Ιστορικές στιγμές στην Κολομβία – Σε ισχύ η εκεχειρία μεταξύ στρατού και ανταρτών

Ιστορική συνάντηση στην Μπογοτά όπου ο Κολομβιανός πρόεδρος, Γκούσταβο Πέδρο, υποδέχτηκε διαπραγματευτές και διοικητές του ELN, καθώς τέθηκε σε ισχύ η συμφωνία αμοιβαίας κατάπαυσης του πυρός ανάμεσα στις κυβερνητικές δυνάμεις και την οργάνωση ανταρτών που πολεμά εναντίον του κράτους από το 1964.

«Ποτέ στη σύγχρονη ιστορία ο ELN δεν είχε φτάσει μέχρι εδώ, να συζητά πρόσωπο με πρόσωπο στην καρδιά της Κολομβίας», δήλωσε ο Σοσιαλδημοκράτης αφού έσφιξε το χέρι του επικεφαλής της αντιπροσωπείας του Στρατού Εθνικής Απελευθέρωσης, Πάμπλο Μπελτράν, που για πρώτη φορά μετά από τρεις δεκαετίες έφτασε στην πρωτεύουσα αφού τα τελευταία χρόνια ζει κυρίως στην Κούβα, όπου μετέβησαν ηγετικά στελέχη των ανταρτών το 2018. 

«Αυτή η πράξη, που παρακολουθούν εκατομμύρια Κολομβιανοί, αρχίζει να γεννά ελπίδα», έκρινε ο κ. Πέτρο, που είχε ήδη καθίσει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων με τους αντάρτες στην Κούβα, που μαζί με το Μεξικό και τη Βενεζουέλα φιλοξένησαν τις διαπραγματεύσεις.

Ο Μπελτράν χαρακτήρισε τη συνάντηση ως ένδειξη καλής θέλησης και «ως δέσμευση στην ειρηνευτική διαδικασία που θεωρούμε πως γίνεται με καλή πίστη».

Ο ηγέτης των ανταρτών πέρασε μεγάλο μέρος της ζωής του στην παρανομία στις ζούγκλες της Κολομβίας πριν πάει στην Αβάνα, στο πλαίσιο της ειρηνευτικής διαδικασίας που είχε αρχίσει ο κεντροδεξιός Χουάν Μανουέλ Σάντος (2010-2018), αλλά ανεστάλη το 2019, έπειτα από βομβιστική επίθεση με πάνω από είκοσι νεκρούς σε σχολή της αστυνομίας. Ο τότε πρόεδρος, ο δεξιός Ιβάν Ντούκε (2018-2022), ενταφίασε τις ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις.

Ο Πέτρο τις επανεκκίνησε τον Νοέμβριο του 2022, με την ελπίδα να έρθει οριστικά η ειρήνη. Επισήμως, ο ELN είναι η τελευταία παράταξη των ανταρτών που συνεχίζει τον ένοπλο αγώνα, τον οποίο άρχισε εμπνεόμενη από την επανάσταση στην Κούβα.

Στη συνάντηση πήραν μέρος επίσης αντιπρόσωποι της κοινωνίας των πολιτών και της καθολικής εκκλησίας, που μαζί με τα άλλα δύο μέρη συγκροτούν αυτή που βαφτίστηκε «Επιτροπή Εθνικής Συμμετοχής».

«Δεν θα φύγουμε από το τραπέζι των διαπραγματεύσεων προτού τελειώσει ο πόλεμος», υποσχέθηκε ο επικεφαλής κυβερνητικός διαπραγματευτής Ότι Πατίνιο. Η διαπραγματεύτρια του ELN Μαρία Κονσουέλο Τάπιας είπε πως σκοπός είναι να «ξεπεραστεί η πολιτική και δομική βία και να οικοδομηθεί νέα δημοκρατία» στην Κολομβία.

Η χθεσινή συνάντηση έγινε την πρώτη ημέρα της εφαρμογής της συμφωνίας προσωρινής αμοιβαίας κατάπαυσης του πυρός, διάρκειας έξι μηνών, ανάμεσα στις δυνάμεις ασφαλείας και τους αντάρτες, που ανέστειλαν τις επιθετικές ενέργειες στις 6 Ιουλίου. Αν και σκόνταψαν σε δυσκολίες στις αρχές της χρονιάς, οι διαπραγματεύσεις μοιάζουν να σημειώνουν αργή πρόοδο, έχουν επεκταθεί πλέον στο ακανθώδες ζήτημα των απαγωγών που κάνουν μέλη του ELN.

Την τήρηση της εκεχειρίας θα επαληθεύει ο ΟΗΕ. «Αν τα μέρη τηρήσουν καλόπιστα την κατάπαυση του πυρός και δεσμευτούν ρητά να αμβλύνουν τα δεινά των αμάχων, μπορεί να μειωθεί σε μεγάλο βαθμό η βία», σχολίασε ο αναπληρωτής εκπρόσωπος του γ.γ., Φαρχάν Χακ.

Μετά τη διάλυση, τον αφοπλισμό και τη μετενσάρκωση σε πολιτικό κόμμα των Επαναστατικών Ένοπλων Δυνάμεων της Κολομβίας (FARC) το 2017, βρίσκονται επίσης σε εξέλιξη συνομιλίες ανάμεσα στην κυβέρνηση και διαφωνούντες των πρώην FARC, που απορρίπτουν τη συμφωνία ειρήνης του 2016 κι έχουν ξαναπάρει τα όπλα, καθώς και ακροδεξιές παραστρατιωτικές οργανώσεις και συμμορίες που ίδρυσαν πρώην παραστρατιωτικοί, ιδίως την ισχυρότερη, την Clan del Golfo.