• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    24°C 21.6°C / 25.6°C
    1 BF
    59%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    22°C 19.6°C / 24.0°C
    1 BF
    62%
  • Πάτρα
    Ελαφρές νεφώσεις
    23°C 21.2°C / 24.0°C
    2 BF
    71%
  • Ιωάννινα
    Αυξημένες νεφώσεις
    18°C 17.9°C / 20.3°C
    1 BF
    82%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    20°C 19.9°C / 20.7°C
    2 BF
    68%
  • Βέροια
    Σποραδικές νεφώσεις
    21°C 19.0°C / 22.7°C
    2 BF
    69%
  • Κοζάνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    20°C 16.8°C / 20.4°C
    2 BF
    40%
  • Αγρίνιο
    Αυξημένες νεφώσεις
    22°C 20.6°C / 22.4°C
    1 BF
    74%
  • Ηράκλειο
    Ελαφρές νεφώσεις
    23°C 22.7°C / 24.2°C
    4 BF
    65%
  • Μυτιλήνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    22°C 20.9°C / 21.9°C
    1 BF
    68%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    25°C 21.9°C / 25.8°C
    2 BF
    73%
  • Σκόπελος
    Ελαφρές νεφώσεις
    20°C 19.6°C / 22.3°C
    2 BF
    77%
  • Κεφαλονιά
    Ελαφρές νεφώσεις
    22°C 21.9°C / 21.9°C
    2 BF
    78%
  • Λάρισα
    Σποραδικές νεφώσεις
    24°C 21.5°C / 23.9°C
    0 BF
    50%
  • Λαμία
    Αραιές νεφώσεις
    21°C 20.6°C / 21.7°C
    1 BF
    100%
  • Ρόδος
    Αίθριος καιρός
    23°C 22.7°C / 23.8°C
    2 BF
    64%
  • Χαλκίδα
    Ελαφρές νεφώσεις
    25°C 21.9°C / 25.8°C
    1 BF
    42%
  • Καβάλα
    Ελαφρές νεφώσεις
    19°C 18.2°C / 19.3°C
    0 BF
    80%
  • Κατερίνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    21°C 19.7°C / 24.2°C
    2 BF
    64%
  • Καστοριά
    Αυξημένες νεφώσεις
    21°C 20.8°C / 20.8°C
    1 BF
    50%
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Η δράση των ταγμάτων ασφαλείας

  • A-
  • A+
Στα περισσότερα από τα βουλεύματα που οι κατηγορίες που διατυπώνονταν ήταν καθαρά για φόνους που διέπραξαν τα μέλη των ταγμάτων ασφαλείας, το Συμβούλιο του ΕΔΔ Καλαμών επικαλέστηκε αναρμοδιότητα να τις εκδικάσει.

Το βιβλίο του Απόστολου Παρτσακλού «Ο ένοπλος δωσιλογισμός στη Μεσσηνία - Δράση και ποινική αντιμετώπιση» (Εκδόσεις: Εταιρεία Σύγχρονης Ιστορίας) ασχολείται στις 516 σελίδες του με το ζήτημα της ένοπλης συνεργασίας... πατριωτών με τις κατοχικές δυνάμεις στη χώρα μας κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.

Βασικά παρακολουθεί τη δράση των κατ' εξοχήν ένοπλων δωσιλογικών ομάδων, των ταγμάτων ασφαλείας, που ειδικά στη Μεσσηνία δοκιμάστηκε σκληρά από την ασύμμετρη βία που ασκήθηκε κατά του άμαχου πληθυσμού της από τους Γερμανούς και τους συνεργάτες τους.

Περιέχει πλούσιο αρχειακό υλικό των Ειδικών Δικαστηρίων Δωσιλόγων Καλαμών και Ναυπλίου. Βλέπουμε τα βουλεύματα που εκδόθηκαν και τα πρακτικά των δικών που διεξήχθησαν εκεί μετά την Απελευθέρωση και παρατηρούμε πως αποτυπώνεται με αδιάψευστο τρόπο η δράση των ταγμάτων ασφαλείας. Το χειρότερο βέβαια είναι η αντιμετώπιση που έτυχαν τα μέλη των ταγμάτων από τη Δικαιοσύνη, που έφτανε σε σημείο να επιβραβεύει τη συμμετοχή τους σε αυτά.

