Ημέρα της διπλωματίας η σημερινή, στη σκιά των αιματηρών συγκρούσεων και του ρωσικού σφυροκοπήματος σε πολλές περιοχές της Ουκρανίας, με το Κίεβο και τη Μόσχα να ανακοινώνουν μετά από τρεις ώρες διαβουλεύσεων ότι κατέληξαν σε «αμοιβαία κατανόηση» για την ανάγκη δημιουργίας ανθρωπιστικών διαδρόμων.
Διαβάστε ΕΔΩ τη live ενημέρωση με όλες τις εξελίξεις της ημέρας.
Διαπραγματεύσεις με ελάχιστες συγκλίσεις
Με τις δύο πλευρές να εμφανίζονται επιφυλακτικές ως προς τα αποτελέσματα των διαβουλεύσεων, αλλά να ανακοινώνουν τρίτο γύρο επαφών για την επόμενη εβδομάδα, σημαντικές συγκλίσεις δεν σημειώθηκαν εκτός από δύο σημεία:
- Τη συμφωνία για τη δημιουργία ειδικών διαδρόμων ώστε να αποχωρήσουν από τη χώρα όσοι άμαχοι το επιθυμούν, αλλά και να εισέλθει στην Ουκρανία ανθρωπιστική βοήθεια.
- Την προσωρινή και περιορισμένη κατάπαυση πυρός στις περιοχές όπου θα πραγματοποιηθούν οι επιχειρήσεις εκκένωσης.
Αναφορικά με τα δύο στρατόπεδα, η ουκρανική πλευρά εμφανίζεται περισσότερο δυσαρεστημένη για το αποτέλεσμα των επαφών, κάτι που αποτυπώνεται στα λόγια το Μιχαΐλο Ποντολιάκ, συμβούλου του Ουκρανού, προέδρου, ο οποίος δήλωσε ότι «προς μεγάλη μας λύπη, δεν πήραμε τα αποτελέσματα τα οποία υπολογίζαμε. Το μόνο που μπορώ να πω είναι ότι συζητήσαμε την ανθρωπιστική πτυχή με αρκετή λεπτομέρεια, επειδή πολλές πόλεις είναι πλέον περικυκλωμένες. Υπάρχει μια δραματική κατάσταση με ανάγκες για φάρμακα, τρόφιμα και απομάκρυνση ανθρώπων».
Στον αντίποδα, η Μόσχα βλέπει με πιο θετικό μάτι την ολοκλήρωση του δεύτερου γύρου των διαβουλεύσεων. Σύμφωνα με ρεπορτάζ του RIA από τη Μόσχα, το Κρεμλίνο χαρακτηρίζει τη συμφωνία για τη δημιουργία ανθρωπιστικών διαδρόμων ως πολύ σημαντική.
Την ίδια στιγμή ο επικεφαλής της κρατικής Δούμας προσβλέπει στις επόμενες διαπραγματεύσεις, χαρακτηρίζοντας τον τρίτο γύρο επαφών, ο οποίος αναμένεται να ξεκινήσει τις επόμενες ημέρες, ως εξίσου σημαντικό. «Ο τρίτος, εξίσου σημαντικός γύρος επαφών θα ξεκινήσει τις επόμενες ημέρες. Θα απαιτηθούν κοινοβουλευτικές προσπάθειες, κάποιες συμφωνίες θα πρέπει να γίνουν αποδεκτές από την εθνική αντιπροσωπεία. Στο μεταξύ, η εφαρμογή των συμφωνιών δεν πρέπει να καθυστερήσει. Όσο για το πολιτικό σκέλος για τα θέματα που συζητήσαμε στον δεύτερο γύρο, μάλλον θα χρειαστούν και άλλες διαβουλεύσεις στο άμεσο μέλλον. Πιστεύω ότι και οι επόμενες συνομιλίες θα διεξαχθούν στη Λευκορωσία» είπε ο Λεονίντ Σλούτσκι.
Αναλυτές, ωστόσο, εκτιμούν ότι δεν αποκλείεται η συγκεκριμένη συμφωνία να αποτελεί και μια «ντρίμπλα» από τις δύο πλευρές προκειμένου να κερδίσουν χρόνο ώστε να ανεφοδιαστούν και να θέσουν τις δυνάμεις τους σε θέσεις ισχύος για τις μελλοντικές συγκρούσεις.
Πούτιν και Ζελένσκι στα άκρα
Κι ενώ οι πολεμικές επιχειρήσεις συμπλήρωσαν ήδη μια εβδομάδα, ο Ρώσος πρόεδρος βρήκε την ευκαιρία να στείλει νέα μηνύματα σε Κίεβο, Δύση, αλλά και στο εσωτερικό της χώρας του.
Ο Βλαντιμίρ Πούτιν με μια ομιλία σε υψηλούς τόνους κατήγγειλε ακρότητες από νεοναζί στην Ουκρανία, αλλά και συμμετοχή ξένων μισθοφόρων στις συγκρούσεις. Υποστήριξε ότι οι επιχειρήσεις εξελίσσονται ομαλά και με βάση τα επιχειρησιακά σχέδια, ανακοίνωσε οικονομική βοήθεια στις οικογένειες των πεσόντων και των τραυματιών και υπογράμμισε ότι η Ρωσία «δεν απειλείται, ούτε με πυρηνικά».
