Το ναζιστικό παρελθόν της Γερμανίας βάζει εμπόδια στην κατάρριψη ρωσικών drones

Μια ενδιαφέρουσα πτυχή των στρατιωτικών αντανακλαστικών της Γερμανίας αναδεικνύει σε άρθρο του το Politico, εν μέσω των εκτεταμένων ρωσικών παραβιάσων εναέριων χώρων με drones. 

Όπως μεταδίδει το διεθνές μέσο, οι γερμανικές ένοπλες δυνάμεις έχουν εν μέρει δεμένα τα χέρια τους σε περίπτωση εμφάνισης ρωσικών drones στον εναέριο χώρο της Γερμανίας λόγω των συνταγματικών περιορισμών που υφίστανται από την επαύριο του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.

Το γερμανικό σύνταγμα, απαγορεύει ρητά στις ένοπλες δυνάμεις (Bundeswehr) να διαδραματίζουν βασικό ρόλο στην εσωτερική ασφάλεια της χώρας. Αυτό συνέβη επειδή οι συντάκτες του συντάγματος είχαν επίγνωση της κατάχρησης της στρατιωτικής δύναμης από τους Ναζί και τους πολιτικούς τους συμμάχους, προκειμένου να καταστείλουν αριστερές πολιτικές δυνάμεις.

Ωστόσο, σήμερα, στην σκιά της ρωσικής απειλής, αυτές οι συνταγματικές προστασίες έχουν ένα απρόσμενο αποτέλεσμα: περιορίζουν τη δυνατότητα της Γερμανίας να αμυνθεί απέναντι στις προκλήσεις της Ρωσίας.

«Πρέπει να τροποποιήσουμε τους νόμους ώστε οι μόνοι που μπορούν να αντιμετωπίσουν το ζήτημα — δηλαδή η Bundeswehr — να έχουν και τη σχετική εξουσία», δήλωσε ο Τόμας Ρέβεκαμπ, πρόεδρος της επιτροπής άμυνας στο γερμανικό κοινοβούλιο και μέλος του συντηρητικού μπλοκ του καγκελάριου Φρίντριχ Μερτς, στο Politico.

Αν και θεωρητικά η Bundeswehr μπορεί να αναλάβει δράση εντός της χώρας σε περίπτωση μεγάλης εισβολής, οι μέχρι τώρα παραβιάσεις από drones δεν θεωρούνται νομικά «σοβαρές επιθέσεις». Σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία, η Bundeswehr μπορεί να καταρρίψει drones μόνο πάνω από στρατιωτικές βάσεις.

Δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι τα drones που έχουν εισέλθει πρόσφατα στον γερμανικό εναέριο χώρο ήταν στρατιωτικά επικίνδυνα. Ωστόσο, οι γερμανικές αρχές θεωρούν ότι το Κρεμλίνο τα χρησιμοποιεί για κατασκοπεία. Πέρσι, υπήρξαν αναφορές για ανεξήγητες εμφανίσεις drones πάνω από εγκαταστάσεις της κατασκευάστριας όπλων Rheinmetall και του χημικού κολοσσού BASF.

Η αστυνομία της Γερμανίας έχει το νομικό δικαίωμα να καταρρίψει τέτοια drones εφόσον κριθεί απαραίτητο, αλλά δεν διαθέτει την τεχνική κατάρτιση. «Η ομοσπονδιακή αστυνομία και σχεδόν όλες οι αστυνομικές δυνάμεις των κρατιδίων δεν έχουν σήμερα καμία απολύτως ικανότητα αμυντικής αντίδρασης απέναντι σε drones», είπε ο Ρέβεκαμπ.

Οι ένοπλες δυνάμεις μπορούν, για παράδειγμα, να βοηθήσουν στον εντοπισμό drones ή να μεταφέρουν πληροφορίες αν τους ζητηθεί — όπως έγινε πρόσφατα όταν εντοπίστηκαν drones πάνω από το αεροδρόμιο του Μονάχου.

Η Bundeswehr διαθέτει περισσότερες τέτοιες δυνατότητες, αλλά είναι σε μεγάλο βαθμό ανίκανη να δράσει, κυρίως λόγω του ιστορικού παρελθόντος της χώρας.

