Πόλεμος μέχρι τελικής… αποκλιμάκωσης

Με τις ρωσο-τουρκικές σχέσεις σε τεντωμένο πια σχοινί και τον ίδιο… στα «σχοινιά» ένεκα της πολιτικής του, ο Τούρκος πρόεδρος προσπαθεί να διατηρήσει πάση θυσία έρεισμα στην επόμενη ημέρα στη Συρία. Εξ ου και χθες η Αγκυρα έστειλε νέες σημαντικές στρατιωτικές ενισχύσεις στη βορειοδυτική επαρχία Ιντλίμπ -το νέο επίκεντρο της συριακής κρίσης.

Σύμφωνα με τον Τούρκο πολιτικό εμπειρογνώμονα Γιουσούφ Ερίμ, οι Τούρκοι στρατιώτες που έχουν αναπτυχτεί στην περιοχή ξεπερνούν πλέον τους 15.000, συνοδεία άνω των χιλίων αρμάτων μάχης. Κατά τη ΜΚΟ «Συριακό Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων-SOHR» δε, η Αγκυρα έχει αυξήσει μονομερώς σε 43 τα τουρκικά στρατιωτικά παρατηρητήρια στην επαρχία της Ιντλίμπ (από 12 που προβλέπονται στη ρωσο-τουρκική συμφωνία του Σότσι).

Στην παρούσα φάση ζητούμενο για τον Ερντογάν είναι η ενίσχυση -και με εξοπλισμό- του μετώπου κατά του Σύρου προέδρου Ασαντ, το οποίο συγκροτούν αντικαθεστωτικοί, μισθοφόροι της Τουρκίας και τζιχαντιστές συλλήβδην. Παρ’ όλα αυτά, η προέλαση του συριακού στρατού είναι ακάθεκτη, με την υποστήριξη των Ρώσων και ιρανικών πολιτοφυλακών.

Μετά την ανάκτηση του στρατηγικής σημασίας αυτοκινητοδρόμου Μ5 (που συνδέει τον συριακό Βορρά με τον Νότο) ο σχεδιασμός του άξονα Μόσχας-Δαμασκού δείχνει να περιλαμβάνει την ανακατάληψη των νότιων περιοχών της Ιντλίμπ τουλάχιστον μέχρι και τον εξίσου σημαντικό αυτοκινητόδρομο M4, που ενώνει τα ανατολικά με τα δυτικά εδάφη της Συρίας.

Αίμα και διάλογος

Οχι τυχαία, στον νότιο τομέα της Ιντλίμπ διεξάγονται άγριες μάχες. Χθες μάλιστα το SOHR ανέφερε τουλάχιστον 10 νεκρούς και τραυματίες στις τάξεις των Τούρκων από κοινές αεροπορικές επιδρομές των δυνάμεων Συρίας και Ρωσίας. Μέχρι αργά χθες πάντως από την Αγκυρα επικρατούσε επί του θέματος… σιγή ασυρμάτου.

Επεται, βλέπετε, «νέος γύρος διαβουλεύσεων» μεταξύ Ρωσίας και Τουρκίας για την Ιντλίμπ, όπως ανακοίνωσε χθες ο Ρώσος ΥΠΕΞ, Σεργκέι Λαβρόφ. «Ευελπιστούμε ότι αυτός θα καταλήξει σε συμφωνία για το πώς θα εφαρμοστεί μια πραγματική ζώνη αποκλιμάκωσης», υπογράμμισε με νόημα, «όπου οι τρομοκράτες δεν θα έχουν το πάνω χέρι».

Στις έως τώρα διαβουλεύσεις -γράφει στο Al Monitor ο Μετίν Γκουρτζάν, στρατιωτικός αναλυτής και πρώην στρατιωτικός σύμβουλος των τουρκικών ειδικών δυνάμεων-, οι Ρώσοι αξίωσαν από την Αγκυρα την άμεση αποχώρηση τόσο των τουρκικών δυνάμεων από στρατιωτικά φυλάκια στην Ιντλίμπ «που βρίσκονται στις οδούς εφοδιασμού Τουρκίας-Ιντλίμπ και Ιντλίμπ-Αφρίν», όσο και «όλων των αντικαθεστωτικών και τζιχαντιστών από την πόλη της Ιντλίμπ», πρωτεύουσας της ομώνυμης επαρχίας.