Μεγάλης έκτασης συνέντευξη Τύπου έδωσε και ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, χρησιμοποιώντας δραματικούς τόνους και πιέζοντας εκ νέου ΗΠΑ, ΝΑΤΟ και Δύση να επιβάλουν απαγόρευση πτήσεων πάνω από την Ουκρανία και να συνδράμουν τις δυνάμεις του Κιέβου με αεροσκάφη και άλλα μέσα αεράμυνας. Ο Ουκρανός, πρόεδρος, πάντως, ζήτησε και άμεση επικοινωνία με τον Ρώσο ομόλογό του, υποστηρίζοντας ότι μόνο με αυτόν τον τρόπο θα σταματήσει ο πόλεμος.
Κυρώσεις, αλλά όχι πόλεμος από τον Λευκό Οίκο
Το αίτημα Ζελένσκι απέρριψε για ακόμη μια φορά η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Τζεν Ψάκι, επαναλαμβάνοντας ότι κάτι τέτοιο θα σήμαινε πρακτικά ότι οι αμερικανικές δυνάμεις θα έπρεπε να αρχίσουν να καταρρίπτουν ρωσικά αεροπλάνα, κάτι που θα οδηγούσε σε πόλεμο ΗΠΑ-Ρωσίας.
«Δεν θέλουμε πόλεμο με τη Ρωσία» τόνισε με νόημα, ενώ απέρριψε το ενδεχόμενο επικοινωνίας Μπάιντεν-Πούτιν στο άμεσο μέλλον. «Δεν σχεδιάζουμε συνάντηση μεταξύ τους ή τηλεφωνική επικοινωνία. Ο πρόεδρος είναι πολύ ξεκάθαρος για αυτό, τώρα δεν είναι η ώρα. Θα έχουμε όμως εσωτερικές συζητήσεις και θα εκτιμήσουμε όλες τις παραμέτρους» σημείωσε.
Παράλληλα, όπως έγινε γνωστό, η κυβέρνηση Μπάιντεν επιβάλει νέες κυρώσεις σε Ρώσους ολιγάρχες και μέλη των οικογενειών τους. Οι κυρώσεις στοχεύουν πρόσωπα στα οποία έχει ήδη επιβάλει οικονομικά μέτρα η Ε.Ε., όμως οι ΗΠΑ θα τις επεκτείνουν περαιτέρω.
Τα ευρωπαϊκά όρια της αλληλεγγύης και της υποκρισίας
Δραματικές είναι, όμως, οι εικόνες που καταγράφονται στα σύνορα της Ουκρανίας με τη Δύση, όπου χιλιάδες άμαχοι συνωνστίζονται στην προσπάθειά τους να ξεφύγουν από την πολεμική απειλή και να αναζητήσουν ασφαλές καταφύγιο στην Ευρώπη. Ήδη υπολογίζεται ότι σε ευρωπαϊκές χώρες έχουν περάσει περίπου ένα εκατομμύριο πολίτες. Οι εκτιμήσεις, πάντως, του ΟΗΕ είναι εφιαλτικές, καθώς γίνεται λόγος ακόμη και για περισσότερους από δέκα εκατομμύρια πρόσφυγες.
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο η ευρωπαϊκή υποκρισία ανέβηκε κλίμακα σήμερα, με την Ένωση να υιοθετεί την πρόταση της Κομισιόν να δοθεί το καθεστώς προσωρινής προστασίας σε Ουκρανούς πρόσφυγες, κίνηση την οποία έχει αποφύγει εμμονικά το μπλοκ εδώ και πολλά χρόνια, παρά την τεραστίων διαστάσεων προσφυγική κρίση από τους πολέμους σε Συρία, Αφγανιστάν κ.α..
Η σημερινή απόφαση προκάλεσε την αντίδραση της Διεθνούς Αμνηστίας με την επικεφαλής του ευρωπαϊκού σκέλους να σχολιάζει:
Όλοι που προσπαθούν να διαφύγουν από τις συγκρούσεις πρέπει να προστατευθούν και να βοηθηθούν ώστε να μπορέσουν να ανταπεξέλθουν και καλωσορίζουμε τη γρήγορη απόφαση για τους Ουκρανούς. Όμως περιορίζοντας την βοήθεια μόνο στους Ουκρανούς, το Συμβούλιο της Ευρώπης αποκαλύπτει τα όρια της ευρωπαϊκής αλληλεγγύης.
Η σημερινή απόφαση σημαίνει ότι οι Ουκρανοί που αναζητούν ασφάλεια εντός Ε.Ε. θα βρουν γρήγορα στέγαση, εργασία, κοινωνική ασφάλιση, περίθαλψη και Παιδεία.
Τώρα εναπόκειται στα κράτη-μέλη να αποφασίσουν εάν θα επεκτείνουν την προστασία και σε άλλους που φεύγουν από την Ουκρανία. Τους καλούμε να τους αντιμετωπίσουν όλους ισότιμα.
Η απόφαση του Συμβουλίου σήμερα είναι μια υπενθύμιση ότι η Ευρώπη είχε εδώ και καιρό τα εργαλεία να προστατεύσει εκείνους που προσπαθούν να γλιτώσουν από τον πόλεμο και το σύνηθες «Ευρώπη φρούριο» είναι μια προσέγγιση που αποτελεί συνειδητή πολιτική επιλογή.
Η ευρωπαϊκή προσέγγιση έχει δύο μέτρα και δύο σταθμά.
