Λιγότερη ή περισσότερη Ευρώπη; Με την πρώτη προοπτική, τουλάχιστον σε αριθμούς, να εμφανίζεται στον ορίζοντα, οι πλέον 27 Ευρωπαίοι ηγέτες συνέρχονται από χθες στις Βρυξέλλες με στόχο να συμφωνήσουν επί του μακροπρόθεσμου κοινοτικού προϋπολογισμού που θα καλύπτει την περίοδο 2021-2027. Το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ), όπως αποκαλείται, βρίσκεται στο τραπέζι των 27 από τον Ιούλιο του 2018 και από τότε δεν έχει σημειωθεί ίχνος προόδου.
Τώρα, όμως, με την έλλειψη της συνεισφοράς του Ηνωμένου Βασιλείου λόγω Brexit, που ανέρχεται σε 75 δισ. ευρώ (η δεύτερη υψηλότερη μετά τη Γερμανία), τα πράγματα έχουν σφίξει για τα καλά. Το 2021 δεν είναι μακριά και η Ευρώπη των 27 κινδυνεύει με παράλυση ελλείψει πόρων που θα χρηματοδοτήσουν τις πολιτικές της.
Πριν προσέλθει στις εργασίες της συνόδου, η Γερμανίδα καγκελάριος Ανγκελα Μέρκελ προέβλεψε ότι οι διαπραγματεύσεις θα είναι «σκληρές» και «πολύπλοκες»… Ως προς τον Βέλγο πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Σαρλ Μισέλ, που έχει αναλάβει να βγάλει τα κάστανα από τη φωτιά, «όλα είναι στο τραπέζι για τη λήψη απόφασης, αλλά τα τελευταία βήματα είναι τα πιο δύσκολα για την επίτευξη ενός συμβιβασμού». Αναμένονται ολονύκτιες διαπραγματεύσεις, οι οποίες ενδέχεται να συνεχιστούν σήμερα, ακόμη και το Σαββατοκύριακο, προειδοποίησαν συνεργάτες του Σ. Μισέλ. Η πρώτη ημέρα των εργασιών ήταν για… ζέσταμα.
Η θέση του Σασόλι
Στη συνέχεια προσήλθε στη σύνοδο ο Ντέιβιντ Σασόλι, ο οποίος ως πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου μετέφερε τη θέση του Σώματος ότι δεν πρόκειται να γίνει αποδεκτή μια συμφωνία που δεν θα επιτρέπει στην Ε.Ε. να αντιμετωπίσει τις πολυάριθμες προκλήσεις που έχει μπροστά της… Μην ξεχνάμε ότι οποιαδήποτε συμφωνία των 27 πρέπει να πάρει το «πράσινο φως» του Ευρωκοινοβουλίου για να τεθεί σε ισχύ.
Στο τραπέζι, η συμβιβαστική πρόταση του Σ. Μισέλ. Ιδιοι πόροι υψους 1,074% του κοινοτικού ΑΕΠ που ισοδυναμεί με 1.094 δισ. ευρώ (0,01 %=10 δισ. ευρώ), έναντι 1,114% που είχε προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και 1,3% το Ευρωκοινοβούλιο. Η πρόταση του Βέλγου απέχει 41 δισ. ευρώ (λιγότερα) από αυτήν της Επιτροπής. Οι περικοπές στη γεωργία ανέρχονται σε 80 δισ. ευρώ λιγότερα σε σχέση με το ΠΔΠ 2014-2020 και στην πολιτική συνοχής σε 56 δισ. ευρώ.
Η πρόταση Μισέλ περιλαμβάνει και μια σειρά από μέτρα-κερασάκι με στόχο να κατευνάσει τις ανησυχίες ορισμένων χωρών, ιδίως του Νότου (αυξομείωση των πόρων που αναλογούν στα δυο γεωργικά Ταμεία, δυνατότητα μεταφοράς πόρων από το ένα Ταμείο στο άλλο…). Για την πολιτική μετανάστευσης προβλέπεται ένα ποσό ύψους 22 δισ. ευρώ και 14,3 δισ. ευρώ (ΠΔΠ 2014-2020: 2 δισ. ευρώ) για την ασφάλεια και την άμυνα, ποσό που θα επωφεληθούν κυρίως οι βιομηχανίες όπλων της Γερμανίας και της Γαλλίας. Επίσης, προτείνεται το ποσό των 149 δισ. ευρώ για ψηφιακή οικονομία, έρευνα, καινοτομία, ενέργεια, μεταφορές και νέο πακέτο Γιούνκερ.
Ακολούθησε ο συνήθης γύρος του τραπεζιού, με κάθε ηγέτη να εκθέτει τις θέσεις της χώρας του. Οι γνωστές διαφωνίες μεταξύ κρατών-μελών για το ποιος πρέπει να βάλει βαθύτερα το χέρι στην τσέπη ήρθαν πάλι στην επιφάνεια.
Το κουαρτέτο Δανία, Σουηδία, Ολλανδία και Αυστρία υποστήριξε ότι οι ίδιοι πόροι της Ε.Ε. δεν πρέπει να υπερβούν το επίπεδο του 1%. Από κοντά και η Γερμανία, όπως συνήθως σε χαμηλότερους τόνους, μη θέλοντας να βγει μπροστά.
Από την άλλη πλευρά, οι χώρες του Νότου και ορισμένες της Κεντρικής Ευρώπης, που δεν δέχονται σημαντικές περικοπές στη συνοχή, εκτίμησαν ότι η πρόταση Μισέλ δεν ικανοποιεί τα συμφέροντά τους.