«Σε αντάλλαγμα», προσθέτει ο Τούρκος αναλυτής, «η Ρωσία φέρεται ότι πρότεινε τη δημιουργία μιας ζώνης ασφαλείας από την Τουρκία κατά μήκος των συνόρων της με την Ιντλίμπ και βάθους 15 χλμ. για την εγκατάσταση περίπου 1,5 εκατ. προσφύγων». Η Αγκυρα, αντίθετα, «πιέζει για μια ζώνη βάθους 30 χλμ.» αναφέρει. Πάντως «η προμήθεια της Τουρκίας με συστοιχίες πυραύλων Patriot» από τις ΗΠΑ «θεωρείται μάλλον απίθανη στην παρούσα φάση», υπογραμμίζει, καθώς «οι δυτικές δυνάμεις εμφανίζονται απρόθυμες να ρισκάρουν μια άμεση στρατιωτική εμπλοκή με τη Ρωσία».

Ως εκ τούτου -εκτιμά ο Γκουρτζάν- η Τουρκία θα συνεχίσει την αποστολή ενισχύσεων στην Ιντλίμπ, παρά το ρίσκο, «σε μια προσπάθεια να πιέσει τη Μόσχα να επιστρέψει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων ή στη διεξαγωγή μιας πολυμερούς συνόδου». Ηδη, με φόντο τις συνεχείς ωμές απειλές του προς την Ευρώπη με άξονα το προσφυγικό, ο Ερντογάν προανήγγειλε τετραμερή με τους ομολόγους του Γαλλίας, Γερμανίας και Ρωσίας για τις 5 Μαρτίου στην Κωνσταντινούπολη. Ιδέα την οποία ο Ρώσος πρόεδρος Πούτιν διεμήνυσε προχθές γενικόλογα -διά του εκπροσώπου του- ότι υποστηρίζει.

Το ρωσικό σχέδιο

«Μια διευθέτηση για την Ιντλίμπ συμφέρει τη Ρωσία» εξηγεί σε άρθρο του στον ιστότοπο Ahval ο αναλυτής Ντίμιταρ Μπέτσεφ. «Η ανάκτηση του ελέγχου κομβικών οδών από το καθεστώς θα του επιτρέψουν να ανακηρύξει τελική νίκη στον πόλεμο -ένα μύθευμα, φυσικά, δεδομένων των τμημάτων της χώρας που παραμένουν υπό τον έλεγχο της Τουρκίας, των Κούρδων και των ΗΠΑ» επισημαίνει.

«Η Μόσχα στη συνέχεια θα ανακοινώσει τη φάση της ανοικοδόμησης, επιδιώκοντας την οικονομική στήριξη από χώρες του Κόλπου, ακόμη και από την Ευρώπη» προσθέτει. «Οι διαπραγματεύσεις του Σότσι για το νέο συριακό Σύνταγμα θα μπορούν να ξαναρχίσουν, συμπεριλαμβανομένων των αντικαθεστωτικών ομάδων και της Τουρκίας». Και αυτή η συγκυρία, εκτιμά, «θα μπορούσε να δώσει ώθηση σε μια συνεργασία μεταξύ Τουρκίας και Ρωσίας στη Λιβύη».

«Εάν ο Πούτιν παίξει σωστά τα χαρτιά του», υπογραμμίζει ο Μπέτσεφ, «η Αγκυρα θα μπορεί στο μέλλον να εξομαλύνει τις σχέσεις της με τον Ασαντ, χωρίς να εγκαταλείψει τα de facto προτεκτοράτα της στη Συρία. Ωστόσο το εν λόγω σενάριο κάθε άλλο παρά είναι σίγουρο» καταλήγει.

Μέσα σε αυτό το κλίμα ρευστότητας εν τω μεταξύ το Ισραήλ εντείνει τις πυραυλικές επιθέσεις του κατά στόχων στη Συρία. Σε μια σπάνια παραδοχή μάλιστα, χθες ανακοίνωσε ότι έπληξε στόχους νοτίως της Δαμασκού, όπου σκοτώθηκαν έξι άτομα. Δύο εξ αυτών ήταν μέλη της παλαιστινιακής οργάνωσης Ισλαμική Τζιχάντ, δεύτερης ισχυρότερης, μετά τη Χαμάς, στη Λωρίδα της Γάζας.