• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    21°C 18.6°C / 21.9°C
    0 BF
    75%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    18°C 15.8°C / 19.3°C
    1 BF
    77%
  • Πάτρα
    Ελαφρές νεφώσεις
    21°C 18.0°C / 21.6°C
    2 BF
    74%
  • Ιωάννινα
    Αυξημένες νεφώσεις
    15°C 14.9°C / 17.0°C
    0 BF
    100%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    16°C 15.9°C / 15.9°C
    1 BF
    82%
  • Βέροια
    Σποραδικές νεφώσεις
    18°C 16.0°C / 18.7°C
    1 BF
    79%
  • Κοζάνη
    Αραιές νεφώσεις
    16°C 14.1°C / 16.4°C
    1 BF
    63%
  • Αγρίνιο
    Αραιές νεφώσεις
    19°C 18.5°C / 21.2°C
    1 BF
    88%
  • Ηράκλειο
    Ελαφρές νεφώσεις
    20°C 19.7°C / 21.4°C
    3 BF
    81%
  • Μυτιλήνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    19°C 15.9°C / 18.9°C
    1 BF
    82%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    21°C 17.7°C / 21.8°C
    1 BF
    77%
  • Σκόπελος
    Αραιές νεφώσεις
    18°C 17.6°C / 17.9°C
    2 BF
    72%
  • Κεφαλονιά
    Ελαφρές νεφώσεις
    19°C 18.9°C / 19.9°C
    0 BF
    94%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    16°C 15.9°C / 16.5°C
    0 BF
    88%
  • Λαμία
    Αραιές νεφώσεις
    17°C 16.5°C / 18.3°C
    1 BF
    100%
  • Ρόδος
    Αίθριος καιρός
    21°C 16.8°C / 20.8°C
    2 BF
    67%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    21°C 19.3°C / 22.1°C
    0 BF
    68%
  • Καβάλα
    Αίθριος καιρός
    16°C 13.8°C / 17.6°C
    2 BF
    91%
  • Κατερίνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    18°C 16.2°C / 19.4°C
    1 BF
    79%
  • Καστοριά
    Αραιές νεφώσεις
    17°C 16.8°C / 16.8°C
    1 BF
    72%

Ιγκορ Σαχνοφσκι: Η συνωμοσία των αγγέλων, εκδόσεις Ποταμός, μετάφραση: Σταυρούλα Αργυροπούλου

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Η περίπτωση του Ιγκορ Σαχνόφσκι

  • A-
  • A+
Η Ιθάκη είναι η επιστροφή στον εαυτό μας, φαίνεται να πιστεύει ο Σαχνόφσκι. Και με την άλλοτε ρεαλιστική και άλλοτε ποιητική γραφή του οδηγεί προς τα εκεί τους ήρωές του.

«Οταν μένω μόνος μες στη συντριπτική σιγή και το μεσονύχτι του Δεκέμβρη δεν λέει να τελειώσει κι εγώ πρέπει πάλι να βρω το θάρρος να ζωγραφίσω τελικά την καινούργια μέρα, τότε ακούω ξαφνικά τον λαχανιασμένο καυτό ψίθυρο αοράτων πλασμάτων. Αν μια στιγμή κρατήσεις την ανάσα σου, θα καταφέρεις να ξεχωρίσεις μεμονωμένες λέξεις• μιλούν για μας τους δυο. Μας κρίνουν με τόσες λεπτομέρειες, σαν να παρακολουθούν τα φοβισμένα βήματα του στρατιώτη που κάνει μες στη νύχτα απόβαση ή το φτεροκόπημα των χεριών του σχοινοβάτη. Θα πέσει, δεν θα πέσει; Θα φτάσει στο τέρμα ή θα πατήσει τη νάρκη; Αξίζει τελικά να τον σώσει κανείς;»

Η περίπτωση του Ρώσου συγγραφέα και ποιητή Ιγκορ Σαχνόφσκι είναι ξεχωριστή και ιδιαίτερη. Και τούτο όχι μόνο γιατί πρόκειται για ένα σπουδαίο ταλέντο που δυστυχώς «έφυγε» στα 61 του χρόνια -πέθανε το 2019- αλλά γιατί πρόλαβε να αφήσει ισχυρό αποτύπωμα στη μνήμη των Ευρωπαίων και Βαλκάνιων αναγνωστών ως μια σύγχρονη αιρετική γραφή.

