Δύο εβδομάδες αγωνίας και πολιτικής ζύμωσης

Τρίτη προεδρική θητεία για τον «τεφάλ» Ταγίπ Ερντογάν ή μια αναπάντεχη -αν και όχι ιδιαίτερα πιθανή πλέον- αλλαγή… στις παρατάσεις;

Το θρίλερ με την ανάδειξη νέου προέδρου στην Τουρκία παρατείνεται -πρώτη φορά στη σύγχρονη ιστορία της γείτονος- μέχρι τον β’ γύρο τις 28 Μαΐου.

«Φαίνεται ότι θα είναι οι μακρύτερες δύο εβδομάδες στα χρονικά της Τουρκίας και πολλά πράγματα θα συμβούν» παρατηρεί στο πρακτορείο Reuters o Χακάν Ακμπάς, διευθυντής της εταιρείας συμβούλων Strategic Advisory Services με έδρα την Κωνσταντινούπολη. «Προβλέπω σοβαρή πτώση στο χρηματιστήριο» σημείωσε -κάτι που ήδη συνέβαινε από χθες- «και πολλές διακυμάνσεις στη λίρα».

Προσώρας σχεδόν άπαντες συναινούν στα προφανή.

Οι πλείστες όσες δημοσκοπήσεις που έδιναν πρωτιά στον κεμαλιστή Αλεβίτη προεδρικό υποψήφιο του ετερόκλητου -και τώρα αμφισβητούμενης συνοχής- μπλοκ της αντιπολίτευσης, Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου, πήγαν… κουβά και ο ίδιος τώρα αμφισβητείται.

Ο δε Τούρκος πρόεδρος Ερντογάν πηγαίνει σε μια επαναληπτική αναμέτρηση με «ούριο άνεμο» την εξασφάλιση της κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας από τον κυβερνητικό συνασπισμό του και τώρα έχει τις περισσότερες πιθανότητες να κερδίσει.

Για την ακρίβεια λίγο έλειψε να εκλεγεί από τον α’ γύρο παρά τη φθορά της 21ετούς παραμονής του στην εξουσία, τα καταστροφικά Erdoganomics της ανορθόδοξης νομισματικής πολιτικής του, τη δεινή κατάσταση της οικονομίας, την κατάλυση του κράτους δικαίου και την εγκληματική αναποτελεσματικότητα του κρατικού μηχανισμού στους φονικούς σεισμούς του περασμένου Φεβρουαρίου.

Με τη συμμετοχή να φτάνει σε επίπεδα-ρεκόρ, στο 88,92%, σάρωσε στην ενδοχώρα αλλά και στις 10 από τις 11 σεισμόπληκτες επαρχίες του Νότου.

Απέσπασε κατά μέσο όρο το 56% της ψήφου των αποδήμων που άσκησαν το εκλογικό τους δικαίωμα (συμμετοχή 52,69%) και δη «κατά κράτος» στην πολυπληθέστερη κοινότητά τους στο εξωτερικό, στη Γερμανία.

Ετσι με την αντιπολίτευση να διαμαρτύρεται για χειραγώγηση της ροής των εκλογικών αποτελεσμάτων -όχι όμως και για νοθεία- ο Ερντογάν κόβει πρώτος το «νήμα» του α’ γύρου με 49,5%.

Αυτό έναντι 44,89% που απέσπασε ο Κιλιτσντάρογλου και ένα -μικρό, αλλά τώρα κομβικό για την επόμενη ημέρα- 5,17% για τον «ανεξάρτητο» προεδρικό υποψήφιο Σινάν Ογάν, που υποστήριξε η εθνικιστική Συμμαχία ΑΤΑ.

Ουσιαστικά θεωρείται ο πραγματικός κερδισμένος του α’ γύρου στο φόντο μιας εν γένει ενίσχυσης των Τούρκων εθνικιστών (συμπεριλαμβανομένων δηλαδή του ακροδεξιού MHP του ακροδεξιού εταίρου του Ερντογάν, Ντεβλέτ Μπαχτσελί, και του Καλού Κόμματος της «λύκαινας» Μεράλ Ακσενέρ, νυν συμμάχου του Κιλιτσντάρογλου). Συνολικά στις διπλές κάλπες της Κυριακής απέσπασαν το 25% των ψήφων.

Με πάνω από 2.829.000 ψήφους, δε, ο Ογάν -πρώην πολιτικό «παραπαίδι» του Μπαχτσελί και μετέπειτα ατυχήσας «δελφίνος»- γίνεται τώρα για κυβέρνηση και αντιπολίτευση «πολύφερνος νύφη».

Με επίγνωση ότι κρατά στα χέρια του τον εκλογικό «μπαλαντέρ» της 28ης Μαΐου, ο εθνικιστής πολιτικός ομολογεί κυνικά ένθεν κακείθεν «παζάρια» για υπουργεία.

Δεν έχει ανακοινώσει ακόμη δημόσια προς τα πού θα κλίνει. Παραπέμπει σε συλλογικές αποφάσεις με «υποστηρικτές και βάση» με γνώμονα «την κοινή λογική» -όπως σιβυλλικά ανέφερε- και με επίγνωση «της ευθύνης για να μην μπει η Τουρκία σε κρίση και πολιτική αναταραχή».

Για το θεαθήναι ή μη -μιας και οι δυσαρεστημένοι με τα κόμματα εξουσίας εθνικιστές ψηφοφόροι του βρίσκονται τώρα τον «αέρα»- θέτει ήδη όρους.

Οπως τόνισε ο Ογάν μέσα στο τελευταίο 24ωρο, θέλει εξοβελισμό από την πολιτική σκηνή όσων «πολιτικών κομμάτων δεν παίρνουν αποστάσεις από τρομοκρατικές οργανώσεις», βάζοντας στο στόχαστρο το αριστερό-φιλοκουρδικό HDP της αντιπολίτευσης και το Hüda Par, τον κουρδικό ισλαμο-εθνικιστικό μικρό εταίρο του κόμματος του Ταγίπ Ερντογάν.

Αξιώνει επίσης τον άμεσο επαναπατρισμό των προσφύγων που ζουν σήμερα στην Τουρκία, και δη της μεγαλύτερης κοινότητας: των 3,65 εκατομμυρίων Σύρων.

Θέμα που ο Κιλιτσντάρογλου διακηρύττει ότι θα έχει λύσει «σε δύο χρόνια» και ο Ερντογάν δρομολογεί με υποτιθέμενες «εθελοντικές επιστροφές» και μια επιχειρούμενη προσέγγιση -υπό ρωσική μεσολάβηση και πίεση- με το καθεστώς του Σύρου προέδρου Μπασάρ αλ Ασαντ.

«Ο Ογάν είναι ο “βασιλιάς” για τον δεύτερο γύρο και είπε ότι θα διαπραγματευτεί και με τα δύο μέρη» παρατηρεί ο αναλυτής Χακάν Ακμπάς. «Ομως ο Ερντογάν», εκτιμά, «έχει περισσότερα να του προσφέρει».

Κάτι τέτοιο ωστόσο σημαίνει ότι σε περίπτωση επανεκλογής του ο Τούρκος πρόεδρος θα θέσει τις βάσεις για τον «νέο αιώνα της Τουρκίας», τον οποίο ευαγγελίζεται, υπό μια ασφυκτική πολιτική «ομηρία» των πιο ακραίων στοιχείων της τουρκικής πολιτικής σκηνής που έχει για συμμάχους.

Αυτά σε μια περίοδο περιδίνησης της οικονομίας της γείτονος, η οποία κατά πολλούς αναλυτές βρίσκεται στον «προθάλαμο» του ΔΝΤ. Βρίσκεται σε βαθύ διχασμό μεταξύ δύο διαφορετικών οραμάτων για το μέλλον. Και ατενίζει με αβεβαιότητα ακόμη και τη σταθερότητα που της υπόσχεται ο Ερντογάν για την επανεκλογή του, ενόσω ο ίδιος ταλαντεύεται μεταξύ Ανατολής και Δύσης από τη μια «ποντάροντας» στον στρατηγικό ρόλο της Τουρκίας, από την άλλη διατηρώντας τη συμμαχία με τη Ρωσία, ανοιχτούς τους διαύλους συνεργασίας με την Κίνα και ζωντανό το «φλερτ» με την -μπροστάρισσα πια προς μια αποδολαριοποιημένη οικονομία- ομάδα BRICS.