Η Ευρωπαϊκή Ένωση αντιμετωπίζει μια γεωπολιτική στιγμή αλήθειας αυτή την εβδομάδα, καθώς οι ηγέτες αντιμετωπίζουν εξαιρετικά σημαντικές αποφάσεις για την ειρήνη στην Ουκρανία και τον τρόπο χρηματοδότησης του πολέμου της κατεστραμμένης από τον πόλεμο χώρας εναντίον της Ρωσίας.
Έχοντας δεχθεί επίθεση από τον Πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ως «αδύναμη» και άσκοπη, οι ηγέτες της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένων των Μερτς και Μακρόν, έχουν τώρα την ευκαιρία να αποδείξουν ότι η Ευρώπη είναι έτοιμη να ρίξει τον κύβο και να αναλάβει την ευθύνη του πεπρωμένου της.
Μια απόφαση την περασμένη εβδομάδα να χρησιμοποιηθούν οι έκτακτες εξουσίες με χαρακτήρα επείγοντος για να παγώσουν τα ακινητοποιημένα περιουσιακά στοιχεία της Ρωσίας στο Βέλγιο σηματοδότησε ένα πρώτο βήμα προς μια νέα ανεξαρτησία για την ΕΕ.
Μεγάλες κινήσεις στη χρηματοδότηση της Mercosur (εμπορική συμφωνία με χώρες της Λατινικής Αμερικής) και της Ουκρανίας θα μπορούσαν να τονίσουν το θέμα – με την Ευρώπη να δείχνει επιτέλους τη γεωπολιτική της ισχύ. «Είχαμε έναν πρόεδρο των ΗΠΑ που είπε ότι οι ηγέτες δεν μπορούν να λαμβάνουν αποφάσεις. Τώρα είναι η ευκαιρία τους να δείξουν ότι μπορούν», δήλωσε ένας διπλωμάτης της ΕΕ.
Ποιοι συμμετέχουν στις κρίσιμες συναντήσεις
Στο Βερολίνο σήμερα ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι θα συναντηθεί με τον Μερτς πριν συναντηθεί με τους ακόλουθους Ευρωπαίους ηγέτες από τις 7:30 μ.μ.: Μακρόν, Κιρ Στάρμερ, Αλεξάντερ Στουμπ, Μέτε Φρέντερικσεν, Ντόναλντ Τουσκ, Ουλφ Κρίστερσον, Ντικ Σοφ, Γιόνας Γκαρ Στόρε, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και Αντόνιο Κόστα. Παρόντες επίσης: ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε.
Γιατί είναι κρίσιμη: Η συνάντηση του Βερολίνου σηματοδοτεί μια βασική ευκαιρία για την Ευρώπη να επηρεάσει μια ειρηνευτική συμφωνία, εβδομάδες αφότου ένα αρχικό σχέδιο 28 σημείων που καταρτίστηκε από τις ΗΠΑ και τη Ρωσία προκάλεσε οργή στο μπλοκ.
«Είμαστε πιθανώς πιο κοντά σε μια ειρηνευτική συμφωνία από ό,τι σε οποιαδήποτε στιγμή αυτά τα τέσσερα χρόνια», δήλωσε ο Φινλανδός Στουμπ σε έναν Ολλανδό δημοσιογράφο την Κυριακή.
Τι διακυβεύεται: Η μοίρα των ουκρανικών εδαφών που απαιτεί η Ρωσία, καθώς και οι εγγυήσεις ασφαλείας που ζητά το Κίεβο.
Επιταχύνονται οι διπλωματικές πιέσεις ενόψει της Συνόδου Κορυφής
Οι υπουργοί Εξωτερικών της ΕΕ σήμερα στις Βρυξέλλες θα καταβάλουν μια ύστατη προσπάθεια να καταλήξουν σε συμφωνία για ένα δάνειο 140 δισεκατομμυρίων ευρώ για την Ουκρανία χρησιμοποιώντας παγωμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία ενόψει μιας συνάντησης ηγετών αργότερα αυτή την εβδομάδα.
