Μια διαιρεμένη Ευρωπαϊκή Ενωση συνήλθε χθες σε επίπεδο αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων για να συζητήσει τις εξελίξεις στο μεταναστευτικό και την πολιτική που πρέπει να ακολουθηθεί απέναντι στη Ρωσία υπό το φως των γεγονότων στη Συρία και την Ουκρανία, αφήνοντας για σήμερα το καυτό θέμα της εμπορικής συμφωνίας με τον Καναδά (CETA) που έχει κολλήσει λόγω της άρνησης της περιφερειακής κυβέρνησης της Βαλονίας να την εγκρίνει.
Το αποτέλεσμα των εργασιών της πρώτης ημέρας ήταν πενιχρό: οι γνωστές συζητήσεις των 28 όπου ο ένας ψάχνει τον άλλον και όλοι διστάζουν όταν πλησιάζει η λήψη μιας απόφασης.
Βέβαια, η χθεσινή σύνοδος κορυφής είναι μεταβατική ενόψει της κρίσιμης συνόδου του Δεκεμβρίου, ιδίως όσον αφορά το μεταναστευτικό, ενώ στο θέμα της Ρωσίας προέκυψε -όπως συνήθως- ποικιλία απόψεων, ανάλογα με τα πολιτικο-οικονομικά συμφέροντα κάθε κράτους-μέλους.
Εντούτοις, στην αρχή των εργασιών η ατμόσφαιρα της συνόδου «ζεστάθηκε» με ορισμένες δηλώσεις για το Brexit, παρά το γεγονός ότι το θέμα δεν ήταν στην ημερήσια διάταξη. Απλώς, προειδοποιητικές βολές. Πρώτη άρχισε τις αψιμαχίες η Βρετανίδα πρωθυπουργός Τερέζα Μέι, η οποία δήλωσε ότι «έχει ένα ξεκάθαρο μήνυμα» για τους άλλους Ευρωπαίους.
Η Μ. Βρετανία, είπε, θα συνεχίσει να έχει ενεργό ρόλο μέχρι την έξοδό της από την Ε.Ε. Μετά; «Θα εξακολουθήσει να είναι ισχυρός και αξιόπιστος εταίρος». Η Βρετανίδα ζήτησε, επίσης, να μη γίνονται στο εξής συναντήσεις κορυφής των 27 χωρίς το Ηνωμένο Βασίλειο.
Η απάντηση δεν άργησε να δοθεί από τον Φρανσουά Ολάντ, ο οποίος φρόντισε να κόψει αμέσως τον βήχα στην Τ. Μέι. «Οσο δεν υποβάλλει αίτηση ενεργοποίησης του άρθρου 50, το Ηνωμένο Βασίλειο είναι πλήρες μέλος της Ε.Ε. Θέλω, όμως, να πω με κατηγορηματικό τρόπο ότι αν η κ. Μέι θέλει ένα σκληρό Brexit, τότε θα έχει και μία σκληρή διαπραγμάτευση από τους 27».
Λάδι στη φωτιά…
Ο πρόεδρος του Ευρωκοινοβουλίου Μάρτιν Σουλτς δήλωσε από την πλευρά ότι δεν τίθεται θέμα συμμετοχής της Μ. Βρετανίας στην ενιαία αγορά εφόσον δεν εφαρμόζει τις ελευθερίες που προβλέπει η κοινοτική συνθήκη. Η καγκελάριος Ανγκελα Μέρκελ, πάντα προσεκτική, δεν τοποθετήθηκε επί του θέματος. Οταν η Μ. Βρετανία είναι η πρώτη εισαγωγέας γερμανικών προϊόντων, δεν ρίχνεις λάδι στη φωτιά…
Για το μεταναστευτικό έγινε πολύωρη συζήτηση, ο κάθε ηγέτης είπε τα δικά του και όλα δείχνουν ότι οι 28 θα καταλήξουν σε γενικόλογα συμπεράσματα.
Το κλίμα θα… ζεσταθεί περαιτέρω τον Δεκέμβριο, όταν η Τουρκία απαιτήσει την απελευθέρωση του καθεστώτος της βίζας για τους υπηκόους της, όπως προβλέπει η συμφωνία με την Ε.Ε.
Η συμφωνία, όμως, προβλέπει και την εκπλήρωση 72 κριτηρίων από την Τουρκία, εκ των οποίων έχουν εκπληρωθεί 65, αλλά αυτά που μένουν είναι «καρφιά» για τον Ερντογάν, όπως η κατάργηση του αντιτρομοκρατικού νόμου.
Χθες, οι 28 συζήτησαν εκτενώς την αντιμετώπιση των αφίξεων μεταναστών από χώρες της Αφρικής, διαπίστωσαν «μικρή πρόοδο» στην εφαρμογή της συμφωνίας με την Τουρκία και ζήτησαν την επιτάχυνση της διαδικασίας επιστροφής των μεταναστών από τα ελληνικά νησιά στην Τουρκία, αλλά και την αποστολή περισσότερου ειδικευμένου προσωπικού από τα κράτη-μέλη στην Ελλάδα.
Συζήτησαν, επίσης, την πρόταση για την αναθεώρηση του Κοινού Ευρωπαϊκού Συστήματος Ασύλου.
Στο δείπνο κατά τη συζήτηση για την πολιτική απέναντι στη Ρωσία φάνηκε από την αρχή ότι δύσκολα θα επιτευχθεί ενιαία γραμμή.
Οι χώρες της Βαλτικής και της Ανατολικής Ευρώπης επιμένουν στην επιβολή κυρώσεων, μια ομάδα χωρών (Ιταλία, Βουλγαρία, Ελλάδα) έχουν επιφυλάξεις, η Γερμανία χρησιμοποίησε «σκληρή» γλώσσα, όπως και η Γαλλία, αλλά δεν πήγαν στα άκρα. Αλλωστε το όλο θέμα βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη (Συρία, Ουκρανία) και οι Ευρωπαίοι δεν συνηθίζουν να παίρνουν «εν θερμώ» αποφάσεις.