«Πρόκειται για μοναδικό πρωτογενές και συνάμα αξιόπιστο υλικό, με την επεξεργασία του οποίου ξεπερνιούνται κατά ένα μέρος οι δυσκολίες που συναντούσε η έρευνα πάνω στο συγκεκριμένο θέμα, λόγω της έλλειψης είτε επίσημων πηγών που να αποκαλύπτουν εναργώς την κατοχική δράση των ταγμάτων είτε μαρτυριών των πρωταγωνιστών της ένοπλης συνεργασίας, αν αναλογιστούμε τη σιωπή που επιβλήθηκε γύρω από το ζήτημα αυτό μεταπολεμικά, ως αποτέλεσμα της αθόρυβης ενσωμάτωσης των δωσιλόγων στο μεταπολεμικό κράτος».

Ο Απόστολος Παρτσακλός είναι φιλόλογος εκπαιδευτικός σε δημόσιο σχολείο. Αυτό είναι το πρώτο του βιβλίο και βασίζεται στη διπλωματική του εργασία στο Πάντειο Πανεπιστήμιο με θέμα τον ένοπλο δωσιλογισμό στη Μεσσηνία, η οποία βραβεύτηκε από το Ιδρυμα Βασιλικής και Ολγας Σταυροπούλου, στον διαγωνισμό του 2019.

Ενα απόσπασμα από το βιβλίο

Από τη στιγμή που ο αντικομμουνισμός θριάμβευε ως επίσημη κρατική ιδεολογία, δεν μπορούσαν παρά να γίνουν αποδεκτά και να καθορίσουν την έκβαση των υποθέσεων δωσιλογισμού στο Ειδικό Δικαστήριο επιχειρήματα των κατηγορούμενων που επικαλούνταν την «κομμουνιστική βία», για να δικαιολογήσουν την καταφυγή τους στα τάγματα ασφαλείας ως μέσο προστασίας. Κάτι τέτοιο ισχυρίστηκαν ότι συνέβη τρεις κατηγορούμενοι, οι οποίοι «υπηρέτουν εις το εν Μελιγαλά Τάγμα Ασφαλείας, εις ον κατέφυγον εκ του χωρίου των Κορυφάσιον Πυλίας, διωκόμενοι υπό της οργανώσεως ΕΑΜ του χωρίου των συνεπεία των αντιθέτων πολιτικών φρονημάτων αυτών».

Κρίνοντας και από άλλες υποθέσεις, το επιχείρημα ήταν αρκετό για να υποβαθμίσει τη βαρύτητα των κατηγοριών και να θέσει εν αμφιβόλω την ενοχή των κατηγορούμενων, ώστε να παρουσιάζονται ότι εξαναγκάστηκαν να καταφύγουν στα τάγματα και ότι στη συγκεκριμένη περίπτωση, «διαταχθέντες μετέσχον εις τίνα του χωρίου τούτου γενομένην κατά μήνα Αύγουστον 1944 επιδρομήν του Τάγματος καθ’ ην έλαβον χώραν εμπρησμοί πολλών οικιών διά λόγους αντεκδικήσεως και άλλας αξιόποινας πράξεις».

Το Συμβούλιο αποφάνθηκε πως «η τοιαύτη κατάταξις των κατηγορουμένων εις το Τάγμα Ασφαλείας δεν δύναται να θεωρηθή καθ’ ημάς ως ανάληψις υπηρεσίας παρά ταις αρχαίς κατοχής και κατά συνέπειαν ελλείπει το ουσιώδες στοιχείον του σχετικού αδικήματος του προβλεπομένου υπό του άρθρου 1 #δ της ως άνω Συντ. Πράξης». Τα τάγματα προστάτευαν τον νόμο και την τάξη από τις επιβουλές των ανατρεπτικών στοιχείων και άρα, από τη στιγμή που η συμμετοχή σε αυτά αποτελούσε ένδειξη αντικομμουνιστικής στάσης, εκλαμβανόταν περισσότερο ως ελαφρυντικό παρά ως ενοχοποιητικό στοιχείο. Γι’ αυτό και οι κατηγορούμενοι δεν απέκρυπταν τη συμμετοχή τους σε αυτές τις μονάδες, αλλά αντίθετα την πρότασσαν.

Είναι εμφανές ότι η σύγκρουση μεταξύ ΕΛΑΣ και ταγμάτων παρείχε στο Συμβούλιο το βολικό σχήμα απενοχοποίησης των δραστών, το οποίο ασμένως υιοθετούνταν για να απαλλαγούν από τις κατηγορίες ή τουλάχιστον να παραπεμφθούν στα αρμόδια ποινικά δικαστήρια, μιας και οι πράξεις τους δεν στρέφονταν εναντίον προσώπων που διενεργούσαν αντίσταση κατά του εχθρού και άρα δεν είχαν τα χαρακτηριστικά των αξιόμεμπτων, σύμφωνα με τη Συντακτική Πράξη 6, πράξεων.

