Τρομολαγνεία και πόλωση, το τελευταίο χαρτί Ερντογάν

«Ξέρω ότι δεν θα θυσίαζες τον ηγέτη σου για το κρεμμύδι ή την πατάτα», είπε σε χθεσινή προεκλογική συγκέντρωση ο Τούρκος πρόεδρος Ερντογάν, αφήνοντας να φανεί η ανησυχία του για τον αντίκτυπο που θα έχει η κρίση κόστους ζωής στη διπλή κάλπη της 14ης Μαΐου.

Στην πλειονότητά τους οι τελευταίες δημοσκοπήσεις δίνουν προβάδισμα στην ισλαμοσυντηρητική-εθνικιστική συμμαχία του στις βουλευτικές εκλογές από τη μια, στον κεμαλιστή αντίπαλό του, Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου, για την προεδρία από την άλλη.

Η εταιρεία ArtıBir δίνει στον προεδρικό υποψήφιο της αντιπολίτευσης 49,4% για τη μεθεπόμενη Κυριακή –έναντι 43,7%, στον Ερντογάν– και τελική επικράτησή του με 53,6% στον β’ γύρο, στις 28 Μαΐου.

Ομως οι εννιά ημέρες που απομένουν μέχρι να ανοίξουν οι κάλπες είναι πολύς χρόνος σε όρους πολιτικής· και ο Τούρκος πρόεδρος δεν μένει με σταυρωμένα χέρια.

Χθες υποσχέθηκε περαιτέρω μείωση του πληθωρισμού (επισήμως 44% τον Απρίλιο) και νέες αυξήσεις σε μισθούς και συντάξεις το δεύτερο εξάμηνο του έτους, εφόσον επανεκλεγεί. Ολο και περισσότερο επενδύει στην πόλωση με εθνικιστική και μισαλλόδοξη ρητορική, με γερή δόση τρομολαγνείας.

Εάν έρθει στην εξουσία η αντιπολίτευση, υποστήριξε ο Τούρκος πρόεδρος, θα καταστρέψει το «εθνικό μοντέλο» που η κυβέρνησή του έχτισε με «μεγάλους αγώνες και θυσίες». «Στη χώρα θα κάνουν κουμάντο οι τοκογλύφοι», είπε για τη δέσμευση Κιλιτσντάρογλου περί επιστροφής των Δυτικών επενδυτών. Τον κατηγόρησε ότι είναι «όργανο» της Δύσης.

Υπερθεματίζοντας, ο υπουργός Εσωτερικών Σουλεϊμάν Σοϊλού επανέλαβε δημοσίως τον ισχυρισμό για «απόπειρα πολιτικού πραξικοπήματος» στις κάλπες, οργανωμένου από τις ΗΠΑ, αφήνοντας ορθάνοιχτο το ερώτημα τι θα κάνει ο ερντογανικός μηχανισμός σε περίπτωση ήττας και αναπάντητους τους εκπεφρασμένους φόβους της τουρκικής αντιπολίτευσης για νοθεία.

«Στις 14 Μαΐου δεν αρκεί να ψηφίσεις», κάλεσε ο Ερντογάν τους υποστηρικτές του. «Πρέπει να βάλεις τουλάχιστον έναν από τους φίλους ή τους γείτονές σου να μας ψηφίσει. Διαφορετικά», ανέφερε, η αντιπολίτευση «θα κλείσει τη στρόφιγγα του φυσικού αερίου που εντοπίσαμε στη Μαύρη Θάλασσα και θα τσιμεντώσει το κοίτασμα πετρελαίου στο Γκαμπάρ», κοντά στα σύνορα με το Ιράκ, την ανακάλυψη του οποίου ανακοίνωσε μόλις προχθές ο ίδιος.

Εγκάλεσε τα εθνικιστικά και ισλαμιστικά κόμματα που υποστηρίζουν την υποψηφιότητα Κιλιτσντάρογλου για τη στάση τους. Κάλεσε τους «Κούρδους αδελφούς» να μην «εξαπατηθούν» από το PKK. Εκανε λόγο μέχρι και για πιθανές τρομοκρατικές επιθέσεις, μνημονεύοντας και τους γκιουλενιστές…

Είχε προηγηθεί ανάρτηση του Ντεμιρτάς στο Twitter, στην οποία αποκαλούσε τον Κιλιτσντάρογλου «13ο πρόεδρο της Τουρκίας». «Εχετε την ψήφο μου», ανέφερε, δηλώνοντας βέβαιος ότι ο Αλεβίτης αντίπαλος του Ερντογάν θα φέρει «κοινωνική ειρήνη και ευημερία στην Τουρκία».

Δείχνοντας απερίσπαστος από τους τακτικισμούς του Τούρκου προέδρου, ο προεδρικός υποψήφιος της αντιπολίτευσης οικοδομεί εντός και εκτός τουρκικών συνόρων μεθοδικά το ηγετικό προφίλ ενός εν αναμονή ενωτικού προέδρου. «Θέλουμε να γίνουμε μέρος του πολιτισμένου κόσμου», τόνισε σε χθεσινή συνέντευξη στο BBC ο Κιλιτσντάρολγου, υποσχόμενος αποκατάσταση του κοινωνικού κράτους στην Τουρκία.

«Θέλουμε ελεύθερα ΜΜΕ και πλήρη δικαστική ανεξαρτησία», είπε. «Η νεολαία θέλει δημοκρατία. Δεν θέλει την αστυνομία στην πόρτα της νωρίς το πρωί, απλά και μόνο για μια ανάρτηση στο Twitter».

Δήλωσε απτόητος από το κλίμα φόβου που καλλιεργεί ο κρατικός μηχανισμός στην Αγκυρα. «Θα ακολουθήσω τον δρόμο μου ό,τι κι αν κάνει ο Ερντογάν και οι σύμμαχοί του», υπογράμμισε. «Δεν μπορούν να με τρομάξουν. Εδωσα μια υπόσχεση σε αυτό το έθνος».

Την ίδια στάση τηρεί απέναντι και στα σενάρια για πιθανή αντιδημοκρατική εκτροπή, σε περίπτωση που ο Ερντογάν δεν αποδεχτεί μια ήττα. «Θα τον στείλουμε στη γωνιά του», τόνισε ο Κιλιτσντάρογλου. «Θα κάνει πίσω αθόρυβα. Κανείς δεν πρέπει να ανησυχεί γι’ αυτό».

Ομως «οι εκλογές στην Τουρκία δεν θα κάνουν πραγματικότητα τα όνειρα της Δύσης», εκτιμά ο αρθρογράφος του Bloomberg Opinion, Μπόμπι Γκος. «Ακόμα κι αν χάσει ο Ερντογάν», επισημαίνει, «ο διάδοχός του δεν θα φέρει μεγάλες ανατροπές στην εξωτερική πολιτική».