«Η ώρα της νίκης σήμανε. Η επιχείρηση για την απελευθέρωση της Μοσούλης άρχισε». Από τηλεοράσεως, με στρατιωτική περιβολή και περιστοιχισμένος από το στρατιωτικό του επιτελείο, ο πρωθυπουργός του Ιράκ, Χαϊντέρ αλ Αμπάντι κήρυξε λίγο πριν από τις 2 χθες τα ξημερώματα την έναρξη της πολυαναμενόμενης ιρακινής «μητέρας των μαχών» κατά του «Ισλαμικού κράτους», για την απελευθέρωση της Μοσούλης, στην πλούσια σε πετρέλαιο επαρχία της Νινευί.
Στο στόχαστρο βρίσκονται περίπου 3.000-8.000 τζιχαντιστές, σύμφωνα με εκτιμήσεις, σε μια πόλη 1,5 εκατομμυρίου κατοίκων, για τους οποίους ο ΟΗΕ εκφράζει φόβους ότι, έπειτα από δυόμισι χρόνια αιχμαλωσίας από το «Ι.Κ.», τους περιμένει μια ανθρωπιστική καταστροφή.
Η πρώτη φάση της εξαιρετικά περίπλοκης επιχείρησης άρχισε υπό το φως του φεγγαριού σε τρία μέτωπα, με ετερόκλητες δυνάμεις -συνολικά 30.000 άνδρες του ιρακινού στρατού, μονάδων της ομοσπονδιακής και της τοπικής αστυνομίας, σουνιτικών παραστρατιωτικών ομάδων, φιλοϊρανών σιιτικών πολιτοφυλακών, Κούρδων πεσμεργκά και Αμερικανών κομάντος- υπό την αεροπορική κάλυψη τους διεθνούς συνασπισμού κατά του «Ι.Κ.», αλλά και τις νέες απειλές της Αγκυρας ότι, σε πείσμα της Βαγδάτης και των ΗΠΑ, δεν πρόκειται να μείνει απλός παρατηρητής στις περιφερειακές εξελίξεις.
«Λένε να μην μπει η Τουρκία στη Μοσούλη. Πώς να μην μπω; Εχω σύνορα μήκους 350 χιλιομέτρων και δέχομαι απειλή. Εχουμε 911 χιλιόμετρα σύνορα με τη Συρία και 350 χλμ. σύνορα με το Ιράκ», τόνισε χθες ο Τούρκος πρόεδρος Ερντογάν, επικαλούμενος λόγους εθνικής ασφαλείας, αλλά και ιστορικών δεσμών με τη Μοσούλη (για τους οποίους τώρα κόπτεται, εγείροντας ζήτημα μέχρι και με τη Συνθήκη της Λωζάννης). «Και θα μετάσχουμε στην επιχείρηση και θα είμαστε στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων», διακήρυξε με νεοοθωμανικές διαθέσεις ο Ερντογάν. «Δεν είναι δυνατόν να μείνουμε απ’ έξω».
Σχέδια Β και Γ
Σε χθεσινό άρθρο του στην εφημερίδα «Χουριέτ», ο Τούρκος δημοσιογράφος Αμπντουλκαντίρ Σελβί -γνωστός για τις στενές σχέσεις του με το κυβερνών AKP- έγραφε για τα εναλλακτικά «σχέδια Β και Γ» της Αγκυρας για την τελική φάση ανακατάληψης της Μοσούλης, χρησιμοποιώντας ως αφορμή τη συμμετοχή, στην πρώτη φάση της επιχείρησης, σιιτικών πολιτοφυλακών.
Το μεν «σχέδιο Β», αναφέρει, προβλέπει πρόσκληση της -φίλα προσκείμενης στην Αγκυρα- κουρδικής αυτόνομης διοίκησης του Βορείου Ιράκ, υπό τον Μασούντ Μπαρζανί, για συμμετοχή της Τουρκίας στην επιχείρηση. Βάσει δε του «σχεδίου Γ», την πρόσκληση, επισημαίνει, θα απευθύνουν οι σουνίτες μουσουλμάνοι της Μοσούλης.
Ο Τούρκος αρθρογράφος κάνει μάλιστα ειδική μνεία στον φιλότουρκο Αθέελ αλ Νουτζαΐφι, πρώην κυβερνήτη της Νινευί και νυν επικεφαλής της σουνιτικής παραστρατιωτικής οργάνωσης «Αλ Χασντ αλ Ουατάνι», κυρίως με Αραβες και Τουρκμένους, που εκπαιδεύονται από τους Τούρκους στη βάση της Μπασίκα, λίγο έξω από τη Μοσούλη.
