Να κρατήσει τους Αφρικανούς στην Αφρική και τους Σύρους, τους Αφγανούς και τους Ιρακινούς στην Ασία επιχειρεί η Ευρωπαϊκή Ενωση στη διήμερη σύνοδο της Βαλέτας – ακόμη κι αν της κοστίσει μερικά δισεκατομμύρια παραπάνω.
Αλλωστε, το φλέγον πρόβλημα του «βαλκανικού διαδρόμου», που επέτρεψε σε εκατοντάδες χιλιάδες απελπισμένους ανθρώπους να υπερπηδήσουν προσωρινά τις τάφρους και τα αόρατα τείχη της Ευρώπης-φρούριο, επιλύεται σταδιακά με πιο παραδοσιακές μεθόδους – όπως τα χιλιόμετρα επί χιλιομέτρων αγκαθωτού σύρματος, σαν αυτό που όρθωναν χτες κατά μήκος των συνόρων με την Κροατία Σλοβένοι στρατιώτες και αστυνομικοί…
Στη διήμερη (αντι-)προσφυγική σύνοδο στη Βαλέτα, το «μενού» ξεκίνησε με Μαύρη Ηπειρο.
Συγκεκριμένα, οι Ευρωπαίοι άσκησαν πιέσεις στις τριάντα αφρικανικές χώρες που εκπροσωπήθηκαν εκεί για να περιορίσουν τη διέλευση προσφύγων και μεταναστών προς την Ε.Ε., αν θέλουν κι αυτές μερίδιο από το Αναπτυξιακό Ταμείο για την Αφρική, έναν νέο κοινοτικό κορβανά που, σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, θα προικοδοτηθεί με 3,6 δισεκατομμύρια ευρώ· από αυτά τα χρήματα, τα μισά θα προορίζονται για τον «περιορισμό του μεταναστευτικού κύματος» από την Αφρική.
Υποκριτική αναζήτηση
Επισήμως, βέβαια, οι χώρες-μέλη της Ε.Ε. και οι αφρικανικές χώρες θα επιχειρήσουν να ανιχνεύσουν και να αντιμετωπίσουν «τις βαθύτερες αιτίες» που ωθούν ολοένα και περισσότερους Αφρικανούς να εγκαταλείψουν τις χώρες τους και να παίξουν τη ζωή τους κορόνα γράμματα – τους πολέμους, τις εθνοκαθάρσεις μειονοτήτων, τη μαύρη φτώχεια.
Στην πραγματικότητα, πολλές από τις κυβερνήσεις (και «κυβερνήσεις», όπως π.χ. αυτή του Σουδάν) που εκπροσωπούνται στη Βαλέτα έχουν βαριές ευθύνες τόσο για την πυροδότηση του προσφυγικού κύματος όσο και για την απρόσκοπτη λειτουργία των πάσης φύσεως κυκλωμάτων «τράφικινγκ», που μεταφέρουν τους πρόσφυγες ώς τους προμαχώνες του ευρωπαϊκού «φρουρίου».
Φυσικά, το κλειδί της υπόθεσης είναι ο διαχωρισμός ανάμεσα σε πρόσφυγες, που δικαιούνται και μετανάστες, που δεν δικαιούνται και πρέπει να «επαναπροωθηθούν» στις χώρες από τις οποίες δραπέτευσαν.
Και οι Ευρωπαίοι εμφανίζονται αποφασισμένοι να αποθαρρύνουν όλους όσους δεν θεωρούν πρόσφυγες: εξαίρεση αποτελούν μόνον όσοι προέρχονται από την Ερυθραία, που είναι και οι περισσότεροι μεταξύ των περίπου 140.000 Αφρικανών προσφύγων και μεταναστών που έχουν φτάσει στην Ιταλία μέσω θαλάσσης το 2015.
Μάλιστα, στη Βαλέτα αναμένεται να ανακοινωθεί συγκεκριμένη συμφωνία για τους Ερυθραίους πρόσφυγες, μεταξύ της Ε.Ε. και της Αιθιοπίας.
Ομως το δικαίωμα αυτό δεν αναγνωρίζεται στους χιλιάδες Νιγηριανούς, Σομαλούς, Σουδανούς, Γκαμπονέζους κ.ά. Και όσοι δεν δικαιούνται άσυλο θα πρέπει να «επαναπροωθηθούν» πίσω στην Αφρική.
