Το Ανώτερο Δικαστήριο της Βρετανίας συνεδριάζει για να εξετάσει την ομαδική προσφυγή ατόμων και ομάδων που προσπαθούν να επιβάλουν στην κυβέρνηση της Τερέζα Μέι να ζητήσει την έγκριση του Κοινοβουλίου προτού ξεκινήσει τη διαδικασία εξόδου της Βρετανίας από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Το δικαστήριο καλείται να εξετάσει ποιος έχει το δικαίωμα να κινήσει τη διαδικασία του Άρθρου 50 της Συνθήκης της Λισαβόνας, δηλαδή τον μηχανισμό με τον οποίο η Βρετανία ενεργοποιεί τη διετή διαδικασία για την αποχώρησή της από την Ε.Ε.
Η πρωθυπουργός της Βρετανίας Τερέζα Μέι έχει πει ότι θα κινήσει τη διαδικασία του Άρθρου 50 μέχρι το τέλος Μαρτίου του 2017 και ότι δεν θα υπάρξει κοινοβουλευτική ψηφοφορία για το θέμα.
«Ζήτημα δημοκρατίας»
Στη Βρετανία δεν υπάρχει Σύνταγμα, αλλά οι σχέσεις κράτους, πολιτών και μεταξύ των εξουσιών ορίζονται από σειρά νομοθετημάτων.
Οι προσφεύγοντες στο Δικαστήριο, όμως, μεταξύ των οποίων η Τζίνα Μίλερ, διαχειρίστρια επενδύσεων, Βρετανοί που ζουν στο εξωτερικό, επαγγελματίες, όπως ένας κομμωτής, και μια ομάδα που αυτοαποκαλείται «Λαϊκή Πρόκληση», ισχυρίζονται στην προσφυγή τους ότι τα δικαιώματα των Βρετανών πολιτών, τα οποία που εδραιώθηκαν με κοινοβουλευτική πράξη του 1972, δεν μπορούν να ανασταλούν μονομερώς από τη βρετανική κυβέρνηση.
Όπως εξηγούν, πρόκειται για «θέμα δημοκρατίας».
Σύμφωνα με την Τζίνα Μίλερ, αν δεν γίνει ψηφοφορία, δημιουργείται ένα επικίνδυνο προηγούμενο που θα επιτρέπει στις κυβερνήσεις να ακυρώνουν το Κοινοβούλιο και να μην το συμβουλεύονται όταν λαμβάνονται αποφάσεις για τα δικαιώματα των πολιτών».
Επίσης αναφέρουν ότι το δημοψήφισμα, που κατέληξε στην απόφαση αποχώρησης από την Ε.Ε. (με 52% υπέρ και 48% κατά) δεν ήταν δεσμευτικό.
Η Τερέζα Μέι όμως επικαλείται το ιστορικό δικαίωμα της «βασιλικής αρμοδιότητας», το οποίο όπως υποστηρίζει της επιτρέπει να αποφασίσει πότε, πώς, και εάν χρειάζεται να λάβει την απόφαση ενεργοποίησης του Άρθρου 50.
Η Μέι και ο υπουργός Εξωτερικών, υπεύθυνος για το Brexit, Ντέιβιντ Ντέιβις, επανέλαβαν ότι η κυβέρνηση έχει το δικαίωμα κίνησης της διαδικασίας, αλλά δεσμεύτηκαν να δώσουν τον λόγο στους βουλευτές για να εκφράσουν τη γνώμη τους.
«Η βάση στην οποία στηριζόμαστε για να προχωρήσουμε είναι ότι θα υπάρξει ο σωστός έλεγχος», είπε ο Ντέιβις.
«Αυτό δεν σημαίνει όμως ότι θα επιτρέψουμε σε οποιονδήποτε να θέσει βέτο στην απόφαση των Βρετανών πολιτών», πρόσθεσε.
