Αλλο ένα κάστρο (έστω φθαρμένου) προοδευτισμού στην Ευρώπη έπεσε, όχι μόνο στον έλεγχο της συντηρητικής Δεξιάς αλλά στα νύχια της εθνικιστικής Ακροδεξιάς. «Μια χώρα, που κάποτε υποστήριζε τα ανοιχτά σύνορα και τον διεθνισμό, έχει αγκαλιάσει την αντιμεταναστευτική ρητορική και ένα πολιτικό κόμμα με εξτρεμιστικές ρίζες αγγίζει τώρα την εξουσία», σχολίαζε χθες η Guardian για την εκλογική ψυχρολουσία στη Σουηδία και την πρωτοφανή ανάδειξη των ακροδεξιών Σουηδών Δημοκρατών σε δεύτερο μεγαλύτερο κόμμα μετά τους Σοσιαλδημοκράτες.
Με επικεφαλής την παραιτηθείσα πια πρωθυπουργό Μαγκνταλένα Αντερσον, οι τελευταίοι κατέκτησαν μεν την πρωτιά με αυξημένο ποσοστό άνω του 30%, η συμμαχία τους όμως με άλλες τρεις παρατάξεις της ευρύτερης Κεντροαριστεράς έχασε οριακά πλην οριστικά τις βουλευτικές εκλογές με 48,9% και διαφορά μόλις τριών εδρών -173 έναντι 176- από το κομματικό μπλοκ Δεξιάς και Ακροδεξιάς που απέσπασε 49,6% των ψήφων.
To σημείο καμπής
«Ας είναι αυτός ένας οιωνός κι ένα μοντέλο για την υπόλοιπη Ευρώπη», τουίταρε εξιταρισμένη η ευρωομάδα των Ευρωπαίων Συντηρητικών και Μεταρρυθμιστών, πρόεδρος της οποίας είναι η νεοφασίστρια Τζόρτζια Μελόνι που προβλέπεται δυστυχώς να κερδίσει τις πρόωρες εκλογές της 25ης Σεπτεμβρίου στην Ιταλία και να αναλάβει την πρωθυπουργία, έχοντας συμπράξει (εν μέσω συνεχών εντάσεων πάντως) με την Ακροδεξιά του Ματέο Σαλβίνι και τη μπερλουσκονική Δεξιά. Παρά το ζοφερό σημείο καμπής και για τις δύο ευρωπαϊκές χώρες, στη Σουηδία τουλάχιστον ο Γίμι Οκεσον και οι δήθεν αναβαπτισμένοι Σουηδοί Δημοκράτες του με τις νεοναζιστικές καταβολές έφτασαν μεν στην πηγή της κυβέρνησης, δεν αναμένεται όμως να πιουν νερό συμμετοχής – πάντα εκτός συγκλονιστικού απροόπτου, αφού η σκανδιναβική χώρα μάς επιφύλαξε σοκαριστικές ανατροπές τις τελευταίες μέρες.
Μπορεί λοιπόν οι Σουηδοί Δημοκράτες να διεκδικούν υπουργεία και πρωτοκαθεδρία σε κοινοβουλευτικές επιτροπές με τον αέρα του δεύτερου κόμματος και του πραγματικού νικητή των εκλογών, την εντολή σχηματισμού κυβέρνησης αναμένεται όμως να πάρει ο Ουλφ Κρίστερσον, μέχρι πρότινος αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης και επικεφαλής των δεξιών Μετριοπαθών, που ήρθαν τρίτοι στις εκλογές αφού τους υποσκέλισαν οι ακροδεξιοί του Οκεσον. Τα όποια κυβερνητικά φτερά των τελευταίων δεν κόβουν πάντως ούτε οι Μετριοπαθείς ούτε οι Χριστιανοδημοκράτες σύμμαχοί τους. Βασικότερο εμπόδιο στέκεται προς το παρόν ένα σημαντικό τμήμα των επίσης σύμμαχων Φιλελεύθερων, που επιμένει να αρνείται κατηγορηματικά την είσοδο των Σουηδών Δημοκρατών στον επόμενο κυβερνητικό συνασπισμό.
Το πιθανότερο σενάριο θέλει τον Κρίστερσον να ηγείται μιας εύθραυστης κυβέρνησης μειοψηφίας με κοινοβουλευτική στήριξη από την Ακροδεξιά, που θα απαιτήσει βέβαια τα ανάλογα ανταλλάγματα σε επίπεδο χάραξης κυβερνητικής πολιτικής και νομοθετικής πρωτοβουλίας. Στο επίκεντρο σχεδόν σίγουρα θα βρεθεί η σκλήρυνση των νόμων για τη μετανάστευση και την εγκληματικότητα – τα δύο θέματα που κυριάρχησαν στην προεκλογική εκστρατεία, αφού τα έχουν συνδέσει εθνολαϊκιστικά οι Σουηδοί Δημοκράτες, σύροντας σε ξενοφοβικές ατραπούς τα κόμματα και της Δεξιάς και της Κεντροαριστεράς.
«Αν τυχόν οι Μετριοπαθείς έχουν άλλες ιδέες και θέλουν να συνεργαστούν μαζί μου αντί με τους Σουηδούς Δημοκράτες, τότε η πόρτα μου είναι ανοιχτή», διαμήνυσε εξάλλου η Αντερσον, τονίζοντας πως είναι πρόθυμη να συνεργαστεί με όλες τις άλλες παρατάξεις πλην της Ακροδεξιάς. Το ενδεχόμενο «μεγάλου συνασπισμού» ωστόσο θεωρείται απόμακρο σε αυτή τη φάση. Η Σοσιαλδημοκράτισσα πρωθυπουργός υπέβαλε επίσημα παραίτηση χθες στον πρόεδρο της Βουλής Αντρέας Νόρλεν, που ξεκινά από Δευτέρα διερευνητικές επαφές με τους αρχηγούς όλων των κομμάτων, αν και αναμένεται να ορίσει εντολοδόχο τον Κρίστερσον.