Γι’ αυτό η Ε.Ε. επείγεται να καταλήξει σε ένα «σχέδιο δράσης», με συγκεκριμένα προγράμματα, ώς το τέλος του 2016, στα οποία θα περιλαμβάνεται η «οικονομική και επιμελητειακή βοήθεια» που προαναφέραμε.
Ετσι κι αλλιώς, η «ευρω-αφρικανική» σύνοδος της Βαλέτας έχει μείνει πίσω από τις εξελίξεις: είχε προγραμματιστεί για την άνοιξη, έπειτα από ένα τραγικό ναυάγιο που προκάλεσε τον θάνατο 800 προσφύγων στην κεντρική Μεσόγειο – ένα από τα αμέτρητα στον θαλάσσιο διάδρομο προς τη Λαμπεντούζα της Ιταλίας, που εκείνη την εποχή ήταν ακόμη ο βασικός «διάδρομος» προς την Ευρώπη.
Εκτοτε βέβαια, τα πράγματα άλλαξαν και η προσοχή όλων έχει στραφεί στα Βαλκάνια και τους Σύρους -κυρίως- αιτούντες άσυλο, που καταφτάνουν κατά δεκάδες χιλιάδες στην καρδιά της Ευρώπης.
Θα βγουν μαχαίρια
Αυτό το σκέλος, το πιο κρίσιμο και φλέγον, θα συζητηθεί στη σημερινή, άτυπη σύνοδο κορυφής, χωρίς φυσικά τους Αφρικανούς. Και εκεί θα βγούνε τα πραγματικά «μαχαίρια»:
▣ Για τη συνεργασία με τρίτες χώρες, και πρωτίστως με την Τουρκία, που ζητά όλο και περισσότερα (οικονομικά και γεωπολιτικά) ανταλλάγματα για να φρενάρει (;) το ανθρώπινο ποτάμι που διασχίζει καθημερινά με την ανοχή της το Αιγαίο.
▣ Για την εφαρμογή των αποφάσεων που έχουν ληφθεί σε επίπεδο κορυφής για τη μετεγκατάσταση 160.000 προσφύγων, για την οποία συνεχίζεται η άτυπη «κολοκυθιά» μεταξύ των αφιλόξενων κρατών-μελών που έχουν ώς τώρα υποδεχτεί μόλις μερικές δεκάδες.
▣ Και βέβαια για το κομμάτι που μας αφορά άμεσα, δηλαδή η σύσταση και στελέχωση των hotspots (κέντρων καταγραφής) σε Ελλάδα και Ιταλία, αλλά πιθανόν και σε Σερβία και ΠΓΔΜ, σε συνδυασμό με την «ενίσχυση των δυνατοτήτων υποδοχής και της παροχής στη FRONTEX και την EASO της απαιτούμενης τεχνογνωσίας», καθώς και η «αποτελεσματική ενίσχυση του ελέγχου των εξωτερικών συνόρων της Ε.Ε.».
Εδώ «κολλάει» και η επιμονή πολλών Ευρωπαίων ηγετών και αξιωματούχων για κοινές ελληνο-τουρκικές περιπολίες στο Αιγαίο, τις οποίες ώς τώρα απορρίπτει σταθερά η ελληνική κυβέρνηση.
Και έπεται συνέχεια, αφού το σκηνικό (και μέρος του θιάσου) θα μεταφερθεί στη σύνοδο κορυφής του G20 στην Αττάλεια, την Κυριακή και τη Δευτέρα, όπου το προσφυγικό θα συζητηθεί στο υψηλότερο επίπεδο, με οικοδεσπότη τον… Ερντογάν.
Θα σταματήσουν άραγε οι καραβιές των απελπισμένων προς τη Λέσβο και τα άλλα νησιά μας στο διάστημα που θα τους κουβεντιάζουν οι είκοσι ισχυροί ή η τουρκική μαφία θα συνεχίσει κανονικά τα… χρυσοφόρα δρομολόγια;
Και πόσοι θα πνιγούν ξανά στο Αιγαίο, όσο οι Ευρωπαίοι θα παζαρεύουν με τον «σουλτάνο» τα… μπαξίσια;