Ωστόσο, τα σχέδια για την αξιοποίηση δισεκατομμυρίων παγωμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων αντιμετωπίζουν περαιτέρω δυσκολίες, αφού η Ιταλία, μαζί με τη Μάλτα και τη Βουλγαρία, τάχθηκαν κατά του σχεδίου την περασμένη εβδομάδα. Η Ουγγαρία και η Σλοβακία είναι επίσης πιθανό να αντιταχθούν.
Επίσης, ο νεοεκλεγείς πρωθυπουργός της Τσεχίας, Αντρέι Μπάμπις, τάχθηκε κατά της πρότασης για ρωσικά περιουσιακά στοιχεία το Σαββατοκύριακο, λέγοντας ότι η χώρα του δεν είναι πρόθυμη να παράσχει οικονομικές εγγυήσεις στο Βέλγιο.
Ακόμα κι αν και οι επτά χώρες συνεργαστούν για τα περιουσιακά στοιχεία, δεν έχουν τους αριθμούς – από άποψη πληθυσμού – για να σχηματίσουν μια μειοψηφία αποκλεισμού σε μια ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία. Αλλά ενώ τα κράτη της ΕΕ μπορεί να κατατροπώσουν την Ουγγαρία σε μια ψηφοφορία με πλειοψηφία, είναι απίθανο να το κάνουν με το Βέλγιο.
Σε αυτό το πλαίσιο, ο Βέλγος πρωθυπουργός Μπαρτ ντε Βέβερ έλαβε κάποιες εγγυήσεις από τους Ευρωπαίους ηγέτες, καθώς προσπαθούν να καθησυχάσουν τους φόβους του. Την Κυριακή, η δανική προεδρία της ΕΕ επεξεργαζόταν μια νομική πρόταση από την Επιτροπή ενόψει της Coreper απόψε, σύμφωνα με έναν διπλωμάτη της ΕΕ. Η συνάντηση, που αρχικά είχε προγραμματιστεί για την Κυριακή, αναβλήθηκε για να υπάρξει χρόνος για αυτό το έργο.
Οι υπουργοί Εξωτερικών της ΕΕ που θα συγκεντρωθούν το πρωί για ένα Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων είναι πιθανό να ενημερωθούν για τις ειρηνευτικές προσπάθειες στη Γάζα από τους απεσταλμένους του Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ και Στιβ Γουίτκοφ, σύμφωνα με έναν διπλωμάτη της ΕΕ, ο οποίος είπε ότι η κίνηση προτάθηκε από τη Γαλλία. Ένας αξιωματούχος της ΕΕ δήλωσε την Κυριακή το βράδυ ότι η ενημέρωση ήταν «πιθανή».
Αποφασιστικής σημασίας εβδομάδα
Ενδεικτικές της κρισιμότητας είναι οι δηλώσεις της επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας, Κάγια Κάλας, η οποία έκανε λόγο για μια εβδομάδα αποφασιστικής σημασίας για την Ε.Ε..
Η επικεφαλής της διπλωματίας της ΕΕ διευκρίνισε ότι η διαπραγμάτευση ανάμεσα στους 27 ηγέτες των χωρών μελών του ευρωπαϊκού μπλοκ για τα παγωμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία συνεχίζεται, αλλά, όπως σημείωσε, είναι «ολοένα και πιο δύσκολη».
Η Κάλας σημείωσε εξάλλου σήμερα αναφερόμενη στον Ρώσο πρόεδρο ότι η κατάληψη της περιοχής του Ντονμπάς στην Ουκρανία «δεν θα είναι το τέλος του παιγνιδιού για τον (Βλαντίμιρ) Πούτιν».
«Πρέπει να καταλάβουμε ότι, αν πάρει το Ντονμπάς, τότε το οχυρό θα έχει πέσει και τότε οπωσδήποτε θα προχωρήσουν, καταλαμβάνοντας όλη την Ουκρανία», σημείωσε η Κάλας σε δηλώσεις που έκανε σε δημοσιογράφους.
«Αν χαθεί η Ουκρανία, τότε κι άλλες περιοχές βρίσκονται σε κίνδυνο», πρόσθεσε.
Το καθεστώς του Ντονμπάς, που περιλαμβάνει τις περιφέρειες του Ντονέτσκ και του Λουχάνσκ, αναδύθηκε ως βασικό σημείο τριβής στις συνομιλίες για μια ειρηνική διευθέτηση στην Ουκρανία.
