Ενέργεια, κυρώσεις, πόλεμος στην καυτή ατζέντα των τριών συνόδων στις Βρυξέλλες

Πόλη-αστακός είναι από χθες οι Βρυξέλλες που σήμερα φιλοξενούν τρεις συναντήσεις κορυφής. Νωρίς το πρωί, στην έδρα του ΝΑΤΟ, πραγματοποιείται η σύνοδος της Συμμαχίας, ακολουθεί η συνάντηση των επτά πιο ισχυρών οικονομιών του πλανήτη (G7), ενώ θα ακολουθήσει η σύνοδος κορυφής της Ευρωπαϊκής Ενωσης.

Κυρώσεις, ενεργειακό, υποστήριξη στην Ουκρανία και αντιμετώπιση της ουκρανικής κρίσης θα βρίσκονται –μεταξύ άλλων– στο τραπέζι των συζητήσεων, στις οποίες πρωταγωνιστεί ο Αμερικανός πρόεδρος Τζο Μπάιντεν. Οι ηγέτες θα συζητήσουν και το θέμα της Κίνας, δηλώνοντας ότι όποια τρίτη χώρα συνδράμει έμπρακτα τη Ρωσία στον πόλεμο θα υποστεί επίσης κυρώσεις. Χωρίς κινητά και ηλεκτρικές συσκευές στην αίθουσα, θα συζητηθούν και οι ανησυχίες για χρήση πυρηνικών και βιολογικών όπλων.

Στο ΝΑΤΟ, οι 30 σύμμαχοι αναμένεται να αποφασίσουν την ενίσχυση της ανατολικής πτέρυγας, με την αποστολή τεσσάρων νέων ομάδων μάχης σε Βουλγαρία, Ρουμανία, Ουγγαρία και Σλοβακία. Σύμφωνα με τον γενικό γραμματέα της Συμμαχίας, υπάρχουν τώρα εκατοντάδες χιλιάδες συμμαχικά στρατεύματα σε αυξημένη ετοιμότητα σε όλη τη Συμμαχία, 100.000 στρατιώτες των ΗΠΑ στην Ευρώπη και 40.000 υπό την άμεση διοίκηση του ΝΑΤΟ, κυρίως στο ανατολικό τμήμα της Συμμαχίας.

«Μαζί με τις υπάρχουσες δυνάμεις μας στις χώρες της Βαλτικής και την Πολωνία και τις τέσσερις νέες ομάδες, θα έχουμε οκτώ πολυεθνικές μάχιμες ομάδες του ΝΑΤΟ σε όλο το μήκος της ανατολικής πτέρυγας. Από τη Βαλτική μέχρι τη Μαύρη Θάλασσα», τόνισε ο Γ. Στόλτενμπεργκ. «Αντιμετωπίζουμε μια νέα πραγματικότητα για την ασφάλειά μας. Πρέπει, λοιπόν, να επαναπροσδιορίσουμε την αποτροπή και την άμυνά μας μακροπρόθεσμα», είπε.

Οι σύμμαχοι θα συμφωνήσουν να παράσχουν πρόσθετη υποστήριξη, συμπεριλαμβανομένης της βοήθειας για την ασφάλεια στον κυβερνοχώρο, καθώς και εξοπλισμό που θα βοηθήσει την Ουκρανία να προστατευτεί από χημικές, βιολογικές, ραδιολογικές και πυρηνικές απειλές.

«Οι σύμμαχοι ανησυχούν ότι η Κίνα θα μπορούσε να παράσχει υλική υποστήριξη για τη ρωσική εισβολή. Αναμένω ότι οι ηγέτες θα καλέσουν την Κίνα να ανταποκριθεί στις ευθύνες της ως μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ και να απέχει από την υποστήριξη της πολεμικής προσπάθειας της Ρωσίας και να ενωθεί με τον υπόλοιπο κόσμο ζητώντας τον άμεσο, ειρηνικό τερματισμό αυτού του πολέμου», δήλωσε ο Γ. Στόλτενμπεργκ.

