Πετσοκόβουν το άσυλο, εξευτελίζουν τους πρόσφυγες

«Είναι ντροπή για μια κυβέρνηση των Εργατικών να ξεσκίζει τα δικαιώματα και τα μέτρα προστασίας για ανθρώπους που έχουν βιώσει ένα ανείπωτο τραύμα. Ετσι θα θέλαμε να μας φερθούν αν τρέχαμε για να γλιτώσουμε τη ζωή μας; Σίγουρα όχι». Καταπέλτης κατά της κυβέρνησης Στάρμερ και της υπουργού Εσωτερικών Σαμπάνα Μαχμούντ ήταν η βουλευτής του Εργατικού Κόμματος Νάντια Γουίτομ, μετά την ανακοίνωση των προτάσεων για μεταρρύθμιση του συστήματος ασύλου. Η Γουίτομ αποκάλεσε επίσης «απάνθρωπη» και «δυστοπική» μια μεταρρύθμιση που άνετα θα ζήλευε η Δεξιά, αν όχι η Ακρα Δεξιά. Η Βρετανή βουλευτής είναι μία από τους τουλάχιστον 20 μέχρι στιγμής συναδέλφους της από το ίδιο κόμμα που έχουν ταχθεί ανοιχτά κατά του προτεινόμενου νομοσχεδίου το οποίο έχει εισπράξει θετικά σχόλια από τη δεξιά αντιπολίτευση.

Το να γίνονται «γενίτσαροι» πολιτικοί με μεταναστευτική καταγωγή δεν είναι κάτι καινούργιο στη Βρετανία και γενικότερα. Το είδαμε στην προηγούμενη κυβέρνηση των Τόρις με τον πρωθυπουργό Ρίσι Σούνακ ή τις δύο πρώην υπουργούς Εσωτερικών, την Πρίτι Πατέλ και τη Σουέλα Μπρέιβερμαν. Τη Δευτέρα ήρθε η σειρά της Εργατικής Σαμπάνα Μαχμούντ, κόρης μεταναστών από το Πακιστάν, να μπει κι αυτή στο ίδιο κλαμπ. Η Μαχμούντ παρουσίασε στο βρετανικό κοινοβούλιο ένα σχέδιο νόμου για την αυστηροποίηση των κανονισμών που διέπουν τον νόμο περί ασύλου και το οποίο εμπνέεται από το αντίστοιχο της Δανίας, ένα από τα πιο σκληρά σε ολόκληρη την Ευρώπη.

Τρία είναι τα βασικότερα σημεία του σχεδίου:

● Η ιδιότητα του πρόσφυγα δεν θα είναι πια μόνιμη, αλλά θα επανεξετάζεται σε τακτά χρονικά διαστήματα. Αν βελτιωθεί η κατάσταση στη χώρα προέλευσης των προσφύγων, μπορεί να τους ζητηθεί να επιστρέψουν.

● Θα καταργηθεί η νομική υποχρέωση της κυβέρνησης να παρέχει στέγη και εβδομαδιαίο επίδομα σε αιτούντες άσυλο που αναμένουν την εξέλιξη της αίτησής τους.

● Θα καταργηθούν τα μέτρα στήριξης, ανάμεσά τους το δικαίωμα στη στέγη, για μετανάστες και πρόσφυγες που έχουν άδεια εργασίας στο Ηνωμένο Βασίλειο, αλλά δεν εργάζονται, ενώ μπορούν. Αυτό θα ισχύει τόσο για εκείνους που περιμένουν πάνω από 12 μήνες την απόφαση για την αίτηση ασύλου, όσο και για εκείνους που έχουν αποκτήσει την ιδιότητα του πρόσφυγα.

Σε άλλα σημεία, τετραπλασιάζεται από τα 5 στα 20 (!) χρόνια το διάστημα υποχρεωτικής παραμονής στη Βρετανία έως ότου ένας πρόσφυγας πάρει άδεια μόνιμης παραμονής. Οι αιτούντες άσυλο που έχει απορριφθεί η αίτησή τους θα έχουν δικαίωμα μόνο για μία έφεση και όχι για περισσότερες, όπως ισχύει σήμερα. Τέλος, η βρετανική κυβέρνηση θα αλλάξει την ερμηνεία του άρθρου 8 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα που διέπει το δικαίωμα στην οικογενειακή ζωή, ξεκαθαρίζοντας ότι η έννοια του οικογενειακού δεσμού θα αφορά μόνο συγγενείς πρώτου βαθμού, όπως γονείς ή παιδιά.

Εως το πρώτο εξάμηνο του 2025, η Βρετανία δέχτηκε τις περισσότερες αιτήσεις για χορήγηση ασύλου από το 2011. Την ίδια στιγμή, όπως επισημαίνει το Reuters, είναι λιγότερες συγκριτικά με χώρες όπως η Γαλλία, η Γερμανία, η Ιταλία ή η Ισπανία.

Εν πάση περιπτώσει, το σχέδιο των Εργατικών φαίνεται να κερδίζει την υποστήριξη των Τόρις, με την αρχηγό τους, Κέμι Μπάντενοκ, να δηλώνει ότι θα το ψηφίσει αν έρθει σε ψηφοφορία στη Βουλή, αλλά και του ακροδεξιού Νάιτζελ Φάρατζ, επικεφαλής του Reform UK. Σε συνέντευξη Τύπου χθες στο Λονδίνο, ο Φάρατζ είπε ότι συμφωνεί «ρητορικά» με τις περισσότερες προτάσεις της Μαχμούντ, αστειευόμενος ότι η υπουργός των Εργατικών ίσως είναι η «επόμενη που θα αποσκιρτήσει» στο κόμμα του.

Και πάλι όμως, η υιοθέτηση της ακροδεξιάς ρητορικής και πρακτικής δεν φαίνεται να ωφελεί την κυβέρνηση Στάρμερ. Σε τελευταία δημοσκόπηση του Ipsos, το Reform UK παραμένει πρώτο στην πρόθεση ψήφου με 33%. Στη δεύτερη θέση ακολουθούν με μεγάλη απόσταση (18%) οι Εργατικοί κι από κοντά οι Τόρις με 16%.