«Θα κάνω ό,τι χρειαστεί για τον σχηματισμό, στο ελάχιστο χρονικό διάστημα, μίας εθνικής, πατριωτικής και ευρείας κυβέρνησης» που «θα γιατρέψει την ισραηλινή κοινωνία από τον κορονοϊό, αλλά και από τον ιό του μίσους και της διχόνοιας».
Τάδε αισιόδοξα έφη χθες ο Μπένι Γκαντς: πρώην επιτελάρχης, νυν ηγέτης του κεντροδεξιού (δεύτερου σε κοινοβουλευτική δύναμη) κόμματος Μπλε και Λευκό κι εδώ κι ένα 24ωρο εντολοδόχος πρωθυπουργός του Ισραήλ. Αποστολή κατά πολλούς δύσκολη, εάν όχι ανέφικτη, σε μία χώρα που κλίνει ολοένα και πιο ακραία δεξιά και εκτιμάται ότι αργά ή γρήγορα θα οδηγηθεί για τέταρτη φορά, από το 2019, στις κάλπες…
Πάντως κατά τον Ισραηλινό πρόεδρο, Ρεουβέν Ρίβλιν, κάτι τέτοιο είναι «αδύνατο σε αυτήν την περίοδο κρίσης», εν μέσω της πανδημίας που δοκιμάζει τους πολίτες και την εθνική οικονομία, αλλά και της γεωπολιτικής ρευστότητας πέριξ των ισραηλινών συνόρων.
Εξ ου και στην έκτακτη συνάντηση που είχε το βράδυ της Κυριακής με τον Γκαντς και τον υπηρεσιακό πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου, ο Ρίβλιν αξίωσε εδώ και τώρα τον σχηματισμό κυβέρνησης εθνικής ενότητας. Σενάριο που ακούγεται εδώ και πολλούς μήνες, αλλά μέχρι σήμερα δεν είχε υλοποιηθεί. Βασική αιτία θεωρείται μία: η εξουσιομανία του υπόδικου Νετανιάχου.
Αυτή συνεχίζει να υφίσταται, παρά την πύρρειο νίκη του στις εκλογές της 2ας Μαρτίου. Το δεξιό κόμμα του, το Λικούντ, και οι εθνικιστές/υπερορθόδοξοι κοινοβουλευτικοί σύμμαχοί του κατάφεραν μεν να συγκεντρώσουν τις περισσότερες έδρες στη νέα Κνεσέτ (ισραηλινή Βουλή), υπολείπονται ωστόσο τριών εδρών από την αυτοδυναμία των 61, σε σύνολο 120.
Σε μία σπάνια σύγκλιση ετερογενών πολιτικών δυνάμεων, λοιπόν -πλην όμως με μοναδικό κοινό παρονομαστή την εναντίωση σε μία πέμπτη πρωθυπουργία του Νετανιάχου- το υπερεθνικιστικό κόμμα του πρώην υπουργού Αμυνας, Αβιγκντορ Λίμπερμαν, τα αραβικά κόμματα της Κοινής Λίστας και μέρος του αριστερού συνασπισμού πρότειναν την ανάθεση της εντολής σχηματισμού κυβέρνησης στον Γκαντς, δίνοντάς του έτσι την ευκαιρία να έχει το πάνω χέρι.
Ηδη ασκεί πιέσεις στον Νετανιάχου να αφήσει κατά μέρος τις ηγετικές φιλοδοξίες του. «Σε περίπτωση που δεν προκύψει κυβέρνηση εθνικής ενότητας», γράφει η ισραηλινή εφημερίδα Haaretz, ο Γκαντς και οι σύμμαχοί του θα προωθήσουν την ψήφιση δυο νομοσχεδίων: «ένα που θα απαγορεύει την ανάληψη της πρωθυπουργίας από οποιονδήποτε έχει κατηγορηθεί για τη διάπραξη αξιόποινων πράξεων κι ένα υπέρ της απευθείας εκλογής πρωθυπουργού» στη χώρα.
Αποθρασυμένος πάντως από την ευκαιριακή -λόγω έκτακτων μέτρων, ένεκα κορονοϊού- αναβολή της δίκης του για σκάνδαλα διαφθοράς (κανονικά θα άρχιζε σήμερα, αλλά μετατέθηκε για τις 24 Μαΐου), ο Νετανιάχου τα παίζει τώρα όλα για όλα.
Η πανδημία προστάζει τον σχηματισμό «κυβέρνησης ειδικού σκοπού υπό την ηγεσία μου», διεμήνυσε, προτείνοντας το σχήμα αυτό να διαρκέσει τουλάχιστον έξι μήνες. Η έτερη εναλλακτική που πρότεινε ήταν μία κυβέρνηση ενότητας με τον Γκαντς, αλλά με αυτόν στο τιμόνι για τα επόμενα δυο χρόνια.
Τα χρονικά περιθώρια για την εξεύρεση λύσης είναι στενά -ο Γκαντς έχει μπροστά του 28 ημέρες για διαβουλεύσεις. Στο μεσοδιάστημα, ο Νετανιάχου επιχειρεί να μετατρέψει την κρίση με τον κορονοϊό (255 κρούσματα στο Ισραήλ) σε ευκαιρία για να ενισχύσει το λαβωμένο πρωθυπουργικό προφίλ του.
Απαγόρευσε τις συναθροίσεις άνω των 10 ατόμων -η χθεσινή τμηματική ορκωμοσία των 120 νέων βουλευτών της Κνεσέτ ήταν μνημειώδης. Εκλεισε σχολεία, εμπορικά κέντρα, ξενοδοχεία, καφέ και εστιατόρια, εμπορικά κέντρα, σινεμά και θέατρα.
Για την επίβλεψη της τήρησης της καραντίνας, διέταξε περιπολίες αστυνομικών και επιθεωρητών του υπουργείου Υγείας, στις οποίες συμμετέχουν τουλάχιστον 70.000 Ισραηλινοί.
Μέχρι και οργουελικά σχέδια… Μεγάλου Αδελφού ανακοίνωσε ότι επεξεργάζεται, επιστρατεύοντας τις υπηρεσίες εσωτερικής ασφάλειας για την παρακολούθηση όσων νοσούν, μέσω των κινητών τους τηλεφώνων, προκαλώντας εύλογα κατακραυγή για παράβαση κάθε ιδιωτικότητας και των προσωπικών δεδομένων.
Παρ’ όλα αυτά, δημοσκόπηση που δημοσιοποίησε την Κυριακή το ισραηλινό δίκτυο Channel 12 κατέγραψε ευρεία αποδοχή της πολιτικής του. Το 70% δήλωσε ότι στηρίζει τις επιλογές του Νετανιάχου.
Το 62% επικροτεί τα μέτρα που ήδη έχει λάβει η κυβέρνηση, αψηφώντας το γεγονός ότι αυτή έχει περιορισμένες αρμοδιότητες, λόγω του υπηρεσιακού της χαρακτήρα (δεν μπορεί καν να ψηφίσει προϋπολογισμό).
Μέχρι το τέλος της εβδομάδας, εν τω μεταξύ, ειδικοί και στελέχη επιχειρήσεων εκτιμούν -μιλώντας στην ισραηλινή οικονομική εφημερίδα Calcalist- ότι άλλοι 60-80.000 εργαζόμενοι θα χάσουν τις δουλειές τους, ανεβάζοντας το ποσοστό ανεργίας στο Ισραήλ από το 4% στο 5,5-6%, μέσα σε μόλις επτά ημέρες…
