήρχε χώρος για ανιδιοτελείς προσφορές. Λόγω των ιδεολογικοπολιτικών του αρχών επιστρατεύεται και «μετατίθεται» στη Μακρόνησο. Ετσι τον έχασε η Ιατρική αλλά τον κέρδισε το βιβλίο.

Την εποχή εκείνη όλοι οι… απόμαχοι του αγώνα των πανεπιστημιακών σπουδών συνήθιζαν να συναντιούνται στο γνωστό καφενείο του Γαμβέτα. Εκεί γνωρίζει τον εκδότη του περιοδικού «Ο Φρουρός της Υγείας», ο οποίος του αναθέτει δοκιμαστικά να συνεργαστεί μαζί του ως πωλητής. Την πρώτη κιόλας ημέρα ο νεαρός δόκιμος πωλητής είχε ξεπουλήσει όλο το στοκ στους υπαλλήλους της παρακείμενης Αγροτικής Τράπεζας!

Ετσι ξεκίνησε για τον Γιάννη Αρσενίδη η μεγάλη περιπέτεια του βιβλίου. Το 1963 ιδρύει τις ομώνυμες Εκδόσεις Αρσενίδη. Στόχος του είναι να φέρει το ελληνικό αναγνωστικό κοινό κοντά στα μεγάλα ρεύματα της σύγχρονης ευρωπαϊκής σκέψης. Εργο μεγαλόπνοο και δύσκολο για τις συνθήκες της εποχής. Το πρώτο έργο που εκδίδει είναι η «Κατάκτηση της Ευτυχίας» του μεγάλου Αγγλου φιλοσόφου και ειρηνιστή Μπέρτραντ Ράσελ. Η απήχηση που είχε στο ελληνικό κοινό είναι ενθαρρυντική για τον νεαρό εκδότη. Συνεχίζει εκδίδοντας το σύνολο σχεδόν του έργου του Ράσελ, με αποκορύφωμα την «Ιστορία της Δυτικής Φιλοσοφίας» στην κλασική πια μετάφραση του Αιμίλιου Χουρμούζιου.

Η γνωριμία του με τον Χουρμούζιο, αλλά και με τον άλλο μεγάλο του ελληνικού βιβλίου, τον Κώστα Σταματίου, θα σταθεί καθοριστική για τον Γιάννη Αρσενίδη. Ο Σταματίου τον φέρνει σε επαφή με τον Σαρτρ και την Μποβουάρ, τους οποίους ο Αρσενίδης θα συναντήσει τον Μάη του 1968 στο Παρίσι. Ο Σαρτρ θα του εμπιστευτεί την έκδοση των έργων του στα ελληνικά. Οι «Δρόμοι της Ελευθερίας», το «Εχουμε δίκιο να επαναστατούμε», η «Φαντασία», το «Φανταστικό», η «Θεωρία των συγκινήσεων», τα περισσότερα σε μετάφραση του Κώστα Σταματίου, είναι μερικές από τις πιο αντιπροσωπευτικές εκδόσεις που θεωρούνται μέχρι τις μέρες μας κλασικές. Δεν είναι τυχαίο που οι παλιότεροι γνώριζαν τον Γιάννη Αρσενίδη ως τον εκδότη του Σαρτρ και του Ράσελ!

Εκτοτε η φιλοσοφία, η κοινωνιολογία, η ψυχολογία αλλά και η ιστορία θα μονοπωλήσουν το ενδιαφέρον του. Εκτός από τον Σαρτρ και τον Ράσελ, τον κατάλογο των Εκδόσεων Αρσενίδη κοσμούν σημαντικά ονόματα του εικοστού αιώνα, όπως οι Χέρμπερτ Μαρκούζε, Στιούαρτ-Ράιτ Μιλς, Καρλ Γιουνγκ, Κλοντ Λεβί-Στρος, Ντέσμοντ Μόρις, Ρόναλντ Ντουόρκιν, Νάιγκελ Γουάρμπαρτον, Αλντους Χάξλεϊ, Μιρσέα Ελιάντ, Αλέν Φινκελκρότ, Σάμιουελ Σέφλερ, Ονόρα Ο’Νιλ, Χ.Λ.Α. Χαρτ και πολύ πρόσφατα ο Ερνστ Κασίρερ με το κλασικό αμετάφραστο μέχρι τώρα έργο του «Φιλοσοφία των συμβολικών μορφών». Παράλληλα το παιδικό και νεανικό βιβλίο ήταν η άλλη μεγάλη αγάπη του Γιάννη Αρσενίδη, με αποκορύφωμα τα Απαντα του Αντερσεν στην πρώτη αυθεντική έκδοση στην ελληνική γλώσσα.

Αλλά η δράση του Γιάννη Αρσενίδη δεν περιορίζεται μόνο στον χώρο της έκδοσης. Ο συνδικαλιστικός τομέας κερδίζει ένα μεγάλο μερίδιο της δραστηριότητάς του. Ως αντιπρόεδρος του Συλλόγου Εκδοτών Βιβλίου πάλεψε για τα προβλήματα του κλάδου σε μια δύσκολη εποχή. Διετέλεσε επίσης πρόεδρος του Πανελλήνιου Συνεδρίου Βιβλίου και εκπροσώπησε τους Ελληνες εκδότες σε διεθνή και ευρωπαϊκά συνέδρια.

Εχει τιμηθεί από τον Σύλλογο Εκδοτών Βιβλίου και από τον Σύλλογο Εκδοτών Βόρειας Ελλάδας για τη μεγάλη και μακρόχρονη προσφορά του στον χώρο του βιβλίου.

Ηταν παντρεμένος με την Καίτη Αρσενίδου, που στάθηκε στο πλευρό του, σιωπηρή αλλά ακριβή σύμβουλος, σύντροφος και συμπαραστάτρια, σε όλη τη διάρκεια της επαγγελματικής του πορείας και άφησε τρία παιδιά και τέσσερις εγγονές.