«Ανάμεσα στο ωραίο και το υψηλό»

Ας ξεκινήσουμε από τη συγγραφέα. Είναι δικηγόρος εν ενεργεία και την ενδιαφέρει η γλώσσα. Με τα ιδιώματα, τις «απορίες» της, τις αναλύσεις της. Η Ελένη Στεφανοπούλου μπορεί να ξεκίνησε ως συγγραφέας με το «Χαίρε Πέτρα» (εκδόσεις Αλεξάνδρεια), ένα ιδιαίτερο βιβλίο σε πεζό μαζί και έμμετρο λόγο, που «έπαιζε» πολύ με την ελληνική γλώσσα, ωστόσο συνέχισε με κάτι εντελώς διαφορετικό: το δοκίμιο.

Το νέο της βιβλίο (κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Γαβριηλίδης) φέρει ως τίτλο ακριβώς αυτό που θέλει να πει η ίδια: «Ανάμεσα στο ωραία και το υψηλό». Προφανώς εκεί θέλει να κινείται η συγγραφέας, εκεί να υπάρχει, κάπου εκεί «ανάμεσα» να δημιουργεί. Η ίδια η γλώσσα είναι η κινησιουργός αιτία της γραφής της, το «ωραίο» και το «υψηλό» τα όριά της. Της γλώσσας της και της ίδιας.

«Η γλώσσα μάς διχάζει και μας ξεγελά, αλλά κι εμείς την ξεγελάμε γιατί δεν της παραδίδουμε όλα μας τα μυστικά» γράφει. «Η γλώσσα δεν είναι μόνο κώδικας επικοινωνίας, αλλά περισσότερο ένα πεδίο δημιουργικής δράσης και αυτοσυνειδησίας, αναμέτρησης της συνείδησης με τα σκοτάδια αλλά και με το φως της», συνεχίζει παρακάτω, αποσαφηνίζοντας τη δική της ζωντανή σκέψη σε σχέση με τη γλώσσα αλλά και τη χρήση της ανά περίπτωση.

Οσο για το θέμα του βιβλίου, η ίδια το περιγράφει με σαφήνεια: «Στο βιβλίο, το οποίο περιλαμβάνει ήδη δημοσιευμένα και αναθεωρημένα για τους σκοπούς της έκδοσης δοκίμια, γίνεται μια προσπάθεια αποκρυπτογράφησης των ιδεών και των αρχετυπικών συμβόλων που φέρουν, ως άλλα γονίδια, οι επιλεγμένες από τον 18ο αιώνα μέχρι σήμερα μορφές της λογοτεχνίας που παρουσιάζονται εδώ. Τα γονεϊκά πρότυπα, η ομορφιά, η σεξουαλικότητα, η γλώσσα: όλα τους ψιμύθια στο πρόσωπο της Τέχνης που γεννά προκειμένου να αναγεννηθεί η ίδια αλλά και να συναντηθεί με τη ζωή. Εστιάζοντας στον λόγο ως σκέψη και “ομιλία” και για τούτο ως οδό ελευθερίας, τα παρόντα δοκίμια δοκιμάζουν ερμηνευτικά εργαλεία τα οποία αναδεικνύουν τη δυνατότητα του ανθρώπου να υπάρχει ως ποιητής-δημιουργός. Συνθήκη η οποία, αναγνωρίζοντας τη ζωή ως τέχνη και αποδίδοντάς της τον αληθινό της εαυτό, μπορεί να οδηγήσει στην απάντηση του ερωτήματος της σχέσης τέχνης και ζωής».

Σε αυτό το ερώτημα διεισδύει και η συγγραφέας, έχοντας στο πλευρό της μεγάλους στοχαστές, ποιητές και λογοτέχνες όπως ο Χέλντερλιν, ο Σολωμός και ο Εγγονόπουλος, ο Σαχτούρης και ο Καβάφης, ο Πεντζίκης, ο Πανσέληνος και ο Νίκος Παναγιωτόπουλος, αλλά και ο Μένης Κουμανταρέας, η Ρέα Γαλανάκη κ.ά. Πάνω σε δικά τους κείμενα εγκύπτει η συγγραφέας και κάπως έτσι φτάνει κάπου «Ανάμεσα στο ωραίο και το υψηλό».