Ισως οι περισσότεροι να τον θυμάστε από το «Ο άνθρωπος που ήξερε τα πάντα» το 2009, το οποίο έγινε ταινία, αλλά από το πρώτο του κιόλας βιβλίο, το «Οι ζωτικές ανάγκες των νεκρών» (1981), είχε ξεχωρίσει για τον τρόπο του να αγγίζει δύσκολα θέματα όπως αυτό της απώλειας.

Η ιστορία αφορούσε έναν νεαρό που ακούει τη φωνή της νεκρής γιαγιάς του η οποία τον στέλνει να σώσει τη ζωή ενός άστεγου άνδρα. Αυτός ο άνθρωπος αποδεικνύεται ότι είναι ο παππούς του, ο οποίος θεωρήθηκε ότι πέθανε στα σιβηρικά στρατόπεδα πριν από πολλά χρόνια.

Ο Ιγκορ Σαχνόφσκι γεννήθηκε το 1958 στη μικρή πόλη Ορσκ της Σιβηρίας. Το 1981 αποφοίτησε από τη Φιλολογική Σχολή του Πανεπιστημίου του Εκατερινμπούργκ. Υπήρξε επιστημονικός συνεργάτης του εκδοτικού οίκου NAUKA της Ακαδημίας Επιστημών της τότε ΕΣΣΔ στην περιοχή των Ουραλίων.

Το βιβλίο του «Η συνωμοσία των αγγέλων», που κυκλοφόρησε πριν από λίγο καιρό από τις εκδόσεις Ποταμός σε μετάφραση από τα ρωσικά της Σταυρούλας Αργυροπούλου, είναι πραγματικά μια σπουδαία αναγνωστική πρόταση.

Μια οδύσσεια, ένα υπαρξιακό ταξίδι και μια απόφαση ζωής, από το Ιρκούτσκ στη Βρετανία και την Αίγυπτο σε μια παράλληλη τροχιά με την Ισπανία του 16ου αιώνα, την εισβολή των ναζί στην Ουκρανία, τον θρήνο του Ολοκαυτώματος και έπειτα τα χρόνια της Σοβιετικής Ενωσης. Υπάρχει και λίγη Ελλάδα στο ταξίδι.

Και όλα αυτά, χωρίς να μπερδεύουν την αναγνωστική ροή, κυλούν μέσα στην ιστορία τριών ανδρών που κινούνται σαν δορυφόροι γύρω από μια γυναίκα.

Από την αρχή του βιβλίου θα καταλάβετε ότι θα βρίσκεστε σε έναν συνεχή διάλογο με το υπερβατικό. Με τους μύθους της καταγωγής των ανθρώπων. Κυρίως των γυναικών. Αλλοτε πλάσματα αγγελικά και άλλοτε διαβολικά προκαλούν τους κοινούς θνητούς να ξεπεράσουν τη μοίρα τους.

«Οι θεοί ευθύνονται μόνο για το θαύμα και για τίποτα παραπάνω. Μόνο αν οι άνθρωποι επιβουλευτούν τον υπεράνθρωπο ρόλο τους θα τους κάνουν έξαλλους, θα τους αναγκάσουν να επέμβουν. Κι αυτό οι θεοί δεν θα τους το συγχωρήσουν».

Η ομηρική δικαιοσύνη διαποτίζει το βιβλίο. Δεν επιλέχθηκε τυχαία από τον συγγραφέα το απόσπασμα του Μπόρχες: «Σαν είδε ο Οδυσσέας, ύστερα απ' όλου του κόσμου τα παράξενα, πως πρασινίζει η ταπεινή Ιθάκη, άρχισε να κλαίει. Ποίηση είναι η Ιθάκη της αιώνιας πρασινάδας, κι όχι του κόσμου τα παράξενα».

Η Ιθάκη είναι η επιστροφή στον εαυτό μας, φαίνεται να πιστεύει ο Σαχνόφσκι. Και με την άλλοτε ρεαλιστική και άλλοτε ποιητική γραφή του οδηγεί προς τα εκεί τους ήρωες του.

