«Το σπίτι από μακριά» δίνει στέγη στις αγωνίες μας

«Το σπίτι από μακριά» (εκδόσεις Μελάνι), που μόλις κυκλοφόρησε, είναι η τελευταία, τρίτη κατά σειρά, ποιητική συλλογή της δημοσιογράφου και ραδιοφωνικής παραγωγού Ευγενίας Λουπάκη.

Πρόκειται για ποιήματα γραμμένα την τελευταία δεκαετία. Οι δύο προηγούμενες ποιητικές της συλλογές, «Ακολουθία Fibonacci» (εκδ. Απόπειρα, 2010) και «Ανάμεσα σε δυο καλοκαίρια» (εκδ. Νεφέλη, 1999), έχουν εξαντληθεί και ύστερα από κυριολεκτικά απαίτηση του κοινού της, η γνωστή ραδιοφωνική παραγωγός αποφάσισε να τις συμπεριλάβει στο νέο της ποιητικό πόνημα, μαζί με τα νέα της ποιήματα.

«Γράφω από την εφηβεία μου», μας λέει. «Ωστόσο, ποτέ αυτό δεν έγινε συστηματικά. Πάντα ήταν παράλληλα με τη δημοσιογραφική δουλειά, που είναι, εν αντιθέσει με την ποίηση, “ο αφρός των ημερών”. Ενώ η ποίηση είναι ο “βυθός των ημερών”».

Τόσο οι δύο προηγούμενες ποιητικές της συλλογές όσο και τα τελευταία της ποιήματα ξεχωρίζουν για τον προσωπικό τους τόνο, που ωστόσο ξεφεύγει από το στενό βιωματικό πλαίσιο (από το οποίο κανείς ποιητής δεν μπορεί να ξεφύγει) και μεταδίδεται στον αναγνώστη σαν να τον αφορά απόλυτα.

«Κι εκεί που σκάλιζε παλιές φωτογραφίες,

Σκόνταψε πάνω στο κορμί της»

(τίτλος: Κατά λάθος).

«Ολη η ποίηση είναι προσωπική, με την έννοια ότι πηγάζει από προσωπικά βιώματα, σκέψεις, παρατήρηση του κόσμου και οδύνη, αλλά αποκτά νόημα μόνο αν κάποιος άλλος βρει μέσα σ’ έναν στίχο κάτι δικό του», μας λέει η κ. Λουπάκη.

«Αν το ποίημα καθρεφτίσει την αγωνία και άλλων ανθρώπων, αν τους προσφέρει την παρηγοριά ότι δεν είναι μόνοι, τότε και μόνο τότε μπορούμε να μιλάμε για προσφορά της ποίησης».

Τα ποιήματά της, τα περισσότερα δίστιχα ή τρίστιχα, μοιάζουν με σύντομους σχολιασμούς, μα και με μεγάλες εξομολογήσεις.

Πράγματα και γεγονότα της καθημερινότητας (κοινωνικής και πολιτικής) που έχουν γραφτεί ή σχολιαστεί σε μεγάλα άρθρα, η συγγραφέας έχει κατορθώσει να τα περιγράψει (νοητικά και συναισθηματικά) σε λίγες λέξεις, προσεκτικά δομημένες.

«Αλλος σταμάτησε να βλέπει, άλλος ν’ ακούει, άλλος να γράφει

Τ’ ότι δεν πεθάναμε, παιδί μου

Δεν σημαίνει πως δεν σκοτωθήκαμε»

(τίτλος: Ειδήσεις εν συντομία, 2016)

«Το παραπάνω ποίημα είναι ένα πολιτικό σχόλιο για την κατάσταση στην οποία οδηγηθήκαμε μετά το δημοψήφισμα», εξηγεί η ίδια.

Την αλήθεια του ποιήματος την έχουμε νιώσει πολλοί από εμάς.

Αυτή την «πιο βαθιά αλήθεια» καταθέτει και η συγγραφέας. Προσωπικά, ειλικρινά, έτσι μόνο όπως η καλή ποίηση το επιτρέπει.

«Δεν πιστεύω ότι υπάρχει κάτι τέτοιο όπως “γυναικεία ποίηση”» διευκρινίζει.

«Δεν υπάρχει ποίηση που να αναφέρεται μόνο σε θέματα που απασχολούν τις γυναίκες, όπως υπάρχει η λεγόμενη “γυναικεία λογοτεχνία” που σαρώνει τις πωλήσεις με ιστοριούλες. Πιστεύω, όμως, ότι όπως η γυναίκα είναι πιο τολμηρή στη ζωή, έτσι και η γυναικεία ματιά είναι πιο τολμηρή απέναντι στα μεγάλα πανανθρώπινα ερωτήματα, στα υπαρξιακά, ακόμα και σε πολιτικά ζητήματα. Και πάλι, όμως, δεν θέλω να γενικεύσω».

Ο τίτλος του βιβλίου «Το σπίτι από μακριά» έχει τη δική του ιστορία.

Ο μουσικός και ζωγράφος Γιώργος Μακρής, του οποίου έργο έγινε το εξώφυλλο του βιβλίου, έδωσε στον πίνακα αυτόν τον τίτλο, που είναι του ομότιτλου ποιήματος:

«Οταν νόμιζε ότι είχε φτάσει πια σε απόσταση ασφαλείας

Τόλμησε μια κλεφτή ματιά πάνω απ’ τον ώμο

Κι είδε το σπίτι να ‘ρχεται ξοπίσω του τρέχοντας

Με γιγάντιο διασκελισμό, με πελώρια ορθάνοιχτα χέρια

Και στο στόμα που έχασκε κρέμονταν

Τα καμένα λαμπάκια όλων του των παιδικών Χριστουγέννων»

«Ο τίτλος αυτός του ποιήματος και της συλλογής δηλώνει πως δεν ξεφεύγουμε από τη ρίζα μας, όσο και να προσπαθούμε. Και είναι ένα ποίημα που γράφτηκε την περίοδο της φούσκας, παρατηρώντας ανθρώπους να προσπαθούν να “σβήσουν” την καταγωγή τους μέσα σε “μίνιμαλ” σπίτια», εξηγεί η κ. Λουπάκη.

«Πάντως, καθώς για την ποίηση, πόσο μάλλον για την ποίησή του είναι πολύ δύσκολο να μιλήσει κάποιος, θα θυμίσω τα λόγια του Γιάννη Ρίτσου: Κανένας δεν μπορεί να πει κάτι παραπάνω για ένα ποίημα απ’ ό,τι το ίδιο το ποίημα».

 Η συγγραφέας

Η Ευγενία Λουπάκη είναι δημοσιογράφος. Γεννήθηκε στα Χανιά, μεγάλωσε στον Πειραιά και ζει στο Χαλάνδρι. Εργάστηκε σε εφημερίδες, περιοδικά και ραδιοφωνικούς σταθμούς.

Από το 2006 επιμελείται και παρουσιάζει την καθημερινή εκπομπή «Αλέγκρο μα… με τρόπο», στον «105,5 στο Κόκκινο».

Η παρουσίαση του βιβλίου θα γίνει τη Δευτέρα 22 Μαΐου, στις 20.30, στον κήπο του Νομισματικού Μουσείου (Πανεπιστημίου 12, Αθήνα).

Θα μιλήσουν οι: Μάρω Δούκα (συγγραφέας), Σέργιος Γκάκας (αντιδήμαρχος πολιτισμού Δήμου Χαλανδρίου). Ποιήματα θα διαβάσει η συγγραφέας.

Την εκδήλωση θα πλαισιώσουν μελωδικά η Αφεντούλα Ραζέλη, ο Δημήτρης Πάντος και ο Σταμάτης Κραουνάκης σε ρόλο-έκπληξη.