«Πρώτον, σταθερότητα, δεύτερον, συνύπαρξη και, τρίτον, πρόοδος». Με αυτά τα λόγια ο υπηρεσιακός πρωθυπουργός της Ισπανίας Πέδρο Σάντσεθ έδωσε το στίγμα της συμφωνίας που υπέγραψαν χθες το Σοσιαλιστικό Κόμμα (PSOE) και ο αριστερός συνασπισμός Sumar, με επικεφαλής την υπουργό Εργασίας και δεύτερη αντιπρόεδρο της κυβέρνησης Γιολάντα Ντίαθ, για τον σχηματισμό προοδευτικού κυβερνητικού συνασπισμού για τα επόμενα τέσσερα χρόνια. Πρόκειται για μια πολυαναμενόμενη συμφωνία -αν κι ελάχιστοι στην πραγματικότητα αμφέβαλλαν για την έκβασή της- η οποία περιλαμβάνει 230 μέτρα με στόχο την υλοποίησή τους μέσα στη νέα τετραετία.
Το μέτρο για το οποίο έχει γίνει η περισσότερη συζήτηση είναι η μείωση των ωρών εργασίας σε 37,5 την εβδομάδα από 40 που ισχύει σήμερα. Μια εξέλιξη που χαιρετίστηκε από τα συνδικάτα αλλά συνάντησε την αντίδραση, όπως ήταν αναμενόμενο, των εργοδοτικών οργανώσεων. Σε άλλα μέτρα περιλαμβάνονται το ψαλίδισμα στην ευκολία με την οποία οι επιχειρήσεις προχωρούν σε απολύσεις εργαζομένων, νέες αυξήσεις στον κατώτατο μισθό, μέτρα για την καταπολέμηση της ανεργίας των νέων, αύξηση των φόρων για τις τράπεζες και τις μεγάλες εταιρείες παραγωγής ενέργειας, κατάργηση του νόμου-φίμωτρο που, αν και αποδυναμωμένος, σέρνεται από την περίοδο Ραχόι, αύξηση στη διάρκεια της άδειας λοχείας, μείωση του χρόνου της λίστας αναμονής στα δημόσια νοσοκομεία, μέτρα για την κλιματική αλλαγή, κατασκευή περισσότερων κοινωνικών κατοικιών, ρύθμιση των τιμών στα ενοίκια αλλά και στη χρήση των τουριστικών κατοικιών. Για μια «μεγάλη μέρα» έκανε λόγο η Γιολάντα Ντίαθ, τονίζοντας πως «αυτή η συμφωνία δεν είναι ούτε του PSOE ούτε του Sumar, είναι δική σας, για να ζήσετε καλύτερα».
Βέβαια, για να υλοποιηθεί η παραπάνω φιλόδοξη συμφωνία πρέπει να ξεπεραστεί ένα σημαντικό εμπόδιο: να πειστούν τα δύο εθνικιστικά καταλανικά κόμματα, το ERC και το Junts, να δώσουν ψήφο εμπιστοσύνης στην κυβέρνηση -το «ναι» των υπόλοιπων εθνικιστικών κομμάτων θεωρείται ουσιαστικά τελειωμένη υπόθεση. Το μεγαλύτερο αγκάθι είναι η αμνηστία για τους Καταλανούς πολιτικούς που εμπλέκονταν στο δημοψήφισμα του 2017 για την ανεξαρτησία.
«Χαιρόμαστε που το PSOE και το Sumar βαδίζουν χέρι χέρι, αλλά δεν θα τους χρησιμεύσει ιδιαίτερα αν δεν υπάρξει συμφωνία με τα αυτονομιστικά καταλανικά κόμματα», φρόντισε να υπενθυμίσει χθες η εκπρόσωπος της αυτόνομης καταλανικής κυβέρνησης Πατρίθια Πλάχα. Σύμφωνα με πληροφορίες της El Pais, οι Σοσιαλιστές θα ήθελαν να διεξαχθεί η διαδικασία για την παροχή ψήφου εμπιστοσύνης πριν από το συνέδριο του Ευρωπαϊκού Σοσιαλιστικού Κόμματος που θα γίνει στις 10 και 11 Νοεμβρίου στη Μάλαγα. Σε κάθε περίπτωση, αν δεν σχηματιστεί κυβέρνηση ώς τις 27 Νοεμβρίου, η Ισπανία θα πάει σε νέες εκλογές στις 14 Ιανουαρίου 2024.