Ο Σαχνόφσκι παίζει την Παγκόσμια Ιστορία στα δάχτυλα. Θα χρειαστεί να ανατρέξετε στις πολύτιμες σημειώσεις των τελευταίων σελίδων για να λύσετε τις απορίες σας. Ομως αξίζει. Αναρωτιέμαι τι άλλο θα μας έδινε αυτός ο ευφυής συγγραφέας αν δεν πέθαινε στις 18 Νοεμβρίου 2019 στο Εκατερινμπούργκ από ανεύρυσμα της αορτής.

Στο μυαλό του συγγραφέα βλέπω ατελείωτα μονοπάτια ενός λαβύρινθου που οδηγεί με συναρπαστικό τρόπο τον αναγνώστη. Πότε σε παίρνει από το χέρι και πότε αφήνει χνάρια για να βρεις μόνος σου την έξοδο. Σαν τη Λίλιθ που συχνά αναφέρεται στο μυθιστόρημά του. Τη φυγά από τον Παράδεισο που ήθελε μόνο να είναι ελεύθερη με τίμημα την αιώνια μοναξιά.

Εύχομαι να μεταφραστούν και τα άλλα του βιβλία στα ελληνικά.

Δεν έχω παρά να συμφωνήσω με τη Ρωσίδα συγγραφέα Λιουντμίλα Ουλίτσκαγια, όταν έγραφε για την περίπτωσή του: «Ο Σαχνόφσκι κατέχει ένα σπάνιο χάρισμα, το οποίο χρησιμοποιεί προκειμένου να περιγράψει όχι μόνο το ορατό εξωτερικό αλλά τη φευγαλέα ουσία των όσων συντελούνται. Αυτό δεν είναι μια μέθοδος, ένα λογοτεχνικό τέχνασμα, ένα εγκεφαλικό σχέδιο, αλλά ο παντεπόπτης οφθαλμός του συγγραφέα».

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΝΗΣΙΔΕΣ
Ο χρυσός αιώνας της ρωσικής λογοτεχνίας
Με τα διηγήματα «Η πιστολιά» και «Η χιονοθύελλα» του Πούσκιν αρχίζει τη μύηση του αναγνώστη ο Γιάννης Μότσιος στο πραγματικά εντυπωσιακό δίτομο έργο του «Ανθολογία Ρωσικού Διηγήματος» (από το 1830 έως το...
Ο χρυσός αιώνας της ρωσικής λογοτεχνίας
ΝΗΣΙΔΕΣ
Ενα σώμα γεμάτο ιστορίες
Στο «Εικονογραφημένος Ανθρωπος» που πρωτοκυκλοφόρησε το 1951 ο Ρέι Μπράντμπερι χρησιμοποιεί ως καμβά το σώμα ενός ανθρώπου και διαγαλαξιακά σκηνικά για να αναδείξει τις «παράξενες γωνιές» του ανθρώπινου...
Ενα σώμα γεμάτο ιστορίες
ΝΗΣΙΔΕΣ
Ο φίλος που φεύγει
Το σπαρακτικό σε πολλά σημεία εναλλάσσεται με το χιουμοριστικό στο πρώτο βιβλίο της Σίγκριντ Νιούνεζ όπως η ίδια η ζωή που συνήθως τα περιέχει όλα.
Ο φίλος που φεύγει
ΝΗΣΙΔΕΣ
Ενας αδιέξοδος έρωτας
Ιστορικό ντοκουμέντο αποτελεί το «Ημερολόγιο Μόσχας» του Βάλτερ Μπένγιαμιν κατά τη διάρκεια της δίμηνης διαμονής του στη ρωσική πρωτεύουσα.
Ενας αδιέξοδος έρωτας
ΝΗΣΙΔΕΣ
Το οχυρό της εξουσίας
Ο ήρωας του βιβλίου επιχειρεί να περιγράψει τη ζωή ενός «ρομαντικού» πολιτικού που μπαίνει για έξι μόνο μέρες στα άδυτα της εξουσίας.
Το οχυρό της εξουσίας
ΝΗΣΙΔΕΣ
Η Δοκιμασία της Ερπενμπεκ
Η συγγραφέας Τζέννυ Ερπενμπεκ στο νέο της βιβλίο μένει στη μυστηριώδη αφήγησή της, χωρίς να μας δίνει διαλόγους και εμφανή στοιχεία αλληλεπίδρασης μεταξύ των προσώπων.
Η Δοκιμασία της Ερπενμπεκ

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας