Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Ουδετερότητα
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ουδετερότητα

  • A-
  • A+
Ο ουδέτερος άνθρωπος δεν παίρνει ξεκάθαρη θέση, είναι μαλακός, εύπλαστος, χωρίς γωνίες, κι έτσι κολλάει, χώνεται και ταιριάζει παντού.

«Οι πιο καυτές θέσεις στην κόλαση είναι κρατημένες γι’ αυτούς που, σε καιρούς μεγάλης ηθικής κρίσης, διατηρούν ουδέτερη στάση».

Το πρόσφατο άγριο ξυλοκόπημα από τις αστυνομικές δυνάμεις των διαδηλωτών που αποφάσισαν να παρακούσουν την κυβέρνηση, η οποία είχε απαγορεύσει τις συγκεντρώσεις άνω των τριών ατόμων στη φετινή επέτειο του Πολυτεχνείου, μου θύμισε τη ρήση του Δάντη Αλιγκιέρι.

Οχι πως η προηγούμενη, αλλά και η όποια άλλη κυβέρνηση όπου γης δεν έδερνε και δεν δέρνει τους απείθαρχους, αλλά αυτή εδώ, της Νέας Δημοκρατίας, έχει υπερβάλει εαυτήν – οι ορδές του κυρίου Χρυσοχοΐδη έχουν δώσει μια εντελώς νέα διάσταση στον όρο «αστυνομικό κράτος».

Βεβαίως, υπάρχουν κάποιοι που τη γουστάρουν, που την τραβάει η ψυχούλα τους την καταστολή. Και, αντίστοιχα, είναι άλλοι τόσοι που την αποστρέφονται και αντιδρούν αναλόγως. Ομως, το τρίτο κομμάτι της κοινωνίας, κι ίσως το μεγαλύτερο απ’ όλα, απαρτίζεται από τους ουδέτερους.

Από αυτούς που στρέφουν το κεφάλι, αρνούμενοι από δειλία, αδιαφορία, υστεροβουλία ή πολιτική αφέλεια να δουν και να καταλάβουν πως η Ελληνική Αστυνομία αφίσταται σιγά σιγά του συνταγματικού της ρόλου και καταντά ιδιωτικός στρατός της αντιδραστικής Δεξιάς, για να μην πω της Ακροδεξιάς, που έχει στοχοποιήσει τους εξ ευωνύμων αντιφρονούντες, τα κινήματα, τον αντιεξουσιαστικό χώρο, τους αποκλίνοντες της ΛΟΑΤΚΙ κοινότητας και όποιον άλλον τέλος πάντων δεν συμμερίζεται την τρέχουσα βερσιόν τού «Πατρίδα-Θρησκεία-Οικογένεια».

Αυτοί λοιπόν είναι οι ουδέτεροι. Η αρχαία λέξη «ουδέτερος», σύμφωνα με το Λεξικό της Νέας Ελληνικής Γλώσσας, παράγεται από το ουδέ και το έτερος και σημαίνει αυτόν που δεν παίρνει το μέρος ούτε του ενός, ούτε του άλλου. Συνεκδοχικά, είναι αυτός που μένει αδρανής, που δεν συμμετέχει στη συλλογική δράση. Ουδέτερη μπορεί να είναι μια χώρα – το Λεξικό αναφέρει ως παράδειγμα τη Σουηδία, που κράτησε ουδέτερη στάση στους δύο παγκόσμιους πολέμους. Ουδέτερος είναι επίσης αυτός που δεν έχει κανένα ισχυρό χαρακτηριστικό γνώρισμα. Ουδετερότητα σημαίνει το να είναι κανείς ουδέτερος, να μη συμμετέχει σε διενέξεις.

Ο ουδέτερος άνθρωπος βλέπει την αστυνομική βαρβαρότητα και επιμερίζει την υπαιτιότητα της αδικοπραγίας μεταξύ του πάνοπλου, θωρακισμένου ματατζή που δέρνει και του άοπλου διαδηλωτή που τις τρώει σε ίσες δόσεις μεταξύ του θύτη και του θύματος – δεν μπορεί, κάτι θα του έκανε κι αυτός, κάπου θα παρανόμησε, σκέφτεται. Σε έναν βιασμό, μπορεί να αναζητήσει αμέσως και τις ευθύνες της γυναίκας, της οποίας η περιβολή και η συμπεριφορά ενδεχομένως να προκάλεσαν τον βιαστή. Ο ουδέτερος άνθρωπος καταδικάζει τη βία απ’ όπου κι αν προέρχεται, χωρίς να διακρίνει ανάμεσα στην επιθετική βία και σ’ εκείνη την αυτοάμυνας.

Ο ουδέτερος άνθρωπος θεωρεί πως οι ναζί, ε, κάποιο δίκιο θα είχαν να εκτελούν τους πατριώτες ή να καταδικάσουν σε λιμοκτονία έναν ολόκληρο λαό, εφόσον και ο στρατός κατοχής έπρεπε να τραφεί αφενός, και αφετέρου ήταν λογικό να αντιδράσει με αντίποινα στη βία της Εθνικής Αντίστασης. Ο ουδέτερος άνθρωπος δεν θυμάται τι είχε πει το 1986 ο Ελί Βίζελ, ο Εβραίος συγγραφέας και πρώην κρατούμενος στο Αουσβιτς και στο Μπούχενβαλντ, όταν έπαιρνε το Νόμπελ Ειρήνης: «Πρέπει να παίρνουμε θέση, γιατί η ουδετερότητα βοηθά τον καταπιεστή, ποτέ τον καταπιεσμένο, το θύμα. Η σιωπή ενθαρρύνει τον βασανιστή, ποτέ τον βασανιζόμενο...».

Ο ουδέτερος άνθρωπος συχνά βγαίνει κερδισμένος. Δεν τα βάζει με κανέναν, γιατί δεν ξέρει ποιος θα έρθει στα πράγματα αύριο. Ετσι, δεν παίρνει ξεκάθαρη θέση, είναι μαλακός, εύπλαστος, χωρίς γωνίες, κι έτσι κολλάει, χώνεται και ταιριάζει παντού. Μπορεί όλοι να τον σιχαίνονται και να τον υποτιμούν, και οι από 'δω και οι από 'κει, όμως όλοι τον έχουν ανάγκη, όλοι θα τον χρειαστούν κάποια στιγμή.

Εάν μιλάμε για μια ουδέτερη χώρα, τότε αυτή έχει λύσει το πρόβλημά της: στην Ελβετία, της οποίας το κύριο εξαγώγιμο προϊόν είναι η ουδετερότητα, και μετά το τραπεζικό απόρρητο, τα ρολόγια και οι σοκολάτες, εδρεύουν πολλοί διεθνείς οργανισμοί. Ομως, στα έγκατα των υπερασφαλών και απαραβίαστων χρηματοκιβωτίων των τραπεζών της ακόμα παραμένει θαμμένο το χρυσάφι των ναζί.

Ο ουδέτερος άνθρωπος κρατά ίσες αποστάσεις. Στη δημώδη ελληνική, αυτή τη ρέουσα, κελαρυστή αργκό, αυτό λέγεται «ισαποστακισμός», κι αυτός είναι ο «ισαποστάκιας». Είναι αυτός που έλεγε πως εντάξει, δεν του άρεσαν οι σβάστικες στους χρυσαυγίτες, αλλά μ’ αυτούς παρόντες δεν κυκλοφορούσαν μαυριδεροί αλλοδαποί στη γειτονιά, ρε παιδί μου, κι αν έπεφταν και κάποιες ψιλές, ε, δεν έτρεχε και τίποτα, άλλωστε επί χούντας, εάν δεν ήσουν κομουνιστής, δεν είχες και τίποτα να φοβηθείς, άσε που κοιμόμασταν με ανοιχτά παράθυρα.

Ο ισαποστάκιας είναι και με τον αστυφύλαξ και με τον χωροφύλαξ. Πιο ποιητικά, όπως είχε πει κι ο Κωνσταντίνος Καβάφης στο ποίημά του «Τα επικίνδυνα», ο ουδέτερος είναι όπως ο Σύρος σπουδαστής Μυρτίας: εν μέρει εθνικός, κι εν μέρει χριστιανίζων. Ο ουδέτερος είναι επαμφοτερίζων, πατά σε δυο βάρκες, το έχει δίπορτο και προσπαθεί να είναι υπηρέτης δυο αφεντάδων, αν και ο ευαγγελιστής Ματθαίος ισχυρίζεται πως κάτι τέτοιο δεν γίνεται: «Οὐδεὶς δύναται δυσὶ κυρίοις δουλεύειν· ἢ γὰρ τὸν ἕνα μισήσει καὶ τὸν ἕτερον ἀγαπήσει, ἢ ἑνὸς ἀνθέξεται καὶ τοῦ ἑτέρου καταφρονήσει· οὐ δύνασθε Θεῷ δουλεύειν καὶ μαμωνᾷ». Με λίγα λόγια δεν μπορείς να υπηρετήσεις, να αγαπήσεις και να σεβαστείς και τον Θεό και τον Διάβολο.

