Σε σταυρόλεξο για δυνατούς λύτες εξελίσσονται οι φημολογούμενες επαφές ανάμεσα σε Ουάσινγκτον και Τεχεράνη σχετικά με έναρξη διαπραγματεύσεων για διαδικασίες αποκλιμάκωσης και ειρήνευσης.
Παρά τις συνεχείς δηλώσεις Τραμπ για επαφές ανάμεσα στις δύο πλευρές, το Ιράν δεν έχει επιβεβαιώσει επισήμως τέτοιες εξελίξεις, ενώ στο επίκεντρο μπαίνει το σχέδιο 15 σημείων του Αμερικανού προέδρου.
AP: Το Ιράν έλαβε την πρόταση
Οι νεότερες εξελίξεις αναφέρουν ότι η Τεχεράνη έχει λάβει το πλάνο 15 σημείων για τον τερματισμό του πολέμου.
Την είδηση μεταδίδει το Associated Press αναφέροντας ότι αυτό το επιβεβαιώνουν δύο Πακιστανοί αξιωματούχοι, οι οποίοι μίλησαν υπό το καθεστώς της ανωνυμίας.
Οι ίδιες πηγές σημειώνουν ότι η Τουρκία βοηθά στην εξεύρεση τρόπων για τον τερματισμό του πολέμου και «είτε η Τουρκία είτε το Πακιστάν εξετάζονται ως τόπος διεξαγωγής αυτών των συνομιλιών».
Σε γενικές γραμμές η πρόταση περιλαμβάνει άρση κυρώσεων, συνεργασία στον τομέα της ειρηνικής πυρηνικής ενέργειας, περιορισμό του πυρηνικού προγράμματος, επιτήρηση από τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας, περιορισμούς στους πυραύλους και άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ.
Πηγές, μάλιστα, ανέφεραν στο ισραηλινό Κανάλι 12 ότι η Ουάσιγκτον πρότεινε κατάπαυση του πυρός για έναν μήνα, ώστε η Τεχεράνη να εξετάσει την πρόταση.
Χαλαρώνει ο κλοιός στο Όρμούζ
Οι αρχές του Ιράν ανέφεραν χθες ότι τα «μη εχθρικά πλοία» θα μπορούν στο εξής να διασχίζουν «με ασφάλεια» τα Στενά του Ορμούζ «σε συντονισμό με τις αρμόδιες αρχές», σύμφωνα με τον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό (ΔΝΟ).
Κατά τα φαινόμενα σε αντίδραση για τις αμερικανικές υποσχέσεις περί διαπραγματεύσεων και την ιρανική ανακοίνωση για τις διελεύσεις πλοίων από το στενό, οι τιμές του πετρελαίου έπεσαν και ασιατικά χρηματιστήρια επέστρεψαν στο πράσινο.
Για την ώρα πάντως, το Ιράν δεν έχει επιβεβαιώσει πως διεξάγεται καμιά διαπραγμάτευση.
Ο Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ, πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου, ο οποίος παρουσιάζεται από τον Axios ως ο βασικός συνομιλητής των ΗΠΑ, διέψευσε κατηγορηματικά πως διεξάγονται συνομιλίες. Η ιρανική διπλωματία το μόνο που έχει επιβεβαιώσει είναι πως έλαβε από «φίλες χώρες» αμερικανικά μηνύματα που ενημέρωναν ότι η Ουάσιγκτον θέλει «διαπραγματεύσεις».
«Διαπραγματεύονται με τον εαυτό τους»
Επίσημη απάντηση από την Τεχεράνη για το δημοσίευμα του Associated Press δεν υπάρχει, όμως, νωρίτερα, εκπρόσωπος του ιρανικού στρατού δήλωσε ότι οι ΗΠΑ διαπραγματεύονται με τον εαυτό τους.
«Μήπως το επίπεδο της εσωτερικής σας διαμάχης έχει φθάσει στο στάδιο του να διαπραγματεύεστε με τον εαυτό σας;», δήλωσε ο Εμπραχίμ Ζολφαγαρί, εκπρόσωπος του ιρανικού Κεντρικού Γενικού Επιτελείου Χατάμ αλ-Ανμπίγια.
«Άνθρωποι σαν εμάς δεν μπορούν ποτέ να τα πάνε καλά με ανθρώπους σαν εσάς».