Το θέμα αυτό θα συζητήσει και η ευρωπαϊκή σύνοδος κορυφής. Κι αν σε αυτό θα συμφωνήσουν με τον Αμερικανό πρόεδρο, διαφωνίες αναμένονται στην επιβολή περαιτέρω κυρώσεων στον ενεργειακό τομέα κατά της Μόσχας. Πολλές χώρες αντιδρούν γιατί η εξάρτησή τους από το ρωσικό φυσικό αέριο είναι μεγάλη και προτάσσουν τη σωστή εφαρμογή των ήδη αποφασισμένων κυρώσεων.

Στη δε συνάντηση του G7 αύριο, οι ισχυρές οικονομίες του πλανήτη θα μιλήσουν για τις επιπτώσεις του πολέμου, τις τιμές ενέργειας και τροφίμων, καθώς και την επισιτιστική ασφάλεια.

Προτάσεις Κομισιόν

Ενα από τα βασικά θέματα της συνόδου κορυφής της Ε.Ε. θα είναι η αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης. Χθες η Κομισιόν παρουσίασε τις προτάσεις που θα βρίσκονται στο τραπέζι των ηγετών την Παρασκευή.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνεται και η πρόταση για κοινή αγορά φυσικού αερίου και υδρογόνου μέσω συμπράξεων της Ε.Ε. με τρίτες χώρες, το πλαφόν στην τιμή χονδρικής του φυσικού αερίου και η εξασφάλιση αποθεματικών σε όλες τις χώρες. Για κάθε πρόταση, οι ειδικοί θα παρουσιάζουν τα υπέρ και τα κατά της.

Η Επιτροπή προτείνει να συσταθεί μία Task Force, κατά το πρότυπο της αντίστοιχης για την πανδημία, η οποία θα διευκολύνει και θα ενισχύσει την Ε.Ε. στις διεθνείς επαφές με τους προμηθευτές για να εξασφαλίσει εισαγωγές σε καλές τιμές εν όψει του επόμενου χειμώνα. Σκοπός είναι να διαπραγματευτεί για χαμηλότερες τιμές ενέργειας για όλο το μπλοκ.

Επίσης, η Κομισιόν θέσπισε την ελάχιστη αποθήκευση φυσικού αερίου σε ποσοστό 80% για τον επόμενο χειμώνα, ώστε να διασφαλιστεί η ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού, η οποία θα αυξηθεί στο 90% για τα επόμενα έτη. Επτά χώρες στην Ευρώπη δεν διαθέτουν υπόγειες δεξαμενές αποθήκευσης φυσικού αερίου – η Ελλάδα και η Κύπρος είναι ανάμεσα σε αυτές. Η Κομισιόν προβλέπει συνεργασία των 7 χωρών με άλλες που διαθέτουν αποθηκευτικούς χώρους.

Οι εγκαταστάσεις αποθήκευσης φυσικού αερίου αποτελούν κρίσιμη υποδομή για τη διασφάλιση του εφοδιασμού. Μια νέα υποχρεωτική πιστοποίηση όλων των διαχειριστών συστημάτων αποθήκευσης θα αποφύγει πιθανούς κινδύνους που προκύπτουν από εξωτερική επιρροή σε κρίσιμες υποδομές αποθήκευσης, πράγμα που σημαίνει ότι οι μη πιστοποιημένοι φορείς εκμετάλλευσης θα πρέπει να εγκαταλείψουν την ιδιοκτησία ή τον έλεγχο των εγκαταστάσεων αποθήκευσης φυσικού αερίου της Ε.Ε. Σύμφωνα με πηγές της Κομισιόν, σε ευρωπαϊκό έδαφος υπάρχουν δεξαμενές που ανήκουν στην Gazprom. Οι ειδικοί κατέγραψαν ότι μεγαλύτερο από το 50% της απώλειας αποθεμάτων οφείλεται σε αυτές τις δεξαμενές. Επιπλέον, για να κλείσει μια εγκατάσταση αποθήκευσης φυσικού αερίου τις δραστηριότητές της θα πρέπει να έχει άδεια από την εθνική ρυθμιστική αρχή.

Τέλος, για να δοθούν κίνητρα επαναπλήρωσης των εγκαταστάσεων αποθήκευσης φυσικού αερίου της Ε.Ε., η Επιτροπή προτείνει έκπτωση 100% επί των τιμολογίων μεταφοράς με βάση τη χωρητικότητα στα σημεία εισόδου και εξόδου των εγκαταστάσεων αποθήκευσης.