Αποτέλεσμα αυτού του τελευταίου ήταν, στα περισσότερα από τα βουλεύματα που οι κατηγορίες που διατυπώνονταν ήταν καθαρά για φόνους που διέπραξαν τα μέλη των ταγμάτων ασφαλείας, το Συμβούλιο του ΕΔΔ Καλαμών να επικαλεστεί αναρμοδιότητα να τις εκδικάσει. Αφορούσαν τον σκληρό πυρήνα των ταγμάτων ασφαλείας, που πέρα από τις καταδόσεις και τις συλλήψεις διενεργούσε και εκτελέσεις. Το σημαντικότερο, επιπλέον, στοιχείο που εγγράφεται σε αυτές τις υποθέσεις ήταν ότι με τις μεθοδευμένες αποφάσεις του Ειδικού Δικαστηρίου, καταφερόταν ένα δεύτερο πλήγμα στα θύματα, ηθικό αυτή τη φορά, καθώς οι ετυμηγορίες των Συμβουλίων μετέτρεπαν το πλεονέκτημα της αντιστασιακής δράσης που εξύψωνε τα θύματα, σε μια ταπεινή προσωπική διαφορά που εκτρεπόταν σε ένα έγκλημα του κοινού ποινικού δικαίου.

Το σκεπτικό που αποκαλύπτεται σε όλα τα βουλεύματα είναι πλήρως εναρμονισμένο με την αντίληψη που επιφύλασσαν για το ΕΑΜ και τα τάγματα ασφαλείας οι επικρατούσες μεταπελευθερωτικά δυνάμεις. Το μεταβαρκιζιανό καθεστώς έχει εξοβελίσει το ΕΑΜ από τις πατριωτικές δυνάμεις, εκείνες που διενήργησαν αγώνα κατά των κατακτητών, με την αιτιολογία ότι το μόνο που έπραξε ήταν αγώνας για την επικράτησή του μεταπολεμικά. Αντιθέτως, οι «εθνικόφρονες οργανώσεις», στις οποίες συγκαταλέγονται και τα τάγματα ασφαλείας που εργάστηκαν για την αποσόβηση του κομμουνιστικού κινδύνου, είναι αυτές που καταλαμβάνουν «επάξια» τον πατριωτικό χώρο.

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΝΗΣΙΔΕΣ
Ποτέ δεν είχαμε τον χρόνο
Σε αυτό το ιστορικό μυθιστόρημα προτάσσεται όχι μόνο ο έρωτας αλλά και το καθήκον και η λαχτάρα για ελευθερία με φόντο μια εποχή με πολλές αντιφάσεις, προδοσίες και εμφύλιο.
Ποτέ δεν είχαμε τον χρόνο
ΝΗΣΙΔΕΣ
Για έναν καλύτερο κόσμο
Στο νέο του βιβλίο ο Δημήτρης Βλαχόπουλος καταπιάνεται με μια ακόμα μαύρη περίοδο της χώρας μας, την επτάχρονη δικτατορία.
Για έναν καλύτερο κόσμο
ΝΗΣΙΔΕΣ
«Για εκείνους που θα έρθουν»
Στο νέο της βιβλίο η Κατερίνα Μπαλκούρα ανέσυρε από την ταραγμένη τριετία 1941-1944 της γερμανικής κατοχής και της αντίστασης ανεκτίμητα διαμάντια της νεότερης ιστορίας.
«Για εκείνους που θα έρθουν»
ΝΗΣΙΔΕΣ
«Μια ζωή γεμάτη» - μια ζωή κερδισμένη
Οταν άρχισα το διάβασμα του βιβλίου του Φοίβου Ι. Ιωαννίδη «Μια ζωή γεμάτη», ήθελα μέσα μου να βρω κάτι άλλο και το βρήκα. Ομως άρχισα ανάποδα.
«Μια ζωή γεμάτη» - μια ζωή κερδισμένη
ΝΗΣΙΔΕΣ
Από τα αποκαΐδια και τα χαλάσματα
Εχοντας ως κύριο θέμα της την πυρκαγιά του ’17 στη Θεσσαλονίκη, η συγγραφέας Φρειδερίκη Φαντίδου-Σιδηροπούλου δημιούργησε ένα άρτιο μυθιστόρημα, όπου το ατομικό γίγνεσθαι πλέκεται με το συλλογικό
Από τα αποκαΐδια και τα χαλάσματα

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας