Την 74η επέτειο της Απελευθέρωσης της Αθήνας από τον γερμανικό ζυγό τιμά απόψε η δημόσια τηλεόραση με επετειακά ντοκιμαντέρ αλλά και το ορατόριο του Χρήστου Λεοντή «Φυλάττειν Θερμοπύλας».
Σε πρώτη τηλεοπτική μετάδοση στις 18.30 η ΕΡΤ-1 θα μεταδώσει τις «Μνήμες» του κινηματογραφιστή Νίκου Καβουκίδη, ο οποίος σημειώνει πως «η απώλεια της ιστορικής μνήμης σημαίνει απώλεια της ικανότητας να κατανοήσουμε το παρόν και να προβλέψουμε το μέλλον». Μέσα από πλούσιο αρχειακό υλικό, ανέκδοτα πλάνα από εύφλεκτο αρνητικό των 35mm των πρωτοπόρων κινηματογραφιστών της εποχής 1936-1952, οι θεατές μεταφέρονται σε μία από τις κρισιμότερες περιόδους του νεότερου ελληνισμού: δικτατορία Μεταξά-Επος του ’40 και μεγαλείο της Εθνικής Αντίστασης-εμφύλιος σπαραγμός.
Ο βετεράνος, αλλά πάντοτε μάχιμος κινηματογραφιστής αξιοποιεί το πλούσιο οπτικό και ακουστικό υλικό που έχει συλλέξει για να δημιουργήσει ένα μνημειώδες χρονικό της ελληνικής ιστορίας από το 1936, δηλαδή από τη δικτατορία του Μεταξά, μέχρι το 1952. Αλβανικό έπος, Κατοχή, Αντίσταση, Απελευθέρωση, απόβαση των Αγγλων, Δεκεμβριανά, Εμφύλιος, τρομοκρατία, στρατοδικεία, εκτελέσεις, εξορίες, Μακρόνησος, γεγονότα που σημάδεψαν ανεξίτηλα το σώμα του ελληνικού λαού.
Ο Νίκος Καβουκίδης συνδέει τις εικόνες έτσι ώστε να υπάρχει ροή και συνέχεια. Τα γεγονότα ακολουθούν μια σειρά με τέτοια ροή, θαρρείς και τα γυρίσματα έχουν γίνει με βάση κάποιο συγκεκριμένο σενάριο. Η πραγματικότητα όμως είναι πως το σενάριο ακολούθησε εικόνες οι οποίες είχαν γυριστεί πολλά χρόνια πριν.
Το συγκλονιστικό οπτικό υλικό συνδέεται με ποιήματα και πεζά κείμενα τα οποία γράφτηκαν από μεγάλους ποιητές και συγγραφείς την εποχή στην οποία αναφέρονται. Γιάννης Ρίτσος, Ι.Μ. Παναγιωτόπουλος, Μέλπω Αξιώτη, Ασημάκης Πανσέληνος, Τάσος Λειβαδίτης, Οδυσσέας Ελύτης, Γιώργος Σεφέρης, Τίτος Πατρίκιος κ.ά. αποκτούν τις δικές τους εικόνες. Οπως ο Μίκης Θεοδωράκης έδωσε μουσική στους ποιητές, έτσι και ο Καβουκίδης έδωσε εικόνα.
Η μουσική επένδυση, εκτός από ένα μέρος πρωτότυπης μουσικής, περιλαμβάνει εμβατήρια (γερμανικά και ελληνικά), καθώς και αντάρτικα τραγούδια, όλα σε σπάνιες ηχογραφήσεις.
Την αφήγηση κάνουν οι: Σοφία Ρούμπου, Γιώργος Μιχαλακόπουλος, Θανάσης Κουρλαμπάς, Θεοδώρα Σιάρκου, Μαρία Καβουκίδη, Κώστας Κουκουλίνης και η μικρή Σοφούλα.
Τη σκηνοθεσία και το σενάριο υπογράφει ο Νίκος Καβουκίδης και μαζί με τον Γιάννη Τσιολάκη και το μοντάζ, η πρωτότυπη μουσική είναι του Κώστα Κουκουλίνη, ο σχεδιασμός ήχου των Γιάννη Τσιολάκη, Βάλιας Τσέρου, το μιξάζ του Κώστα Βαρυπομπιώτη (παραγωγή της Telefilm με τη συμμετοχή και την υποστήριξη του ΕΚΚ και της ΕΡΤ).
Στην ΕΡΤ-2 στις 20.00, στο πλαίσιο του επετειακού αφιερώματος με γενικό θεματικό τίτλο «Η Αθήνα ελεύθερη», θα μεταδοθούν τα ντοκιμαντέρ: «Οι μέρες της Απελευθέρωσης» του Βασίλη Μωυσίδη, «Οι σημαίες, οι φοβερές της λευτεριάς» και «28 και 12 Οχτωβρίου, μια προκήρυξη» του Τάκη Σακελλαρίου.
Στις 21.00, στο ίδιο κανάλι, θα μεταδοθεί σε μαγνητοσκόπηση το ορατόριο του Χρήστου Λεοντή, «Φυλάττειν Θερμοπύλας», το οποίο παρουσίασαν η Εθνική Συμφωνική Ορχήστρα, η Χορωδία της ΕΡΤ, η Χορωδία του Δήμου Αθηναίων και η Παιδική Χορωδία «Μανώλης Καλομοίρης» στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών.
Η συναυλία πραγματοποιήθηκε πέρυσι (12/10/2017), στο πλαίσιο των εορταστικών εκδηλώσεων για την 73η επέτειο της απελευθέρωσης της Αθήνας από τα ναζιστικά στρατεύματα, με τίτλο «12 Οκτωβρίου 1944: η Αθήνα ελεύθερη». Το έργο, το οποίο βασίζεται στο ομώνυμο ποίημα του Γιάννη Νεγρεπόντη, ερμήνευσαν οι σολίστ Ιωάννα Φόρτη (μεσόφωνος) και Τάσης Χριστογιαννόπουλος (βαρύτονος).
Αφηγητής είναι ο ηθοποιός Κωνσταντίνος Κωνσταντόπουλος και τη μουσική διεύθυνση είχε ο Μιχάλης Οικονόμου.