Στη Γερμανική Αυτοκρατορία και στη Δημοκρατία της Βαϊμάρης πριν τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, ο γερμανικός στρατός «αναπτυσσόταν συχνά και χωρίς έλεος, συνήθως για να καταστείλει Σοσιαλδημοκράτες και αριστερές κυβερνήσεις», δήλωσε η καθηγήτρια δημοσίου δικαίου Κάθριν Γκρο από το Πανεπιστήμιο Bundeswehr του Μονάχου. «Μια επανάληψη τέτοιων ενεργειών έπρεπε να αποφευχθεί στο σύνταγμα του 1949, γι’ αυτό και υπάρχουν αυτοί οι αυστηροί κανόνες για τη Bundeswehr σήμερα».

Προσαρμογή στη «νέα πραγματικότητα»

Αυτό φέρνει τους Γερμανούς ηγέτες σε δύσκολη θέση καθώς προσπαθούν να απαντήσουν στις ρωσικές προκλήσεις.

Προς το παρόν, η Bundeswehr μπορεί να προσφέρει μόνο αυτό που το σύνταγμα αποκαλεί «διοικητική βοήθεια» στην άμυνα κατά των drones. Οι δυνάμεις της μπορούν, για παράδειγμα, να εντοπίζουν drones ή να μεταφέρουν πληροφορίες, όπως συνέβη πρόσφατα στο Μόναχο.

Ο υπουργός Εσωτερικών της Γερμανίας, Αλεξάντερ Ντόμπριντ, σχεδιάζει να δημιουργήσει μια μονάδα αεράμυνας για drones εντός της ομοσπονδιακής αστυνομίας και να ιδρύσει ένα εθνικό κέντρο αεράμυνας, στο οποίο θα συμμετέχουν από κοινού αστυνομία, υπηρεσίες πληροφοριών και στρατός. Επίσης, σκοπεύει να προωθήσει νόμο που θα επιτρέπει στον στρατό να καταρρίπτει drones στον γερμανικό εναέριο χώρο όταν τίθενται σε κίνδυνο ανθρώπινες ζωές.

Ωστόσο, η συνταγματικότητα ενός τέτοιου νόμου παραμένει μετέωρη.

Αν ο Ντόμπριντ επιθυμεί κάτι περισσότερο από «διοικητική βοήθεια» εκ μέρους του στρατού, το ζήτημα «θα καταλήξει στο Συνταγματικό Δικαστήριο», δήλωσε η Μαρί-Άγκνες Στρακ-Τσίμερμαν, Γερμανίδα πολιτικός και πρόεδρος της Επιτροπής Άμυνας και Ασφάλειας στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Εδώ τα πράγματα περιπλέκονται ακόμα περισσότερο για τον Φρίντριχ Μερτς και τον σχετικά αδύναμο κυβερνητικό του συνασπισμό, που αποτελείται από κεντροδεξιούς συντηρητικούς και κεντροαριστερούς σοσιαλδημοκράτες. Με την άνοδο των πολιτικών άκρων, συμπεριλαμβανομένου του ακροδεξιού κόμματος Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD), ο Μερτς έχει μια από τις ασθενέστερες πλειοψηφίες στην μεταπολεμική ιστορία της Γερμανίας — και απέχει πολύ από το να διαθέτει την απαιτούμενη πλειοψηφία δύο τρίτων για τροποποίηση του συντάγματος.

Αυτό ενέχει τον κίνδυνο να αφήσει τη Γερμανία ουσιαστικά απροστάτευτη απέναντι στις ρωσικές παραβιάσεις από drones για το προβλέψιμο μέλλον — τουλάχιστον μέχρι να αναπτύξει η αστυνομία της ικανότητες κατάρριψης.

Αλλά η μόνη μακροπρόθεσμη λύση, σύμφωνα με κάποιους, είναι η αλλαγή του γερμανικού συντάγματος ώστε να επιτρέπεται στον στρατό να διαδραματίζει πιο ενεργό ρόλο στο εσωτερικό.

«Ο κόσμος έχει αλλάξει και πλέον δεν υπάρχει σαφής διάκριση μεταξύ εσωτερικής και εξωτερικής ασφάλειας πουθενά», δήλωσε ο Ρέβεκαμπ. «Κοιτάζοντας προς το μέλλον, πρέπει να προσαρμόσουμε τις συνταγματικές μας προβλέψεις στην πραγματικότητα.»