Χθες, ο αντιπρόεδρος της τουρκικής κυβέρνησης, Νουμάν Κουρτουλμούς, ανέφερε ότι 3.000 μαχητές των επονομαζόμενων «Μουτζαχεντίν της Νινευί», που εκπαιδεύτηκαν στην Μπασίκα, βρίσκονται ήδη στα πεδία των μαχών κατά του «Ι.Κ.» για την απελευθέρωση της Μοσούλης…
«Φημολογείται ότι η Αγκυρα, η οποία έχει καταστήσει εδώ και καιρό σαφείς τις σουνιτικές βλέψεις της στο Ιράκ και στη Συρία, επίσης έχει εθνο-θρησκευτικά κίνητρα. Σύμφωνα με μια θεωρία», έγραφε από τον περασμένο Δεκέμβριο στο «Al-Monitor» ο Τούρκος αρθρογράφος Σεμίχ Ιντίζ, «η Αγκυρα, υποστηριζόμενη από το στρατόπεδο του Αλ Νουτζαΐφι και τον Μπαρζανί, προσπαθεί να δημιουργήσει μια σουνιτική σφαίρα επιρροής εντός και πέριξ της Μοσούλης».
«Εν όψει μάλιστα της επιχείρησης για την ανακατάληψη της πόλης, Ιρακινοί Τουρκμένοι κλιμάκωσαν τις αξιώσεις τους για ανεξαρτητοποίηση της Ταλ Αφάρ, δυτικά της Μοσούλης», γράφει στο «Al-Monitor» ο Ιρακινός δημοσιογράφος Ουασίμ Μπασέμ. Οχι τυχαία, στην ίδια πόλη αναφέρθηκε ονομαστικά ο Ταγίπ Ερντογάν, το Σάββατο, σε εμπρηστική ομιλία του στη γενέτειρά του, τη Ριζούντα, επιχειρώντας να απλώσει από εκεί πολλά γεωπολιτικά «πλοκάμια».
«Συνωμοτούν για να αρπάξουν τη Μοσούλη από τους κατοίκους της και να την προσφέρουν στους άλλους. Αλλά εμείς επιμένουμε ότι στη Μοσούλη πρέπει να ζήσει ο λαός της», τόνισε ο Τούρκος πρόεδρος.
«Δεν έχουμε καμία πρόθεση να αποσυρθούμε από την Μπασίκα. Θα παραμείνουμε εκεί μέχρι το θέμα της Μοσούλης να επιλυθεί. Το ίδιο ισχύει και για το Ταλ Αφάρ, που έχει πληθυσμό 400.000, όλοι τους Τουρκμένοι», προσέθεσε. «Η παρουσία μας θα συνεχιστεί μέχρι να επικρατήσει εκεί ειρήνη».
Το ζήτημα αυτό, υπογράμμισε, είχε εντολή να συζητήσει ο ΥΠΕΞ του, το περασμένο Σάββατο, στη συνάντηση της Λωζάννης, μαζί με τους ομολόγους του των ΗΠΑ, Ρωσίας, Σαουδικής Αραβίας και Κατάρ, όπου «κύριο πιάτο» στο «μενού» ήταν η συριακή κρίση.
Διμερής συναίνεση
Το ίδιο θέμα απασχόλησε εν τω μεταξύ τη συνάντηση που είχαν την Κυριακή ο Αμερικανός επιτελάρχης, στρατηγός Ντάνφορντ, με τον Τούρκο ομόλογό του, στρατηγό Χουλουσί Ακάρ, στην τουρκική πρεσβεία στην Ουάσινγκτον, όπως αναφέρει η «Χουριέτ». Και με την ίδια αποστολή μεταβαίνει τώρα στη Βαγδάτη ο Τούρκος υφυπουργός Εξωτερικών, Ουμίτ Γιαλτσίν, ως επικεφαλής αντιπροσωπείας.
Σύμφωνα με τη «Χουριέτ», αντικείμενο των συνομιλιών που θα έχει στην ιρακινή πρωτεύουσα θα είναι ο ορισμός των καθηκόντων και της διάρκειας της τουρκικής δύναμης στην Μπασίκα.
Επικαλούμενη πηγές, η τουρκική εφημερίδα αναφέρει ότι «τα τουρκικά στρατεύματα δεν είναι μάχιμα και θα παραμείνουν στη βάση καθ’ όλη τη διάρκεια της επιχείρησης στη Μοσούλη. Ωστόσο, θα απαντήσουν σε πυρά πυροβολικού, σε περίπτωση απειλής από το “Ι.Κ.” εναντίον του στρατοπέδου ή της περιμέτρου».
Σχολιάζοντας χθες την κόντρα μεταξύ Αγκυρας και Βαγδάτης, ο πρόεδρος του Ιρακινού Κουρδιστάν, Μασούντ Μπαρζανί, τόνισε την ανάγκη διμερούς συναίνεσης.
Ανακοίνωσε ότι κατά την πρώτη ημέρα των επιχειρήσεων, οι κουρδικές δυνάμεις κατέλαβαν μια έκταση 200 τετρ. χλμ. Τόνισε ότι οι πεσμεργκά δεν πρόκειται να μπουν στη Μοσούλη. Απέφυγε ωστόσο να διευκρινίσει ποιος θα αναλάβει τη διακυβέρνηση των εδαφών που καταλαμβάνουν οι δυνάμεις του, εκτός των ορίων του Ιρακινού Κουρδιστάν.