Ο Ζολφαγαρί δήλωσε ότι οι αμερικανικές επενδύσεις και οι ενεργειακές τιμές που ίσχυαν πριν από τον πόλεμο δεν θα επιστρέψουν όσο η Ουάσινγκτον δεν αποδέχεται το ότι η περιφερειακή σταθερότητα είναι κάτι που εγγυώνται οι ιρανικές ένοπλες δυνάμεις.
Η πρόταση ΗΠΑ προς την Τεχεράνη με τα 14 σημεία
Η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ έχει διαβιβάσει στην Τεχεράνη πακέτο όρων για τον τερματισμό της σύγκρουσης, σύμφωνα με πληροφορίες του ισραηλινού Channel 12 τις οποίες αναμετέδωσαν οι Times of Israel. Αυτά είναι:
- Το Ιράν πρέπει να διαλύσει τις υφιστάμενες πυρηνικές του δυνατότητες.
- Το Ιράν πρέπει να δεσμευτεί ότι δεν θα επιδιώξει ποτέ την απόκτηση πυρηνικών όπλων.
- Δεν θα επιτρέπεται εμπλουτισμός ουρανίου σε ιρανικό έδαφος.
- Το Ιράν πρέπει να παραδώσει το απόθεμα περίπου 450 κιλών ουρανίου εμπλουτισμένου κατά 60% στον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας (IAEA) στο προσεχές διάστημα, βάσει χρονοδιαγράμματος που θα συμφωνηθεί.
- Οι πυρηνικές εγκαταστάσεις σε Νατάνζ, Ισφαχάν και Φορντό πρέπει να διαλυθούν.
- Η IAEA, ο πυρηνικός εποπτικός οργανισμός του ΟΗΕ, πρέπει να αποκτήσει πλήρη πρόσβαση, διαφάνεια και δυνατότητα εποπτείας εντός του Ιράν.
- Το Ιράν πρέπει να εγκαταλείψει το περιφερειακό «μοντέλο πληρεξουσίων δυνάμεων».
- Το Ιράν πρέπει να σταματήσει τη χρηματοδότηση, καθοδήγηση και εξοπλισμό των περιφερειακών συμμάχων του.
- Τα Στενά του Ορμούζ πρέπει να παραμείνουν ανοιχτά και να λειτουργούν ως ελεύθερος θαλάσσιος διάδρομος.
- Το πυραυλικό πρόγραμμα του Ιράν πρέπει να περιοριστεί τόσο ως προς το βεληνεκές όσο και ως προς τον αριθμό πυραύλων, με συγκεκριμένα όρια να καθοριστούν σε επόμενο στάδιο.
- Οποιαδήποτε μελλοντική χρήση πυραύλων θα επιτρέπεται αποκλειστικά για σκοπούς αυτοάμυνας.
- Το Ιράν θα λάβει πλήρη άρση των κυρώσεων που έχουν επιβληθεί από τη διεθνή κοινότητα.
- Οι Ηνωμένες Πολιτείες θα βοηθήσουν το Ιράν στην ανάπτυξη του πολιτικού πυρηνικού του προγράμματος, συμπεριλαμβανομένης της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στον πυρηνικό σταθμό της Μπουσέρ.
- Ο λεγόμενος μηχανισμός «snapback», που επιτρέπει την αυτόματη επαναφορά κυρώσεων σε περίπτωση μη συμμόρφωσης του Ιράν, θα καταργηθεί.
Κι άλλοι Αμερικανοί στρατιώτες κατευθύνονται στη Μέση Ανατολή
Την ίδια στιγμή ο Αμερικανός πρόεδρος που διατυμπανίζει προσπάθειες για ειρήνευση και συνομιλίες έδωσε εντολή να μεταφερθούν στη Μέση Ανατολή και άλλοι στρατιώτες.
Περίπου 2.000 αλεξιπτωτιστές, στελέχη της 82ης Αερομεταφερόμενης Μεραρχίας έχουν ήδη λάβει εντολές και κατευθύνονται προς την περιοχή, όπως επιβεβαιώνουν αξιωματούχοι που μίλησαν στην Washington Post.
Η εφημερίδα τονίζει ότι αρκετοί από αυτούς τους στρατιώτες ανήκουν στη Δύναμη Ταχείας Αντίδρασης, μια εκπαιδευμένη μονάδα για να αναπτύσσεται εντός 18 ωρών και να εκτελεί ειδικές αποστολές.
Αυτή η στρατιωτική κίνηση έρχεται καθώς τρία πολεμικά πλοία που μεταφέρουν περίπου 4.500 στρατιώτες των αμφίβιων δυνάμεων πλησιάζουν στη Μέση Ανατολή.
