Μια δημοκρατία γεννιέται στο νησί Μπαρμπάντος

Επιτέλους μια καλή είδηση! Εκτός από παραλλαγές του νέου κορονοϊού, μια νέα προεδρευόμενη κοινοβουλευτική δημοκρατία αναδύθηκε στον κόσμο: το νησιωτικό κράτος του Μπαρμπάντος στην Καραϊβική. Κι αυτό γιατί η μικρή χώρα των 287.000 κατοίκων έγραψε Ιστορία τα μεσάνυχτα της Δευτέρας προς Τρίτη (τοπική ώρα), όταν επισημοποίησε την οριστική και αμετάκλητη απόφασή της –ήδη από πέρσι– να χωρίσει τα… τσανάκια της με το βρετανικό Στέμμα, παραμένοντας πάντως στην Κοινοπολιτεία.

Επειτα λοιπόν από 396 χρόνια βασιλείας, έστειλε μια για πάντα στον αγύριστο τη βρετανική μοναρχία, παύοντας να είναι βασιλευόμενη κοινοβουλευτική δημοκρατία και να αναγνωρίζει τη βασίλισσα Ελισάβετ ως αρχηγό του κράτους.

Η ιστορική μετάβαση στο νέο πολίτευμα άνοιξε μια άλλη εποχή για τη χώρα, που έχει σημαδευτεί ανεξίτηλα από το ζοφερό αποικιακό της παρελθόν, έχοντας υπάρξει για περισσότερο από δύο αιώνες κόμβος εμπορίου σκλάβων. Η πανηγυρική τελετή, που σηματοδότησε την αλλαγή πολιτειακού καθεστώτος, έγινε στην πρωτεύουσα Μπριτζτάουν ανήμερα της 55ης επετείου από την κήρυξη της ανεξαρτησίας του Μπαρμπάντος από το Ηνωμένο Βασίλειο.

Παρουσία της Εργατικής πρωθυπουργού Μία Μότλεϊ, η Σάντρα Μέισον ορκίστηκε πρώτη πρόεδρος της χώρας, αντικαθιστώντας πλέον τη Βρετανίδα μονάρχη ως αρχηγό του κράτους. «Η Δημοκρατία του Μπαρμπάντος σάλπαρε για το παρθενικό της ταξίδι», ανέφερε η Μέισον στην ομιλία της, αναγνωρίζοντας «τον περίπλοκο, κατακερματισμένο και ταραγμένο κόσμο» μέσα στον οποίο θα χρειαστεί να πλεύσει.

Το παρόν στην τελετή έδωσαν όχι μόνο η διάσημη ποπ τραγουδίστρια Ριάνα που κατάγεται από το Μπαρμπάντος και ανακηρύχθηκε εθνική ηρωίδα, αλλά –ως επίτιμος καλεσμένος– και ο διάδοχος του βρετανικού θρόνου, πρίγκιπας Κάρολος, που επαινέθηκε για την ψύχραιμη στάση και την απολογητική ομιλία του από τα (φιλοβασιλικά σε γενικές γραμμές) βρετανικά ΜΜΕ, αν και απέφυγε κλασικά να ζητήσει επισήμως συγγνώμη για τα μαζικά και βάρβαρα εγκλήματα που έχει διαπράξει η βρετανική αυτοκρατορία σε βάρος (και) του Μπαρμπάντος.

«Η δημιουργία αυτής της δημοκρατίας προσφέρει ένα νέο ξεκίνημα», τόνισε σε σοβαρό πλην αμήχανο τόνο ο Κάρολος. «Από τις πιο σκοτεινές μέρες του παρελθόντος μας και την αποτρόπαια θηριωδία της δουλείας, που θα λερώνει για πάντα την Ιστορία μας, οι κάτοικοι αυτού του νησιού σφυρηλάτησαν το μονοπάτι τους με εξαιρετικό σθένος».

Η αντίδραση του Λονδίνου

Με το απαράμιλλο φλέγμα που διακρίνει τους Βρετανούς, η Ελισάβετ έστειλε στη χώρα «τις θερμότερες ευχές για ευτυχία, ειρήνη και ευημερία στο μέλλον». Ο δε ανέμελος Βρετανός πρωθυπουργός Μπόρις Τζόνσον δήλωσε από την πλευρά του πως Ηνωμένο Βασίλειο και Μπαρμπάντος θα παραμείνουν «ακλόνητοι φίλοι και σύμμαχοι».

Στο Μπριτζτάουν είχε προγραμματιστεί διαδήλωση ακτιβιστών, που αξίωναν συγγνώμη και επανορθώσεις για τη δουλεία από τη βρετανική μοναρχία και την κυβέρνηση. Οι Αρχές ωστόσο δεν τους έδωσαν άδεια, επικαλούμενες την πανδημία. Δεν έλειψαν βέβαια οι ντόπιες φωνές που στηλιτεύσαν τον καταπιεστικό και παρεμβατικό ρόλο που εξακολουθούσε να παίζει η βρετανική μοναρχία στη μακρινή χώρα.

Οι αγγλόφιλες συνήθειες, οι τάσεις και τα στερεότυπα είναι άλλωστε εμφανή παντού, εξ ου και το νησί αποκαλούνταν «μικρή Αγγλία», όπως σχολίαζε η Guardian. Ενδεικτικά και μόνο, οι κάτοικοι οδηγούν ανάποδα, στο αριστερό ρεύμα, λατρεύουν το κρίκετ και πάνε για μπάνιο σε μια παραλία (μεταξύ άλλων προφανώς) που ονομάζεται Μπράιτον.

Οι προσπάθειες των Αρχών να χειραφετηθούν και να… ξεφορτωθούν τη βασίλισσα άρχισαν πάνω από δύο δεκαετίες πριν και κορυφώθηκαν τελικά μόλις τον περασμένο μήνα, όταν το κοινοβούλιο εξέλεξε με ισχυρή πλειοψηφία δύο τρίτων τη Μέισον ως την πρώτη πρόεδρο της Δημοκρατίας του Μπαρμπάντος. «Η χώρα δεν χρειάστηκε την άδεια του Ηνωμένου Βασίλειου για να γίνει δημοκρατία, παρότι το νησί θα παραμείνει μέλος της Κοινοπολιτείας», σημείωνε το Associated Press. Είναι κάτι «που η Καραϊβική δεν έχει βιώσει από τη δεκαετία του ’70, όταν η Γουιάνα, η Δομίνικα και το Τρινιντάντ και Τομπάγκο έγιναν δημοκρατίες». «Πριν από το Μπαρμπάντος», θύμιζε το BBC, «η τελευταία χώρα που απομάκρυνε τη βασίλισσα από αρχηγό του κράτους ήταν ο Μαυρίκιος το 1992». Γιά να δούμε αν και ποια θα ακολουθήσει τον διόλου μοναχικό όσο και αντιμοναρχικό αυτόν δρόμο;

Επίτιμος καλεσμένος της τελετής ο πρίγκιπας-διάδοχος του βρετανικού Θρόνου, Κάρολος. Στην καρέκλα διακρίνεται η πρόεδρος της χώρας Σάντρα Μέισον. Δεξιά, η πόπσταρ Ριάνα ανακηρύχθηκε εθνική ηρωίδα