«Ζήτημα ουσιώδους συνταγματικής σημασίας»
Εάν η προσφυγή είναι επιτυχής, η κυβέρνηση θα εξαναγκαστεί να υποβάλει την απόφαση για ενεργοποίηση του Άρθρου 50 σε ψηφοφορία στο Κοινοβούλιο, όπου όμως η πλειοψηφία των βουλευτών υποστηρίζει την παραμονή της Βρετανίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Σύμφωνα με τις υπάρχουσες πληροφορίες, ο γενικός εισαγγελέας της Βρετανίας, και δικηγόρος της κυβέρνησης, Τζέρεμι Ράιτ θα υποστηρίξει ότι η προσφυγή στο Ανώτερο Δικαστήριο είναι ένα αντιδημοκρατικό τέχνασμα που θα καθυστερήσει τη διαδικασία για το Brexit.
Ο δικηγόρος των προσφευγόντων, Ντέιβιντ Πάνικ, υποστηρίζει ότι η υπόθεση «συνιστά ζήτημα ουσιώδους συνταγματικής σημασίας», διότι συναρτάται από την ισορροπία μεταξύ δύο εξουσιών, της νομοθετικής και της εκτελεστικής.
Ο ανώτατος δικαστής Τζον Τόμας καλείται να ακούσει τις δύο πλευρές στην τριήμερη διαδικασία και να εκδώσει την απόφασή του πριν από το τέλος του μήνα.
Τίποτα πάντως δεν μπορεί να αποκλείσει ότι το θέμα θα παραπεμφθεί στο αντίστοιχο με τον Άρειο Πάγο δικαστήριο της Βρετανίας, που θα πρέπει να λάβει απόφαση πριν από το τέλος του χρόνου.
Με την έναρξη της διαδικασίας, μικρές ομάδες υποστηρικτών και των δύο πλευρών συγκεντρώθηκαν έξω από το κτίριο του Ανώτερου Δικαστηρίου στο Λονδίνο, με πανό, σημαίες και συνθήματα, σε μια προσπάθεια να ασκήσουν πίεση προς το δικαστήριο.
Δημοψήφισμα και στη Σκοτία
Τη διεξαγωγή νέου δημοψηφίσματος για την ανεξαρτησία της Σκοτίας μετά το Brexit προτίθεται να ζητήσει η πρωθυπουργός της, Νίκολα Στέρτζον.
Το σχέδιο νόμου για το δημοψήφισμα θα κατατεθεί στο κοινοβούλιο την ερχόμενη εβδομάδα και εντάσσεται στο πλαίσιο της στρατηγικής της κυβέρνησης της Σκοτίας να ακουστεί η φωνή της στις διαπραγματεύσεις για την έξοδο της Βρετανίας από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Όπως ανακοίνωσε η Σκοτσέζα πρωθυπουργός, «Δεν υπάρχουν ορθολογικά επιχειρήματα για να βγει η Βρετανία από την ενιαία αγορά, ούτε υπάρχει εξουσιοδότηση γι’ αυτό».
Μιλώντας κατά την έναρξη του συνεδρίου του κόμματός της, του Εθνικού Κόμματος της Σκοτίας (SNP), στη Γλασκόβη, η Στέρτζον είπε πως θα ήταν πράξη «συνταγματικού βανδαλισμού» κάθε προσπάθεια να αγνοηθεί η φωνή του σκοτσέζικου κοινοβουλίου για το θέμα.
Οι Σκοτσέζοι, στο δημοψήφισμα του 2014, απέρριψαν την ανεξαρτησία με ποσοστά 45% έναντι 55%.
Ωστόσο, η Σκοτία ψήφισε υπέρ της παραμονής στην Ε.Ε. τον Ιούνιο, αλλά είναι εξαιρετικά πιθανό να εγκαταλείψει την Ε.Ε., επειδή η Βρετανία ως σύνολο ψήφισε υπέρ του Brexit.