Ναι, ο ουδέτερος άνθρωπος έχει βρει έναν καλό τρόπο να επιβιώνει. Ομως ακόμα και γι’ αυτόν μπορεί να έρθει εκείνη η φοβερή στιγμή που ενδέχεται να ζητήσει, να εκλιπαρήσει την υποστήριξη που είχε πολλάκις αρνηθεί σε άλλους, αδύναμους, όταν τους κυνηγούσαν οι ισχυροί. Οπως ο Γερμανός πάστορας Φρίντριχ Γκούσταφ Εμιλ Μάρτιν Νίμελερ (Friedrich Gustav Emil Martin Niemöller), ο οποίος, αν και αντισημίτης και αντικομουνιστής, αν και υποστηρικτής του Αδόλφου Χίτλερ αρχικά, τελικά τα 'σπασε με τους ναζί και κλείστηκε σε στρατόπεδο συγκέντρωσης με διαταγή του ίδιου του φίρερ. Στον Νίμελερ αποδίδεται η πολύ γνωστή δήλωση:

«Οταν οι ναζί πήραν τους κομμουνιστές, εσιώπησα, δεν ήμουν δα κομμουνιστής. Οταν έκλεισαν μέσα τους σοσιαλδημοκράτες, εσιώπησα, δεν ήμουν δα σοσιαλδημοκράτης. Οταν πήραν τους συνδικαλιστές, εσιώπησα, δεν ήμουν δα συνδικαλιστής. Οταν πήραν εμένα, δεν υπήρχε κανείς πλέον που να μπορούσε να διαμαρτυρηθεί».

ΝΗΣΙΔΕΣ
I can’t breathe (Δεν μπορώ να αναπνεύσω)
Στη φωτογραφία εικονίζεται το πτώμα του μαύρου Γουίλ Μπράουν, τον οποίο οι λευκοί, που ποζάρουν με καμάρι, λιντσάρισαν, ακρωτηρίασαν κι εντέλει έκαψαν κατά τη διάρκεια των φυλετικών ταραχών στην Ομαχα της...
I can’t breathe (Δεν μπορώ να αναπνεύσω)
ΝΗΣΙΔΕΣ
Το αμερικανικό υποκείμενο, ένα υβρίδιο της τραμπικής εξουσίας
Η εισβολή των οπαδών του Τραμπ στο Καπιτώλιο επικύρωσε τον τετραετή πόλεμο που διεξήγαγε ο έκπτωτος πρόεδρος στη συνταγματική τάξη.
Το αμερικανικό υποκείμενο, ένα υβρίδιο της τραμπικής εξουσίας
ΑΝΟΧΥΡΩΤΗ ΠΟΛΗ
Επιστρέφοντας στο Λας Βέγκας
Με την κρίση, τη μαζική φτωχοποίηση και τώρα την καραντίνα, μάθαμε να βλέπουμε τη μοίρα σαν κάτι που μοιράζεται, κάτι σχεδόν κοινό στις εκδοχές της.
Επιστρέφοντας στο Λας Βέγκας
ΒΟΡΕΙΑ ΑΜΕΡΙΚΗ
Μόνος του θα δικαστεί ο αστυνομικός - δολοφόνος του Τζορτζ Φλόιντ
Ο Ντέρεκ Σόβιν θα δικαστεί τον Μάρτιο, ενώ οι υπόλοιποι τρεις πρώην αστυνομικοί θα δικαστούν αργότερα μέσα στο καλοκαίρι, όπως έγινε γνωστό σήμερα από το Δικαστήριο της περιφέρειας Χένεπιν.
Μόνος του θα δικαστεί ο αστυνομικός - δολοφόνος του Τζορτζ Φλόιντ
ΕΜΕΙΣ ΚΙ ΑΥΤΑ
Της Αλλοπάρ*
Οταν η Πολιτεία αναζητεί σύγχρονες λύσεις για προβλήματα που ξαφνικά προκύπτουν, πρέπει να παίρνει υπόψη της και τις τρεις αυτές ηλικιακές κατηγορίες.
Της Αλλοπάρ*
ΑΝΟΧΥΡΩΤΗ ΠΟΛΗ
Ο Μπλεκ στο Καπιτώλιο
Οι γελοίες εικόνες που έφτασαν στις οθόνες μας δεν είναι τίποτα άλλο από την αισθητικοποίηση μιας αλλοπρόσαλλης και επικίνδυνης πολιτικής.
Ο Μπλεκ στο Καπιτώλιο

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας