«Ο μονοπολικός κόσμος έχει τελειώσει»

Η συγκυρία φάνταζε χθες σημειολογικά σχεδόν τέλεια για το Κρεμλίνο. Εν μέσω ρωσικής προέλασης στο Ντονμπάς στην ανατολική Ουκρανία και σταδιακού ενεργειακού στραγγαλισμού της Ε.Ε. -που χθες άνοιξε κι άλλο τις αγκάλες της στο Κίεβο ως εν δυνάμει υποψήφιο προς ένταξη νέο μέλος- η Μόσχα προανήγγειλε «εξαιρετικά σημαντική ομιλία» του Ρώσου προέδρου Πούτιν με «βαθιά εκτίμηση των εξελίξεων».

Ηταν προγραμματισμένη για χθες το μεσημέρι στο πλαίσιο του 25ου Διεθνούς Οικονομικού Φόρουμ της Αγίας Πετρούπολης, που φέτος κάθε άλλο παρά θύμιζε «ρωσικό Νταβός» λόγω των ηχηρών δυτικών απουσιών και της χαμηλόβαθμης ή εξ αποστάσεως εκπροσώπησης άλλων σημαντικών εταίρων, παρόντων όμως των… Ταλιμπάν.

Το κεντρικό μήνυμα αποτυπωνόταν στο ίδιο το θέμα του φετινού φόρουμ: «Νέες ευκαιρίες σε έναν νέο κόσμο».

Ομως η βαρυσήμαντη ομιλία του Ρώσου προέδρου καθυστέρησε πάνω από μιάμιση ώρα εξαιτίας κυβερνοεπίθεσης στην κορυφαία οικονομική εκδήλωση της Ρωσίας, με την οποία ο Βλαντιμίρ Πούτιν επιχειρεί να δείξει στον λαό του και στον κόσμο ότι είναι αυτό που ο ίδιος θεωρεί: ένας άξιος απόγονος του ιδρυτή της γενέτειράς του, του Μεγάλου Πέτρου.

Οταν τελικά εμφανίστηκε στο βήμα, διακήρυξε ότι «τίποτε δεν θα είναι πια όπως παλιά στη διεθνή σκηνή».

Κατηγόρησε τη Δύση για «γεωπολιτικές ψευδαισθήσεις», με τις ΗΠΑ να αυτοανακηρύσσονται μετά τον Ψυχρό Πόλεμο «αντιπρόσωποι του Θεού στη Γη, χωρίς ευθύνες και μόνο συμφέροντα», αντιμετωπίζοντας τον υπόλοιπο κόσμο ως αποικίες με πολίτες Β’ κατηγορίας και τιμωρώντας όσους δεν συμμορφώνονται -όπως με τις «απερίσκεπτες και παράλογες κυρώσεις κατά της Ρωσίας» που «δεν αποδίδουν».

Οικονομικά μέτρα

Αναγνώρισε μεν ότι ο υψηλός πληθωρισμός είναι σημαντικό πρόβλημα και για τη χώρα του, προαναγγέλλοντας διορθωτικές κρατικές παρεμβάσεις, μέτρα στήριξης και μεταρρυθμίσεις, με σκοπό την αυτάρκεια, τη μακροπρόθεσμη ανάπτυξη και την προσέλκυση επενδύσεων, τείνοντας χείρα συνεργασίας σε όσες δυτικές εταιρείες παραμείνουν στη ρωσική αγορά.

Ομως «οι κυρώσεις είναι δίκοπο μαχαίρι» και δη μακροπρόθεσμα, τόνισε ο Πούτιν, μνημονεύοντας τις αυξανόμενες πληθωριστικές τάσεις στις ΗΠΑ και ιδιαίτερα στην Ε.Ε., που απώλεσε την «πολιτική κυριαρχία της», «χάνει τη ρωσική αγορά», «βυθίζεται σε κοινωνικές ανισότητες» και «οικονομική παρακμή» και όπως και η υπόλοιπη Δύση «προσπαθεί να φορτώσει το φιάσκο της πολιτικής της σε άλλους» και δη στη Ρωσία για όλα τα δεινά.

Αλλά για αυτά, υποστήριξε, δεν φταίει η «ειδική στρατιωτική επιχείρηση στο Ντονμπάς» -που βασίζεται «στο δικαίωμα μιας κυρίαρχης χώρας να υπερασπίζεται την ασφάλειά της» και «θα πετύχει αναμφίβολα όλους τους στόχους της», τόνισε- αλλά οι «απερίσκεπτες μακροοικονομικές πολιτικές της G7» που επιδεινώθηκαν με την πανδημία της Covid-19.

Σε πείσμα των κυρώσεων, ο Ρώσος πρόεδρος δήλωσε ανοιχτός σε διάλογο για την αποκατάσταση των εξαγωγών τροφίμων και λιπασμάτων από τη χώρα του. Κατηγόρησε εκ νέου τους Ουκρανούς ότι είναι αυτοί που εμποδίζουν τις εξαγωγές των δικών τους σιτηρών με τη ναρκοθέτηση των θαλάσσιων περιοχών στα λιμάνια της Μαύρης Θάλασσας που τους έχουν απομείνει (βλ. Οδησσός). Μόλις χθες εν τω μεταξύ οι ρωσόφωνοι του Ντονέτσκ ανακοίνωσαν ότι πλοία με σιτηρά και μέταλλα θα αποπλεύσουν σύντομα από το λιμάνι της Μαριούπολης, με πιθανό προορισμό χώρες της Μέσης Ανατολής, χωρίς να διευκρινίσουν την προέλευση του φορτίου…

Κατά τα λοιπά, ο Πούτιν μίλησε για έξι εναλλακτικές διόδους για τις εξαγωγές σιτηρών και άλλων τροφίμων, πέραν της Μαύρης Θάλασσας. Ομως στο Κίεβο, σχολίασε, «ακούν τα αφεντικά τους στην άλλη άκρη του ωκεανού». «Η πείνα στις φτωχότερες χώρες θα είναι βάρος στη συνείδηση της αμερικανικής κυβέρνησης», συμπλήρωσε, «και των ευρω-κρατών».

Αλλά «ο μονοπολικός κόσμος έχει τελειώσει», επανέλαβε ο Πούτιν. Βιώνουμε «επαναστατικές, τεκτονικές αλλαγές», επισήμανε, σε όλους τους τομείς: στην πολιτική, στην παγκόσμια οικονομία, στην τεχνολογία, στις διεθνείς σχέσεις.

Τούτων λεχθέντων, ο Κινέζος πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ -ο οποίος παρενέβη με βίντεο στο Φόρουμ της Αγίας Πετρούπολης- οργανώνει στις 23 Ιουνίου (ανήμερα της ευρωπαϊκής συνόδου κορυφής) τηλεσύνοδο κορυφής των BRICS. Ητοι μεταξύ της χώρας του, της Ρωσίας, της Ινδίας, της Βραζιλίας και της Νότιας Αφρικής, που αντιπροσωπεύουν το 23,2% του παγκόσμιου ΑΠΕ.

Η σύνοδος των πέντε κορυφαίων αναδυόμενων οικονομιών του πλανήτη θα είναι η πρώτη από τότε που ξέσπασε ο πόλεμος στην Ουκρανία, ο οποίος -παρά τις παραινέσεις των Ευρωπαίων για ειρηνική επίλυση και τη συνεχή διοχέτευση δυτικών βαρέων όπλων στο Κίεβο- κοντεύει να συμπληρώσει πια τον τέταρτο μήνα, χωρίς ορατό τέλος.